nesimi

yari ile hoş olup olmadığı sorulan kişi.

genellikle alevilerde rastlanan bir erkek ismi.

Seher oldu ey nigarım,
Belki gidem diyarımdan,
Felek zulmedip ayırdı,
Beni gül yüzlü yarımden.

Ölen bilir kalan bilir,
Seni turap olan bilir,
Muhabbet kokusu gelir,
Yel estikçe damarımdan.

Senin elin bana ermez,
Benim gözüm seni görmez,
Murayiler kain olmaz,
Ayırır yari yarinden.

Seyit Nesimi'nin ahı,
Gidenler gelmez bir dahi,
Medet ey kulların şahı,
Mahrum koyma didarından.

dizelerinin sahibi olan güzel insan.

Bir soru kelimesidir. Nesi mi?

“Gah giderim medreseye, ders okurum Hak için.
Gah giderim meyhaneye, dem çekerim kime ne?

Sofular haram demişler bu aşkın şarabına.
Ben doldurur, ben içerim, günah benim kime ne?”

Eski Türk Edebiyatı (divan) şairleri içinde Türkçeye nisbeten önem vermiş, hatta Türkçenin eski dönemlerinde kalan sözcükleri bile şiirlerinde kullanmış başarılı bir şairdir. Arapça ve farsçayı çok iyi bildiği halde sadece bu dilleri bildiğini göstermek için bazı şiirler yazsa da Türkçeye sadık kalmıştır.
Hurufilik (harfçilik) diye sapık bir akıma meyletmiştir. Bu akımın üyelerinin arap harfleriyle çizdiği yüzler de beni ürkütmüştür hep. Hurufiler arap harflerini kullanarak Tanrı'nın yüzünü bile çizeceklerini düşünen sapık insanlardır. Velhasılı bu sapıklığa kayıtsız kalınmamış ve nesimi derisi yüzülmek sureti ile idam edilmiştir. Onun ölümünden sonra yandaşları rahat durmamıştır. Hatta Osmanlı devletinde olan yandaşları da bizzati atam Fatih Sultan Mehmet Han hazretleri yaktırmıştır.

işbu üstteki giride ifade olunan rivayet, azerbaycan yapımı nesimi adlı filmde de şu şekilde işlenmiştir. arkadaki fon için kusura bakmamanızı rica ederek, 1.40'tan sonrasını izlemenizi salık veririm:

https://youtu.be/yDXGCrkQjrc

Mükemmel bir edebi ruha sahip kişi canice katledilerek öldürülmüştür can nesimi.

--spoiler--
oy nesimi, can nesimi ol gani mihman iken

yarın şefaatlarım ahmed-i muhtar iken

cümlenin rızkını veren ol gani settar iken

yeryüzünün halifesi hünkara minnet eylemem.
--spoiler--

derisi yüzülerek öldürülen şair.ewed

görsel

Nesimi’nin derisinin yüzülmesine fetva verilmiş. Nesimi'nin derisi yüzülürken müftü; sağ elinin şehadet parmağını sallayarak, bunun diyormuş, kanı da pistir. Bir uzuva damlasa, o uzuvun kesilmesi gerekir.

Ve tam bu sıra Nesimi’nin bir damla kanı müftünün şehadet parmağına sıçramış. Meydanda bulunan hal ehli bir can; müftü efendi fetvanıza göre parmağınızın kesilmesi lazım.
Müftü, nesne gerekmez,

Biraz suyla temizlenir demiş bu sefer.

Bunu duyan Nesimi kanlar içinde:

Zahidin bir parmağın kessen döner Hakk’dan kaçar

Gör bu miskin aşıkı derisini soyarlar ağlamaz.

görsel o yar benim kime ne?
diyerek elalemin ağzını kapatan üsdattır.

Bu adamı ben seviyorum. Bir parçası var her sabah dinlerim osmanlı klasiklerinden bir ezgi. Güldür gül diye. Beni alır ve 8 yaşıma götürür. Tavsiye ederim.

derisinin yüzülmesi sahte bir şehir efsanesidir.

gazelleri muhteşemedir.

