srebrenica

srebrenica* bosna hersek'in doğusunda sırbistan sınırına 10km uzaklıkta bir boşnak kentidir. ismini "gümüş" anlamına gelen "sreben" kelimesinden almıştır. 92' de başlayan savaş öncesi müslüman bölgelerinden biri olan srebrenica günümüzde sırpların çoğunlukta olduğu bir yerleşimdir. 1990 sayımlarına göre nüfusun %75.2 sini boşnak çoğunluğu oluşturmaktaydı.

sırbistan sınırında yer alan srebrenica, sırplar için belgrad'a giden yolda bir engeldi. bu yüzdendir ki bosna'nın doğu bölümü sırplar tarafından etnik olarak temizlenmekteydi. bu katliamdan kaçan onbinlerce boşnak 10.000 nüfuslu srebrenicanın nüfusunu 60.000e kadar çıkarmışlardır. 93 yılındaki olağanüstü toplantıda alınan birleşmiş milletler konseyi srebrenica'nın da bulunduğu bir çok boşnak bölgesini güvenli bölge olarak belirtmişti. ancak dayton barış müzakereleriyle savaşın sona ereceğini gören sırplar iki stratejik kent olan gorajde ve srebrenicayı ele geçirmek amacıyla bu iki kente saldırdılar ve tarihin gördüğü en büyük katliamlarından birini sergilediler.

bm tarafından güvenli bölge ilan edildikten 2 yıl sonra 600 civarında hollandalı barış gücü askeri korumasında olan srebrenica, 11 temmuz 1995 de ii.dünya savaşından sonra meydana gelen en büyük katliamın kurbanı oldu. soykırım 5 gün sürdü ve 8.300 müslüman boşnak katledildi.

işin en acı taraflarından biri de srebrenica sanıklarından bu güne kadar sadece 7sinin yargılanmış olmasıdır.

bosna-hersekte daha önce türü görülmemiş artemis çiçeği ve mavi kelebekler toplu mezarların bulunduğu bölgelerde ortaya çıkmaya başladı. bu çiçek ve kelebeğin rehberliğinde her geçen gün yeni toplu mezarlar bulunmaktadır. *
çanakkale savaşında hayatını kaybeden atalarını anmak için her yıl avustralyalılar ve yeni zelandalılar çanakkaleye geliyor. buna karşın bu yaz kaç türk 19. ve 20. yüzyılda hayatlarını kaybeden ve zorunlu göçle anadolu'ya gelen atalarını anmak için bosna-hersek'e gidiyor? bu yaz kaç türk yaşamını kaybeden, ailesi dağılan, tecavüze uğrayan on binlerce insanı anmak için srebrenica'ya gidiyor?

srebrenica, kimin umrunda?