/14
“öyle sermestem ki idrâk etmezem dünyâ nedür
men kimem sâkî olan kimdür mey û sahbâ nedür

gerçi cânândan dil-i şeydâ içün kâm isterem
sorsa cânân bilmezem kâm-ı dil-i şeydâ nedür

vasldan çün aşık-ı müstâğni eyler bir visal
aşıka maşukdan her dem bu istiğnâ nedür

hikmet-i dünyâ vü mâfiha bilen arif degül
arif oldur bilmeye dünyâ vü mâfiha nedür

ah u feryâdun fuzûlî incidübdür âlemi
ger belâ-yı ışk ile hoşnûd isen gavga nedür.“
ne demiş fuzuli; mey biter saki kalır, her renk solar haki kalır, diploma insanın cehlini alsa da hamurunda varsa eşeklik, baki kalır”
yalakalar ise her devirde yalakadır.. evet..
divan edebiyatının zirvesidir.
Meni candan usandırdı, cefâdan yâr usanmaz mı
Felekler yandı âhımdan, murâdım şem'i yanmaz mı

Gamu bîmârına cânân, deva-yı derd eder ihsan
Niçün kılmaz mene derman, meni bîmarı sanmaz mı

Gamim pünhan tutardım men, dedîler yâre gıl rohşen
Desem ol bî-vefâ bilmen, inanar mı inanmaz mı

Şeb-i hicran yanar cânım, töker gan çeşm-i giryânım
Oyadır halki efgânım, gara bahtim oyanmaz mı

Gûl-i ruhsârınen garşu, gözümden ganlı akar su
Hebîbim fasl-i güldür bu, akar sular bulanmaz mı

Değildim men sana mâil, sen ettin eklimi zâil
Mene ta'n eyleyen gâfil seni, görünce utanmaz mı

Fuzûlî rind-u şeydâdır, hemîşe halka rüsvadır
Sorun kim bu ne sevdâdır, bu sevdâdan usanmaz mı

https://youtu.be/oIsJEPpRFJQ?si=Cv8D25DYDf107INq
Fuzuli mahlasını nasıl bulduğunu şöyle anlatır: “Düşündüm; eğer şiirde başkaları ile müşterek bir mahlas alırsam muvaffak olamadığım takdîrde bana yazık olur. Muvaffak olursam mahlas ortağıma zulmetmiş olurum Bunu ortadan kaldırmak için kimsenin kabûl etmediği ve edemeyeceği bir mahlas aldım. Böylece mahlas sebebiyle gelebilecek üzüntülerin kapısını kapadım ve şiirlerin karışması endişesinden kurtuldum.”
divan edebiyatının en duygulu hisli şairi, veba salgınında hayatını kaybetmiştir.
27 yıl aradan sonra Ermenistan'dan geri alınan Azerbaycan şehri.

Kutlu olsun.
Azerbaycan Türkçesinde eser veren Türk divan şâiridir. Asıl adı Mehmed bin Süleyman'dır.
"Ebedî sevgi ezelde takdir edildiyse bu kader kaza ile önlenebilir mi?"

Bunu buraya yazayım bı ara fuzuli'nin olup olmadığını araştırayım.
Fuzuli'ye sormuşlar
Sevmek mi önemli sevilmek mi?
“Samimi değilse her ikisi de fuzuli” demiş.
“dûstum âlem seninçün ger olur düşmen mana / gam değil zîra yetersin dûst ancak sen mana”

dostum, âlem eğer senin için düşman olsa bana — gam değil zîra yetersin, dost ancak sen bana.
Yâ Rab bela-yı aşk ile kıl âşîna beni
Bir dem bela-yı aşktan etme cüdâ beni
Az eyleme inayetini ehl-i dertten
Yani ki çoh belâlara kıl müptelâ beni
Oldukça ben götürme belâdan iradetim
Ben isterim belâyı çü ister belâ beni
Gittikçe hüsnün eyle ziyâde nigârımın
Geldikçe derdine beter et müptelâ beni
Öyle zaîf kıl tenimi firkatinde kim
Vaslına mümkün ola yetürmek sabâ beni
Nahvet kılıp nasîb Fuzuli gibi bana
Yâ Rab mukayyed eyleme mutlak bana beni
Fuzuli am peşine düştün gurbete, am serindir am derindir şifa verir millete,
Ye kebabı iç şarabı vur karpuz göte, bu gidişle yarrağımı gidersin cennete.
Değeri bilinmemiş Azeri şairdir. Aşk ve ızdırap şairi olarak bilinir.

