jeremy bentham

* *
Başarılı bir avukatın oğlu olan Jeremy Bentham 1748'de doğdu. Oxford'da Queen's Koleji ve Westminster Okulu'nda eğitim gördü. Hukuk konusundaki çalışmalarının yanısıra, felsefe ve bilim alanında da çalışmalar yaptı. Fransa ve Türkiye'yi ziyaret etti. Rusya'da iki yıl kaldı. Lord Shelburne ve Mirabeau'dan John Quincy Adams'a kadar uzanan bir çok ünlü kişi ile arkadaşlığı oldu. 19. yüzyılın başlarında eserleri bazı arkadaşları ve takipçileri (başta James Mill) tarafından politik arenaya kadar taşındı.
Bentham'ın faydacı felsefesi ilk olarak 1789 yılında yayınlanan "An Introduction to The Principles of Morals and Legislation" adlı eserinde yeraldı. Yaşam boyunca tek amacı anayasa hukukunun geliştirilmesi oldu. Anayasa hukukunun yanısıra, parlamento reformu, eğitim reformu, cezaevi reformu ve "Panoptican" şeklinde ideal cezaevi sisteminin geliştirilmesi ile de ilgilendi. 1824'de radikaller ve faydacılar için bir forum oluşturacak olan Westminster Dergisi'ni yayınlamaya başladı. Yasama ve anayasa konusundaki düşünceleri Ingiltere'den ziyade Avrupa ülkelerinde etkili oldu.

Başlıca Eserleri:
The Theory of Legislation, Littleton, Colo: F. B. Rothman, 1987.
The Principles of Morals and Legislation, Buffalo, N.Y: Prometheus Books, 1988.
Political Thought (B.C. Parekh, ed.), New York, Barnes & Noble, 1973.
Plan of Parliamentary Reform, in the Form of Catechism, With Reasons for Each Article: With An Introduction, Shewing the Necessity of Radical and The Inadequacy of Moderate Reform, New York: AMS Press, 1977.
Plan for An Universal and Perpetual Peace, London, Peace Book Company, 1939.
Of Laws in General (H.L.A. Hart, ed), University of London, Athlone Press, 1970.
Jeremy Bentham's Economic Writings, (Critical ed.), London, Published for The Royal Economic Society by Allen & Unwin, 1952-1954.
An Introduction to The Principles of Morals and Legislation (L.J. Lafleur, ed.) New York, Hafner Pub. Co, 1948.
A Fragment on Government, Westport, Conn.: Greenwood Press, 1980.
First Principles Prepatory to Constitutional Code (Philip Schofield, ed.), Oxford: New York: Oxford University Press, 1989.
Constitutional Code: vol I. (F. Rosen ve J.H. Burns, ed.), Oxford: Clarendon Press: New York: Oxford University Press, 1983.
Chrestomathia, Oxford: Clarendon Press: New York: Oxford University Press, 1983.
The Utilitarians: An Introduction to The Principles of Morals and Legislation (J. S. Mill, ed.), Garden City, N. Y. Doubleday, 1961.
A Bentham Reader (M.P. Mack, ed), New York, Pegasus, 1969.

(bkz: panoptikon)

john stuart mill gibi kendiside faydacı bir filozoftur aralarındaki en büyük fark ise; fayda sağlamak için yapılan işin nicel ve nitel olarak ayırmaktadır. Mill niceliğin daha önemli oldugunu ve daha çok fayda sağladığını iddia eder. Bentham ise niteliğin daha önemli olduğunu daha çok fayda sağladığını iddia eder.

(bkz: john locke)

Lost'ta sezon 4 finalinin sonu itibariyle aslında "john locke" olduğunu öğrendiğimiz, adadan çıktıktan sonra da ortalığı birbirine katmış gözüken şahsiyet. **
(bkz: lost sezon 5)
(bkz: lost season 5 episode 1)

--spoiler--
Lost Sezon 4'de John Locke'un kullandığı takma isimdir.
--spoiler--

''şiddetli gök gürlemesi ve şimşekler arasında ölmüş olan filozof ve ekonomist jeremy bentham'ın cesedi doktoru tarafından kamuya açık biçimde teşrih edildi yani kesilerek açıldı. bunu isteyen bentham'ın ta kendisiydi bir ateist olan bentham'ın bundan amacı ise insanların ölüm karşısında korku ve batıl inançlarını yenmelerine yardımcı olmaktı.''
john stuart mill ile yakın noktaları vardır her ikisi de utilitarianistti yani faydacı filozoflardı ahlak için çoğunluğa iyi olan neyse onun yapılmasını savunurlardı.

bireyleri mutlu eden ve toplumsal tatmini üst düzeye çıkaran hükümetler, halkı tarafından sevgi ve saygı görür. işte bu hükümetler, başarılı hükümetlerdir.

faydacılığın kitabını yazmış adamdır. kesinlikle tüm eserleri okunmalı.

(bkz: lost)

Mutluluk ve haz üzerine en çok kafa patlatan filozof. Hatta mutluluğun derecesini ölçen ve “mutluluksal kalkalüs” adını verdiği bir alet geliştirmiştir. Ona göre insanın dünyada bulunma amacı mutlu olmaktır. Dolasıyla eğer karşı tarafı veya seni mutlu edecekse ufak yalanlar da söylenebilir. Ona göre eylemin sonucu önemlidir. Bu yönüyle katı ahlak kuralları ile tanıdığımız immanuel kant’tan ayrılır.

Mutluluk ve haz merkezli odağını insanlardan sonra hayvanlara da yöneltmiş, onların da mutluluk, haz gibi duyguları olduğu için tüm hayvanlara değer verilmesi fikrini ortaya atmıştır. 19.yy’daki bu fikirleri günümüzün hayvan hakları anlayışına ilham olmuştur.

iki yüzlüdür. hatta üç yüzlü de denebilir.

(bkz: principles of morals and legislation)

Ateist oldugi icin vasiyeti uzerine mumyalanmistır. bir camekan icindeki mumyası university college london'da gormek isteyenlere teshir edilmektedir. yanlız baş kısmı defalarca calindigi icin cok bozulmus ve buna istinaden de ozel bir celik kasada saklanmaya baslamistir. ama govdesini hala gormek mumkun. daha da ilginci universite'nin butun toplantılarına bentham'i goturup, tutanaklara "hazır bulundu" olarak gecirirlermis. eger bir oylama yapılırsa bentham saglik nedenleri nedeniyle oylamaya katılamadı kabul edilirmis. hatta eger bir teklif esit sayida oy alır ise sorunu cozmek icin bentham'in oyunu teklifi verenlerin lehine kabul ederlermis.