europa universalis 4

bilen bilir, yıllardır paradox interactive''den babam çıksa oynarım. bu da büyük olasılıkla başında en çok zaman geçirdiğim oyundur. gelin gelelim hâlâ cheat yazmadan oynayamıyorum. yanlış anlamayın; burada "oynayamıyorum" derken becerememekten bahsetmiyorum. neyse...

en son eu3'ten bu yana technology group bokluğuna oynamadığım japonya'yı aldım. kod yaza yaza daimyoları salladım, az biraz teknoloji kasıp başladım oynamaya. oyunun başlarında espiyonaj idea grubunu açtım ki ming hanedanı'nı savaşarak ufak ufak yemeyeyim de* ajanlarımla çökertip ortaya çıkan parçaları löp löp yutayım. aynen de söylediğimi yaptığım. ming'in çöküşüyle ortaya çıkan devletçikleri yuta yuta çin'in tüm sahiline hâkim oldum. tabii bu idea grup aynen çöpe atıldı çünkü olayı bitti.

hemen exploration ve expansion idea gruplarını açtım. başladım kolonileşmeye. cape of good hope'a kadar ulaştım, hatta kongo'nun kıyılarını da yuttum. bu süreçte avrupalı emperyalistler gold coast'a ancak gelebilmişlerdi. her şey istediğim gibi gidiyordu. sırasıyla avustralya, alaska ve brezilya,'da koloni devletlerimi kuruyordum. bir yandan da avrupalı emperyalistlere diş biliyordum. o sırada:

portekiz şerefsizleri goa'yı fethetme görevini aldılar ve tek ok atmadan vijayanagar'dan ili teslim aldılar. avrupalıları hint okyanusu'a çıkartmama emelimin de içine böylece edilmiş oldu. adamlar yalnızca hint okyanusu'na çıkmakla kalmamış, "nasılsa ulaşamazlar" diye ihmâl ettiğim avustralya'nın doğu sahillerine de kolonileşmeye başlamışlardı. yetmezmiş gibi karayipler'i yutmuş; kolombiya ve meksika'ya da salça olmaya başlamışlardı. el mahkûm portekiz'e savaş açtım ama öyle böyle değil, castille'de onlarla geldi.

yıllarca savaştım. ta iber yarımadası'na kadar girdim. önce ispanya ile barış imzaladım. afrika'da ne kadar kolonileri varsa aldım. yetinmedim kanarya adaları'nı falan da yuttum. böylece ispanyollar'ı büyük ölçüde kolonicilik oyununun dışına atmış oldum.

portekiz'in de caraibas* dışında kalan her kolonisini aldım. ama olanlar bundan sonra oldu:

ben barış antlaşması'nı imzalarken şerefsiz portekizliler son bir hamleyle baharat adaları'ndan birinde yepyeni bir koloni kurdular. 15 yıl sürecek barış da böylece en sinkaflısından sövgülerim eşliğinde yürürlüğe girmiş oldu.

barış süresinde çin, hindistan falan asya'ya yayıldım. meksika, kolombiya, arjantin'de koloni devletlerimi kurdum. hatta koloni devletlerim parasızlık çekip de yayılmazlık etmesinler diye her birine ayda 30 duka altın vermeye başladım. onlar da beni kırmadılar, ufak ufak yayılmaya başladılar. ve geldik ikinci savaşa:

portekizliler mali'ye dalmış, kolombiya'da kendi koloni devletlerini kurmuş, meksika'dakini ise inatla büyütmüşlerdi bu süreçte. yıllar süren ikinci savaşta da ispanyollar portekizli kardeşlerinin yanındaydılar. ispanyollar'ın arjantin'deki koloni devletlerini aldım, syracuse'ü tunus'a verdim falan ispanyollar'ı da böylece bir kez daha kolonileştiklerine pişman ettim. döndüm gene portekiz'e; ispanyollar'ın savaş dışı kalmasıyla yan bastıklarından barış imzalamaya can atıyorlardı ama bu kez dikkâtliydim. kolonist bulundurdukları tüm bölgelere asker yığdım ve barış antlaşmasında isteyeceğim her noktayı istedim. antlaşmayı göndermeden hemen önce tüm kolonilerini de yaktım ki büyüyüp il olmasınlar. her şey tamamdı ve barışı gönderdim. caraibas, azor adaları ve madeira'ya kadar portekiz anakarası dışında ne var ne yok ellerinden aldım. ama o da ne! şerefsizler barışı imzalamadan bu kez de yeni zelanda açıklarındaki ufacık iki adaya kolonist çıkartmışlardı.

ekrana kafa atmak diye bir şey var ya, hah onu yapmamak için neler çektim*. barışın bitmesini bekliyorum. o arada asya ve okyanusya arasında kalan adalara kolonist falan gönderiyorum. o sırada meksika ile kolombiya da panama'nın kuzeyinde aralarında kalan alanı paylaşsınlar diye para yollamaya devam ediyorum ama o da ne! o şeyim kadar bölgeye dört kolonist birden göndermişler ve illeştirmişlerdi. yetmemiş ikinci savaşta kolonilerini yaktığım adalara gene kolonist çıkartmışlardı.

sövüp sayarak oyundan çıktım.

yazar- pekiyi ben bu yazıyı niye yazdım?
okur- bilmem, ben niye okudum?

portekiz şerefsizdir. her hâlükârda kolonileşirler. üstelik koloni menzili de en yüksek devlettir. kolonileşip oyununuzun içine etmelerini istemiyorsanız siz siz olun avrupalı bir millet seçip onlar daha kolonileşemeden tokatlayıp ya vassal edin ya da direkt yutun. başka türlü başa çıkılmıyor şerefsizlerle.