Gel derse Fuzûlî güzellerde vefa var
Aldanmaki şair sözü elbet yalandır.

Bu beyit kadınların kimyasının 16. yüzyılda da aynı olduğunu gösterir.

Candan usandırdı
Su kasidesi
Aşka sevdalanma

Gibi ve daha birçok gazel ve kasideleri vardır. Hepsi birbirinden değerlidir.
tarihte telif problemini ilk kez çözme girişiminde bulunan usta şairimiz. taklitçiliğe ve emek hırsızlığına önlem almak için kimsenin almak istemeyeceği bir nick name seçmiştir kendine. fuzuli, yani boş yere, lüzumu olmayan anlamında bir nick almıştır ki başka kimse bu ismi kullanmasın. evet gerçekten de bu mahlası alma amacı budur.

not: batı tarafından da kabul edilen dünyanın en büyük bir kaç şairinden biridir.
yarın ters köşe yapmasından korktuğum sanatçı.
ing. needless.
"gül-i ruhsaruna karşu, gözümden kanlu akar su
habibim fasl-ı güldür bu akan sular bulanmaz mu"

oy oy oy oyyyyyy!
Hâsılım yok ser-i kûyunda belâdan gayrı
Garâzım yok reh-i aşkında fenâdan gayrı

Ney-i bezm-i gamem ey âh ne bulsan yele ver
Oda yanmış kuru cismimde hevâdan gayrı

Âh...
"derdime vakıf değil canan, beni handan bilir.
hakkı vardır şâd olanlar, herkesi şâddan bilir.
Söylesem tesiri yok, sussam gönül razı değil.
çektiğim âlâmı bir ben bir de Allah bilir."
en az nicki kadar gereksiz bir divan şairi.
şeb-i yeldayı müneccimle muvakkit ne bilir?
muptela-i gama sor kim geceler kaç saat.
1-öyle ser-mestem ki idrâk etmezem dünyâ nedir
ben kimem sâki olan kimdir mey-i sahbâ nedir

(Öyle sermestim ki, idrak edemem dünya nedir; Ben kimim, sâki olan kim, bu şarap acaba nedir? )

2- gerçi cânândan dil-i şeydâ için kâm isterem
sorsa cânan bilmezem kâm-ı dil-i şeydâ nedir

(Gerçi çılgına dönen kalbim için sevgiliden bir lutuf istiyorum; Ama sevgili çılgın gönlümün arzusunu sorsa, onu da bilmiyorum.)

3- vasldan çün âşıkı müstağni eyler bir visâl
âşıka ma'şûkdan her dem bu istiğnâ nedir

(Madem aşığı vuslata doyuran kavuşmaktan ibarettir O halde sevenin sevilenden uzak kalmada bulduğu bu acı lezzet nedir?)

fuzuli, senden sonra şair gelmese şiir yine yaşardı. öyle büyüksün!
"gam güni itme dil-i bîmârdan tîgun dirîğ 
hayrdur virmek karanu gicede bîmâra su." 

(gamlı günümde hasta gönlümden kılıç gibi keskin olan bakışını esirgeme; zira karanlık gecede hastaya su vermek hayırlı bir iştir.) 

edit: ölüm zamanı şeytan insana imanı karşılığında su vermeyi teklif eder bu inanç gereği ölmekte olan insanın ağzına su dökülür işte fuzuli burada sevgilinin sert bakışlarını ölüm anında kişinin ağzına dökülen suya benzetmektedir.

(bkz: su kasidesi)
Saçma ey göz eşkden gönlümdeki odlara su
Kim bu denli dutuşan odlara kılmaz çare su.
1234...14
© copyright 2005 - 2026