Huda'dan başkasına minnet eylemeyen Divan Edebiyatı şairimiz.

Kendisine o yar ile hoş musun gibi ağır bir laf edilmesine rağmen çıkıp da - ben sana soruyor muyum kimi sikiyorsun- diyememiş. Az daha sert olmasını beklerdim, olmadı.

nesimi ama hangi nesimi?
iki cihanı kendisine sığdırıp da bu cihana sığmayan seyyid nesimi mi?
yoksa serinden geçip geçip ah eden kul nesimi mi ?

kul nesimi destan şiirinde şöyle demiş:

Hazret ibrahimi attılar nara
Eyyub'a kurt düştü başladı zara
Zekeriyya nice çekildi dara
Nuh Peygamberin Tufanı nic'oldu?

ne olacak tufan
aha başka bir şairin destanında çıkıyor karşımıza

cümle cihan güzelleri yüzlerine ben örsün
gözlerin, balyozu oldu içerimdeki örsün
ruhumdaki fırtınalar merih'i usandırdı
nuh'a haber eyleyin de, gelsin de tufan görsün

ozan emekçinin de adı ozan nesimi emekçi olsun amk.
bağlayalım üçünü birbirini.
karışıyorlar zaten.

not : adı nesimi olan bir diğer ozanı da unutmamak gerekir.
nesimi çimen.
https://www.youtube.com/watch?v=SBDj5RQ82xA

Fazlullah hurufinin talebelerinden olan Nesimi,Evrenin ve insanın oluşumunu maddeye dayandıran, her varlığı 32 harfle açıklamaya çalışan, harflere esrarengiz anlamlar yükleyen hurufilik tarikatına mensup divan edebiyatı sanatçısıdır.

Edit: hurufilik inancı yüzünden idam edilmiştir.

Gel gel beri ki savm ü salâtın(namaz) kazâsı var
Sensiz geçen zamân-ı hayâtın(ömür) kazâsı yok

Dizilerinin sahibi olan şair.

nesimi'ye sormuşlar; yarın ile hoş musun?
hoş olayım olmayayım, o yar benim kime ne!

Günümüzde Ahmet Aslanın seslendirdiği ve nesimeye ait olan Minnet Eylemem şiiri:

har içinde biten gonca güle minnet eylemem

arabi farisi bilmem, dile minnet eylemem

sırat-i müstakim üzre gözetirim rahimi

iblisin talim ettiği yola minnet eylemem

bir acaip derde düştüm herkes gider karına

bugün buldum bugün yerim, hak kerimdir yarına

zerrece tamahım yoktur şu dünyanın varına

rızkımı veren hüda'dır, kula minnet eylemem

oy nesimi, can nesimi ol gani mihman iken

yarın şefaatlarım ahmed-i muhtar iken

cümlenin rızkını veren ol gani settar iken

yeryüzünün halifesi hünkara minnet eylemem

"...Gül ha gül ey Nesimi
Geldi yine gül mevsimi..."

Yarin ile hoş musun? Diye sorulan kişi. Nesimi de durur mu yapıştırmış cevabı; ben sana soruyor muyum lan şerefsiz?

kolay mı gerçeğe ermek? dost bağından güller dermek? orda kalsın değer vermek. yeter ucuza satmasın. yeter ucuza satmasın. sonu yoktur bu virdimin. dermanı yoktur derdimin.

çok kral adammışsın çok.

Yerginin ve övgünün ustasıdır.
Ancak ikisini de abartılı yapmıştır.

Yergi kendisine yasaklandığı halde durmamış devam etmiş ve en sonunda canlı canlı derisi yuzulerek böyle bir ustaya yazık edilmiştir.

Bir cefâkeş aşıkem, ey Yâr Senden dönmezem
Hançer ile yüreğimi yar Senden dönmezem
Ger Zekeriya tek beni baştan ayağa yarsalar
Başıma koy erre Neccâr Senden dönmezem
Ger beni yandırsalar, toprağımı savursalar
Külüm oddan çağırsalar Settâr Senden dönmezem.