herbert von karajan

beethoven senfonilerini sağlam yöneten orkestra şefi.

dünyanın görüp görebileceği en iyi orkestra şeflerinden birisidir. ayrıca berlin filarmoni orkestrası'nın senelerce müzik direktörlüğünü* yapmış olan insandır.

berlin filarmoniyi berlin filarmoni yapmış, tam 35 sene yönetmiş, gelmiş geçmiş en bü-
yüklerden, ama tartışmasız en tutkulu, uçuk, egosantrik ve de karizmatik şef.

avusturyalıdır.1908' de salzburg' ta doğmuş, 1989' da yine aynı şehir yakınlarında öl-
müştür. soyadı öyle çağrıştırsa da ermenilikle bağı yoktur. büyük- büyükbabası o zaman-
lar osmanlı imparatorluğu, bugün yunanistan sınırlarında kalan kozani' den viyana' ya
göç eden karayannis' tir. zaman içinde aile bir asalet ünvanı olan ' von 'u soyadının
önüne alacaktır.

kariyerinin erken yıllarında nazi partisine katılmıştır. bunun ideolojik mi yoksa hesap-
lı bir seçim mi olduğu hep tartışılmıştır ama gerek müzik dehası, gerek bir konserde
hitler' in önünde teknik bir hata ile de olsa onu öfkelendirmesi, ayrıca dörtte bir o-
ranında yahudi olan bir kız ile evlenmesi ( evet naziler bu denli ince kan hesaplarına
girmekteydiler) ve nihayet savaşın sonlarından önce ( 1941 ) partiden ayrılması ( ihraç
mı istifa mı olduğu hala bir muammadır ) karajan' ı sonraki yıllarda bir nazi olma utan-
cından büyük ölçüde kurtarmıştır.

ha, bir şey su götürmez, karajan yapı itibarıyla nazi formatına tastamam oturan adamdır.
şu anekdot kişiliği hakkında iyi bir fikir verebilir. niye berlin filarmoniyi viyana fi-
larmoniye tercih ettiği sorulduğunda, ' berlindekilerden bir adım öne çıkmalarını iste-
diğimde dediğimi yapıyorlar, viyanadakiler de itaat ediyorlar ama sonra neden diye soru-
yorlar' diye cevap vermiş.

genelde kapalı gözlerle, olağanüstü tutku ve enerji ile yönettiği orkestrasından aynı
enerjiyi geri alarak, biraz kozmetik fakat dinleyiciyi coşkuya sevkeden tarzı onu daima
zirvede tutmuştur.

mükemmel bir orkestra şefi ve yüzyılın dahilerinden biri olarak kabul edilebilecek müzisyen. kendisinin sıkı bir nazi sempatizanı olduğunu cümle alem bilmektedir. hatta savaş sırasında, orkestra provasına geç kalan yahudi bir kornocuyu toplama kampına yolladığı da rivayetler arasındadır. müzik adamlığına hayran olmama karşın, insanlığından iğrenmeme sebep olmuştur.

bayanların adet günleri var- performans düşüklüğü yaşıyorlar diye, orkestraya bayan müzisyen almayan, üstad.

1908-1989 yılları arasında yaşamış, berlin flarmoni orkestrasını 35 yıl yönetmiş avustryalı efsanevi orkestra şefi.gençliğinde nazi partisine üye olan karajan bir konserde çok başarısız olmuştur.konseri seyredenler arasında bulunan hitler onun asla berlin filarmoniyi yönetmeyeceğini söylemiştir.
ikinci dünya savaşından sonra kariyeri hızla yükselmeye başlamış ve wilhelm furtwangler'in 1954'teki ölümünden sonra berlin filarmoninin başına geçmiştir.1989'daki ölümüne değin bu görevi yürütmüş olan karajan formula1 tekniklerine olan merakıyla da bilinirdi.
karajan'ın kendine müthiş bir güveni ve hayranlığı vardı.egosu çok gelişmişti.bu özelliklerini yansıtan ünlü bir anektod vardır:
bir gece bindiği limuzinin şoforü karajan'a nereye gitmek istediğini sorar.onun cevabıysa şöyledir:

-hiç farketmez.ben her yerde isteniyorum.

beethoven yorumlarıyla hep zirvede olan karajan'ı bir de iş üstünde görmek isterseniz:

http://www.youtube.com/watch?v=FFltqVS8d9I
http://www.youtube.com/watch?v=GVQtcd0clu4

maurice ravel in muhtesem eseri bolero yu bir o kadar muhtesem yöneten avusturyali efsanevi orkestra sefi. ismindeki von ekini ikinci dünya savasindan sonra ölümüne kadar tasiyan tek avusturyalidir bu arada. muhtesem eser boleroyu dinlemek icin;
http://uk.youtube.com/watch?v=b3J2_EOHBI4

taraf tutmak adli eser temel alindiğinda kendisinin nedense müttefikler tarafindan kayirildiği wilhelm furtwaengler'in ise ezim ezim ezildiği gözlerden kaçmamaktadir.

beethoven'ın 9. senfonisini überfevkalade yöneten şef.

anne sophie mutter i berlin filarmoni orkestrasına baş kemanist yapan babamın hayran olduğu orkestra şefi. hatta anne sophie mutter le aralarında bişey de varmış da hatta başkasının sırasıymış baş kemanist olmak da falan da filan gibi bi de magazinsel boyutu vardı diye hatırlıyorum olayın.

orkestra yönettiği zaman içinden müzik ve tutku fışkıran*, bunu da jest ve mimikleri ile belli eden müzik adamı. 20. yüzyılın en aktif ve tanınan müzik insanlarındandır. kayıtları bütün dünyada 200 milyondan fazla satmıştır.

metafizik yönetme stiline sahip sayılı orkestra şeflerinden biridir: müziği yalnızca zamanı vurarak kuru kuru gösteren bir şef değil, müziği anlatıp, ifade edebilmeyi başaran bir şeftir. kaşlarını çatarak bir bakış fırlatmasıyla orkestrayı azdırabilen, ellerini aşağı almasıyla orkestranın sesini en alt seviyeye indirebilen şeftir. tchaikovsky, richard strauss, wagner yorumları kült statüdedir.

1954'ten 1989'da ölene dek berlin Filarmoni Orkestrası Şefliğini yapan Avusturyalı ünlü Orkestra şefi.

Muazzamdi.

Beethoven yönetimi ile efsane olmuş orkestra şefi. rivayet odur ki, Philips elemanları, icat ettikleri cd üzerine, yönettiği senfoniyi kaydedip kendisine dinlettiklerinde, evet, tam da böyle çaldık. dedirterek kalitelerini tescillemişlerdir.