pir sultan abdal

aptal arkadaşlara takılan lakap.

bir ateistin şiirlerini okuduğunu takdirde müslüman olmaması çok zordur. insana dini sevdiren büyük ozan...

Pir Sultan Abdal, 16. yüzyılda yaşamış, Türk-Alevi halk şairi ve ozanıdır. Asıl adı Haydar'dır. Yaşamının büyük bölümü Sivas’ın Yıldızeli ilçesinin Çırçır bucağına bağlı Banaz köyünde geçti. Ölümünün, 1547-1551 ya da 1587-1590 yılları arasındaki bir tarih olduğu sanılıyor.

Pir Sultan Abdal, şiirlerinde Allah, islam Peygamberi Muhammed, Ali, On iki imam ve Ehl-i Beyt sevgisini sıkça işlemiştir. Ayrıca sosyal konulara da yer vermiş ve bunları birer sosyal uyarı niteliğinde işlemiştir. Çoğu şiirini nefes tarzında ilahilerle yazmıştır.

Alevi bir şair olduğundan Hakk-Muhammed-Ali izinde yürümüştür. Alevi gelenekleri ile dergâh ortamında yetişmiştir. Dolayısıyla bir derviş olarak toplumu ilmiyle ve aklıyla bilgilendirmiştir. Tekke ve tasavvuf'un kalıplarını aşıp geniş bir halk kesimine seslenebildi. Medrese öğrenimini Erdebil'de görmesine rağmen, diğer bazı halk şairlerinin tersine, Divan Edebiyatı'ndan hiç etkilenmemiştir.

Pir Sultan Abdal, Aleviler arasında Yedi Ulular olarak bilinen Yedi Ulu Ozan'dan birisidir.

varıp yoldaş olma sen uğursuza
komşu olma namussuza arsıza
sabah selamını verme pirsize
adamın başına bela getirir

demiş ulu kişilik. şiirlerini okuyup ders almak gerek.

yorulan yorulsun ben yorulmazam.
dönen dönsun ben dönmezem.
kalsin benim davam yuce divana kalsin..
demistir.

ama böyle noktayi koymustur:
bi ben mi dusmusum 'can' telasina?

ekmeğini yediği suyunu içtiği osmanlı devletine ihanet etmiş, isyankar olmuştur. bedelini de ödemiştir.

kimse kahramandır falan demesin.

ayrıca dostun attığı gül yaralar beni sözü hallc-ı mansur a aittir. bilmeden yorum yapmayın.

hallac ise bu adamdan çok daha önce yaşamıştır. sözün orjinali hallac ın eserlerindedir.

kısaca özetleyeceksek isyancıdır. isyanının bedelini de ödemiştir.

Azimli, hiç bir zaman yolundan dönmeyecek halk ozanımız.

Bu yıl bu dağların karı erimez
Eser bâd-ı sabâ yel bozuk bozuk
Türkmen kalkıp yaylasına yürümez
Yıkılmış aşiret il bozuk bozuk

Kızılırmak gibi çağladım aktım
El vurdum göğsümün bendini yıktım
Gül yüzlü cerenin bağına çıktım
Girdim bahçesine gül bozuk bozuk

Elim tutmaz güllerini dermeye
Dilim tutmaz hasta hâlin sormaya
Dört cevabın mânasını vermeye
Sazım düzen tutmaz tel bozuk bozuk

Pir Sultan'ım yaratıldım kul diye
Zalim paşa elinden mi öl diye
Dostum beni ısmarlamış gel diye
Gideceğim amma yol bozuk bozuk.

kalın abdal

ağıdı önce söylenen
sen nereye uçuyorsun,
ağıdı önce söylenen
ölüm korkusunu atar,
sen nereye uçuyorsun
boynu usul telli turna

Pir Sultan benim ağıdım
ben de senin ağıdınım
uzar gideriz bu yolda,
sen nereye uçuyorsun
gökyüzüne kana kana

benim söylendi ağıdım
yazda kışta haziranda,
ben hep zindanlarda yattım,
en müşkülü daha sonra
kendi kendim sürgün ettim,
sen nereye gidiyorsun
bir yerlere konmayana

silah çatuben askerler,
neden silah çatıyorsun
dostum dostum aslan dostum
sen nereye uçuyorsun,
Kerem Aslı'nın koynunda
çiçeği hiç solmayana

biz ki Nâzım'dık dünyada
rumelli kalın abdal
uçan kuşa selam saldık
sevdik oluklar boşaldık,
cemi cümle bir sofrada
muhannetlik kalmayana

Cemal Süreya

Dünyanin üzerinde kurulu direk
Emek sayilmadan, sizlar bu yürek
Bu düzeni kim kurmus bizler de bilek
Söyle canim söyle dinlesin canlar

Ocaga koymuslar köse tasini
Hakk kollasin gerçeklerin isini
Bir gun agridirlar senin basini
Söyle canim söyle dinlesin canlar

Pir Sultan Abdal'im farz eylesinler
Yola gelmeyenden edilmez minnet
Cümlenin muradi dünyada cennet
Söyle canim söyle dinlesin canlar

(bkz: pir sultan ölür dirilir)

Alevidir.

