arabesk

gençlerin arabeskten nefret etmesinin en büyük nedeni arabeski bizdeki kroların yaptığı şey sanmalarıdır. evet arabesk kro şeysi değildir ama bizde arabesk yaptığını iddia eden kişilerin yüzdeyüzü öyledir. arabeski araptan dinlediklerinde, o etnik ezgileri nesnel bir biçimde özümsediklerinde, aslında bizde yapılandan çok daha farklı ve asil bir müzik olduğunu anlayacaklardır arabeskin.

varoşların muziği olarak bilinen bu muzik turu, arap ezgileri ve turk ezgilerinin bir arada sentezlenmesidir. türkiye' yi ele alırsak doguda yetişen bir vatandasın daha sonradan batıya goc etmesi ve oradaki hayatın içinde çırpınması, tutunma cabası, cafcaflı insanlara ulasamaması bu muzik turunu ateşlemiştir. 60' lardan bu yana - ki dogudan batıya gocler hızlanmaya baslamıstır - devam eden ve daha sonra bu kişilerin modern batılı hayata ayak uydurmaları ile fantezi muzik turu dogmustur. bunlar ozcan deniz, alişan gibi hala batı ile dogu arasında kopru olan ama hiç bir zaman ibrahim tatlıses, orhan gencebay, ferdi tayfur gibi "umut" edilen şeyin hayal kırıklıgını insanlara, muziğinde yansıtabilecek turden şarkı cıgıran, soz yazan, bestelerini belli bir kitleye hitap etmek için seçen insanlar değillerdir. demek ki arabesk artık yavas yavas dogudan gelen insanların modern batılı hayata adapte edilmesiyle ortadan yavas yavas kalkıyor, yerine fantezi ve fanteziden bozma pop turu ortaya cıkartılıyor. ancak olan oluyor ve 60' lardan bu yana bir cok genç arabesk ile beyni yıkanıyor. şimdi ise durum daha da vahim. ortaya cıkarılan kusursuz, tek isimli veya çakma soyadlı kro "sanatçılar" ve bunları model alan dusuk kesim gençleri ve bunlara aşık olan, konserlerinde ağlayan kenar mahalle dilberleri...

(bkz: arabesk dinliyorum kaşlarım çatık)

tahmini onlarca kere izledigim ama simdi yeniden gösterilse yeniden izleyecegim kesinlikle en favori filmlerimden biri. hele sener sen in "terkedildim" diye sarki söylemesine hala aklima geldikce gülerim.

--spoiler--
+soldan saga üc. shakespeare'in ünlü bir kral karakteri?
-terkedildim.
+bilemediniz. kral lear olucakti. pekiii avrupa'da bir baskent? birinci harfi t olucak.
-terkedildim.
-olmadi yine bilemediniz.
--spoiler--

yuvalarda kuşlar eş eş
şu bağrımda sönmez ateş
sanki söndü birden güneş
terkedildim, terkedildim.
yalniz akan sular gibi
tozlu tasli yollar gibi
kara yazli dullar gibi
terkedildim, terkedildim.
elim kolum bagli kaldim
açılmadan çıktı falım
çıkmaz sokak dört bir yanım
terkedildim, terkedildim
yosun tutmuş taşlar gibi
boynu bükük kuşlar gibi
affolmayan suçlar gibi
terkedildim, terkedildim
terkedildim kaderime
talih artık gül yüzüme
terkedildim, terkedildim
acımasız yüreğine
suya hasret otlak gibi
dalda duran yaprak gibi
sözü bitmiş dudak gibi
terkedildim, terkedildim
terkedildim kaderime

not: terkedildimler kesinlikle ter-ke-dil-dim seklinde söylenmelidir.*

--spoiler--
kötü kaderin bu cocuklara oynadigi oyun burada bitti saniyorsaniz yaniliyorsunuz. sener hapisten cikana kadar müjde onu sabirla bekledi ama onlar gene de kavusamadilar. baslarindan 2 yangin, 4 zelzele, 1 ucak kazasi ve 3 sel felaketi gecti. bir kez tam birlersirlerken üzerlerine cig düstü.
--spoiler--

müjde ar'ın; 'ertem yıllarca trajik filmler çekti. sonra çektiği tek bir filmle tüm filmleriyle alay etti.' dediği ertem eğilmez filmi.

sözleri şöyle olan ve üşüttük albümünde bulunan bir grup vitamin şarkısı:

gözlerim yaşlanmış, sesim de kısık
arabesk dinliyorum kaşlarım çatık
felek yanlış yapmış, kafam da atık
arabesk dinliyorum kaşlarım çatık
felek yamuk yapmış, kafam da atık
arabesk dinliyorum kaşlarım çatık

minübüste, otobüste ve taksilerde
radyolarda, teyiplerde ve kasetlerde
yolda, işte, sağda, solda ve de evlerde
arabesk dinliyorum kaşlarım çatık

aslan sütü içerken genzime kaçtı
verem etti yar beni, ellere kaçtı
kafamdaki beyaz tel sayısı kaçtı ?
arabesk dinliyorum kaşlarım çatık
kafamdaki beyaz tel sayısı kaçtı ?
arabesk dinliyorum kaşlarım çatık

minübüste, otobüste ve taksilerde
radyolarda, teyiplerde ve kasetlerde
yolda, işte, sağda, solda ve de evlerde
arabesk dinliyorum kaşlarım çatık

ben bu dağların nesine geldim ?
gecenin bu saati ne işim vardı ?
gitar dinliyorum, rakı içiyorum
saat sabahın üç buçuğu
dondum, dondum emmoğlu

batsın bu dünya, ben doğarken ölmüşüm
durdurun dünyayı inecek var
hamiyet'i çağırın, binecek var
binecek var, binecek varrr.

bu da müziği: https://www.youtube.com/watch?v=qqV8fNjcFDE

minübüste, otobüste ve taksilerde
radyolarda, teyiplerde ve kasetlerde
yolda, işte, sağda, solda ve de evlerde
arabesk dinliyorum kaşlarım çatık

aşkı kim icat etti ? radyoyo, televizyonu ?
ya suyun kaldırma kuvvetini kim buldu ?
dünyanın döndüğünü söylüyorlar yine
benim için durdu
bir de sen vur zalim
zaten allah vurdu

bakkal emmi, bakkal emmi!
vicdanin var mi ? var, var..
kalbin var mi ? var, var..
sevgin var mi ? var, var..
ee! ne duruyorsun ?
ee ne yapayım ?
jilet atsana, kendini cızsana

minübüste, otobüste ve taksilerde
radyolarda, teyiplerde ve kasetlerde
yolda, işte, sağda, solda ve de evlerde
arabesk dinliyorum kaşlarım çatık

ertem eğilmezin yönettiği, müjde ar ve şener şen in başrollerini paylaştığı komik ötesi bir film. mutlaka izlenmeli hatta izletilmeli.

memlekette müslüm gürsesin en iyi örneğini verdiği acıların müziğidir.

arabesk başlığı altında filmin tam tanımına ulaşmadığını görünce yeni bir tanım içeren başlık açmayı uygun gördüm...

önce filmin künyesi : yıl 1988 - 95 dakika

Oyuncular :

şener şen
müjde ar
uğur yücel
necati bilgiç
üstün asutay

yönetmen
ertem eğilmez

senarist
gani müjde

müzik
atilla özdemiroğlu

Konu : yanaşma oğlu şener, köy ağasının güzel kızı müjde'ye aşıktır. müjde de şener'i sevmektedir ancak babası onu şener'e vermek istemez. müjde'ye sevdalı başka bir genç olan kaya, müjde ile şener'in birlikte kaçacaklarını babasına ihbar eder. ağa şener'e rüşvet teklif eder, paraları önce alan ama sonrasında ağanın yüzüne firlatan şener'i müjde görmez ve para yüzünden terk edildiğini düşünür. kaya ile evlendirilen müjde düğünden kaçar. bu sırada şener'de i̇stanbul'a gitmiş ve sesini keşfeden gazinocular kralı sayesinde meşhur olmuştur.

Ödüller :

26.antalya altın portakal film festivali

şahsi görüş : bence türk sinemasının kayda değer güzel filmlerinden biri. dönemin arabesk filmleriyle dalga geçmesinin yanı sıra şener şen ve müjde ar'ın oyunculuğu alıp götürüyor filmi. Gani Müjde senaryoda çok başarılı, zekice dokundurmaları ve kalın, ince farketmeden yazdığı espirileri yerine oturuyor. üstad Ertem eğilmez için bırakın bu film için diğer filmleri için bir eleştiri yapmak haksızlık olur. müziklerde atilla özdemiroğlu'nun parmağının olması film için ne kadar özenildiğini gösteriyor. Türk sineması için bir mihenk taşı diyebiliriz. son dönemde izlediklerimde bir ses sorunu sezinledim. bu filmin kendisinden kaynaklanıyor olabilir, yani bir hata olabilir ya da yayınlayan kanalın sorunu olabilir bunun dışında çok emek sarfedilmiş, başarılı bir film.

an itibariyle fox tv'de biten, türk filmlerini ti'ye alan, şener şen ve müjde ar'ın harikalar yarattığı klasikleşmiş bir komedi filmi.

filmdeki arabesk parçalar gerçekten çok sağlamdır. özellikle hapishane sahnesindeki "aşk olsun helal sana bu yollar helal olsun" sözlerini barındıran parça oldukça güzeldir.

hızlı olarak okunduğunda araba s.k anlamına gelen kelimedir.

arap müziğini andıran, genellikle karamsarlık ve melankoliyi konu edinen müzik türü.

kimilerinin halen arabeks dediği kelime.

an itibari ile fox tv'de yayınlanmakta olan efsane türk filmi.