Zamanının terörist başı.

osmanlı'nın ekmeğini yiyip suyunu içerken, osmanlı devleti'nin fars şahı ile çatışmasını fırsat bilip hemen peşine takılan vasıfsızları ve yöre halkını gaza getirip rus işgalinde ermenilerin yaptığı gibi yapıp, şah adına çalışmaya başlayan, müslüman osmanlı halkına saldırıp şaha yol açmaya çalışan ve beceremeyip idam edilen nankör haindir. bildiğin hain.

valla kendi yaptıgım okumalara göre yaşadığı bile tartışmalıdır.onu idam ettiği söylenen hızır paşayla aynı zaman diliminde bulundugunun kanıtı yoktur.bir ihtimal uydurulmus bir halk kahramanıda olabilir.

eger böyle değilse gercekten yasamısa da ne yazık ki o zamanlarda var olan şia tehlikesinin kurbanı olmustur.müslüman osmanlı halkını şaha götürmeye calısmıs ve kaybetmiştir...

Güzel aşk cevrimizi
Çekemezsin demedim mi
Bu bir rıza lokmasıdır
Yiyemezsin demedim mi

Yemeyenler kalır naçar
Gözlerinden kanlar saçar
Bu bir demdir gelir geçer
Duyamazsın demedim mi

Bak şu aşkın haline
Ne gelse söyler diline
Can ü başı Hak yoluna
Koyamazsın demedim mi

Aşıklar harabat olur
Hak yanında hürmet bulur
Muhabbet baldan tatl'olur
Doyamazsın demedim mi

Girelim Ali serine
Çıkalım meydan yerine
Küfrümüz iman yerine
Sayamazsın demedim mi

Pir Sultan'ım der Şah'ımız
Hakk'a ulaşır rahımız
On'ki imam katarımız
Uyamazsın demedim mi

ünlü bir şiiri için:

(bkz: türk değil mi şu alemin eşeği)

türküler... Türküler; halkın dili, gözü, yüreği olan ozanların of çekmesidir bozuk düzenlere. nice ozan, halkın ozanı olabilme gereğini yerine getiremedikleri için bugün yaşamıyor. ama bir tanesi var ki; halkın sözcüsü, halkın duyan yüreği, işiten kulağı, söyleyen dili olduğu için 400 yıldır yaşıyor. Pir sultan abdal...

DÖNEN DÖNSÜN BEN DÖNMEZEM YOLUMDAN
Koyun beni hak aşkına yanayım
Dönen dönsün ben dönmezem yolumdan
Yolumdan dönüp mahrum mu kalayım
Dönen dönsün ben dönmezem yolumdan

Benim pirim gayet ulu kişidir
Yediler ulusu, kırklar eşidir
On iki imamın server başıdır
Dönen dönsün ben dönmezem yolumdan

Kadılar müftüler fetva yazarsa
işte kemend, işte boynum asarsa
işte hançer, işte kellem keserse
Dönen dönsün ben dönmezem yolumdan

Ulu mahşer günü olur divan kurulur
Suçlu, suçsuz gelir orada dirilir
Piri olmayanlar anda bilinir
Dönen dönsün ben dönmezem yolumdan

Pir Sultan'ım arşa çıkar ünümüz
O da bizim ulumuzdur pirimiz
Hakka teslim olsun garip canımız
Dönen dönsün ben dönmezem yolumdan

Pir Sultan ABDAL

nasıl yar diyeyim ben böyle yare
mecnun edip çöle saldıktan sonra
alemin bağına bülbüller konmuş
n'idem benim gülüm solduktan sonra.

coşkun çaylar gibi çağlamayan yar
gönlünü gönlüme bağlamayan yar
benim bu halime ağlamayan yar
daha ağlamasın öldükten sonra

pir sultan abdal'ım, sürem bu yolu
insan-ı kâmilin olmuşam kulu
ister yağmur yağsın isterse dolu
n'idem ben ummana daldıktan sonra

pir sultan şiir/deyişidir.
ne kadar mükemmel bir eser.

aytekin ataş yorumu mükemmeldir;https://www.youtube.com/watch?v=6AIhOjC_HIc

kadılar müftüler fetva yazarsa,

işte kement, işte boynum, asarsa,

işte hançer, işte kellem, keserse,

dönen dönsün, ben dönmezem yolumdan !

türk oğlu türk'tür. kendisine kıyanlardan daha türk'tür. ayrıca komünistlerin, ali'siz sözde alevilerin pek savunduğu ozandır halbuki bu gerzekler savunur pir'i lakin pir dinine düşkün, ya allah ya muhammed ya ali nidalarını dilinden ve yüreğinden eksik etmeyen gönül insanıydı, hatırlatırım...

üstadımızdır.

"Bu Yıl Bu Dağların Karı Erimez
Eser Bâd-ı Sabâ Yel Bozuk Bozuk
Türkmen Kalkıp Yaylasına Yürümez
Yıkılmış Aşiret il Bozuk Bozuk ..

Kızılırmak Gibi Çağladım Aktım
El Vurdum Göğsümün Bendini Yıktım
Gül Yüzlü Cerenin Bağına Çıktım
Girdim Bahçesine Gül Bozuk Bozuk..

Elim Tutmaz Güllerini Dermeye
Dilim Tutmaz Hasta Hâlin Sormaya
Dört Cevabin Mânasını Vermeye
Sazım Düzen Tutmaz Tel Bozuk Bozuk ..

Pir Sultan'ım Yaratıldım Kul Diye
Zalim Paşa Elinden Mi Öl Diye
Dostum Beni Ismarlamış Gel Diye
Gideceğim Amma Yol Bozuk Bozuk...."

Yoksa sevdiğimin ilinden misin
Yoksa has bahçenin gülünden misin
Güzel Muhammet'in terinden misin
Cennet-i alada gül safa geldin.

yazdıklarına ömrünce mücadele ettiği yüzsüz yobazların da yeşillendiği büyük halk ozanımızdır.

öyledir.. büyük saydıkları arasında onun ayarında yazacak dili, yüreği olmayanlar, çaresiz pirin huzurunda alırlar soluğu...