şener şen ve müjde ar'ın aynı adlı filmi için doldurduğu ve filmde söyledikleri şarkıları kapsayan kasedin adı. albümdeki şarkıların mp3leri elimde olup, isteyene linkini verebilirim.

halkımızın büyük bir kesiminin zevk duyarak dinlediği bir muzik türü. müslüm gürses, ferdi tayfur,orhan gencebay bu tür şarkıları söyleyerek ünlü olmuşlardır.

bu aslında bir yaşam tarzının son derece doğulu bir hayata bakışın da adıdır.sert,arkaik törelerin kıskacındaki insanların kadın-erkek ilişkilerindeki katı kuralların pençesindeki bünyelerin kültürüdür,abazanlığın,fakirliğin,aynı zamanda otoriter kültür içinde derdini anlatamamanın,kendini rahat ifade edememenin neticesi olarak doğmuştur.içinde hüzün,çaresizlik,sevip kavuşamama,bolca acı,kendini acındırma,şikayet,veryansın vardır.hem kadercilik hemde kadere isyan zıtlıkların birliğini kanıtlarcasına birarada mevcuttur bu dünya görüşünde.rasyonellik revaç buldukça,eğitim seviyesi arttıkça ve daha batılı olan hayata serinkanlı bakış yaygınlaştıkça bu kültür etkisini kaybetmektedir ve kaybedecektir.tabii ki bunun sosyo-ekonomik altyapısı kurutulmadan arabesk kültür,dünya görüşü ve bunun doğurduğu arabesk dil ve kendini ifade ediş tarzı hayatlarımızdan çıkamayacaktır. (bkz: kulüp başkanlarındaki arabesk konuşma tarzı)

ciğerim yanıyor deyince arabesk,
benim can kırıklarım var deyince rock oluyor. ne enteresan.

su an dinlediğimiz birçok rock parçasıda arabeskin yandan yemişi. kasmaya gerek yok zaman zaman hoşumuza gitmez mi?

bir kere arabesk dinleyen insan keyiften dinlemiyordur. eğer keyifli ise gider pop,rap,rock dallarında takılır. tamam arabesk hariç dertli şarkılarda var arabesk bu işin ehli olmuştur. arabesk dinleyen dertlidir.

(bkz: her türk erkeği bir ara arabesk müzik dinlemiştir)

mimaride, müzikte arap tarzı.

kelime anlami olarak arap' a ozgu anlamini tasir. muzik ve kultur olarak ise genelde dogustan bu switch on olarak gelir bizde. egitim, kultur, yas vs. gibi parametrelerden bagimsiz. tinercisinden, profesorune. bir nevi fabrika ayari yani. zamanla kirdigini, cozdugunu falan sanirsin, bir gun gelir, bir sey olur bir sey yasarsin, bakmissin icindeki muslum baba bandanasi takan jiletsever abi seni fabrika ayarlarina geri dondurmus... batsin bu dunya nidalariyla alkolle bunyeye zerk olur seni yazdim kalbime. bir sabahci kahvesi huznu coker ustune, ustelik daha kac kadeh kirildi sarhos gonulde sayamamisken. neyleyim sen yoksan eğer dersin icinden, bu sehrin geceleri daha da bir kararir ustune ustune. derken bakmissin sisenin dibi gozukmus... aglamazsam uyuyamam usta dersin kanka olmus kadehine. olmadi yar isyankar ettin beni yakarislari baslar sonra. konussana bir tanem' ini duymaz bile cansiz fotograf, gitme desen de gitmistir artik esrarli gozler. sanma sana dönerim ciksa da yarin agzindan, yesil gozlerine aklim takildi iste diye feryat eder deli gonul. beklemek ibadet kalmak zulumdur artik. hatasiz kul olmaz gel etme demeye kapisina gideceksindir bunyedeki aciya karisan alkol oranina aldirmadan. bastan beni boyle sev diyemedim ki diye hayiflanirsin. sise biter, sikinti, keder bitmez. ben de unuturum dersin kendin bile inanmadan. en sonunda mutlu ol yeter dertler benim olsun diye ic ceker hayalet bedenin. kursuna gerek yok zaten, hasret ruzgarlarina yakalanmisken tam gobekten... hazir alkol de bunyeyi esir almisken, baksana Dönmüyor Geri artik vur gitsin beni diye haykirirsin birazdan dogacak yeni gune. zamani vardir her seyin ama... aci artik duyulmaz bir sureligine uykuya yenik dusmus yorgun bedende... hayalet vucut kalkar, omzunda mi, kalbinde mi kestiremedigi o ayni yukle. ve dun geceden kalma notalara takilir bir an kulagin, yuregin, dertli dertli calan yalniz plaktan atmosferine karisan ;

sevmek cok zormus...