dadaş

erkek kardeş, delikanlı, yiğit kimse anlamına gelen söz.

erzurum un yerleşik türk halkına verilen isimdir.

aldım dadaş kızını çekemedim nazını diye bir türküye konu olmuştur.

Dadaş kelimesi değişik anlam ve şekillerde yorumlanmıştır. Kimine göre; mert, cesur, özü sözü doğru zalimin karşısında, mazlumun yanında olan merhametli, yiğit biridir. Kimilerine göre; erkek kardeş, ağabeyi, cesur, yiğit, tüm erdemleri kendisinde toplamış mükemmel bir insandır. "Aynı zamanda 'numune-yi misal' bir Erzurumludur. Bazılarına göre de. bar tutan, at binen, cirit atan. kabadayı, tığ gibi bir delikanlıdır."

Dadaşlık, öyle rastgele kazanılmış bir sanat veya meslek değil, bazı müstesna şahsiyetlerde görülen; "efendilik" gibi fıtrî (doğmatik) bir ruh asaletidir. Bu düşünceden baktığımızda tarihî bir misyona sahip olan dadaş, "Zaman zaman serhat boylarının bekçisi, âcizin. yoksulun, kimsesizin hamisi, eli ve sofrası açık mert bir köylü, bir esnaf, camilerimizin imanlı, toksözlü. nur yüzlü vaizi, siyasî hayatın medeni cesaretini nefsinde toplamış cesur bir hatip, yiğit bir kumandan, vazifesini namus bilen bir memur, bir öğretmen kendisini ailesine ve çocuklarına vakfetmiş Erzurumlu bir ana veya babadır."

Dadaş, aile içinde ve dışında herkesin saygınlığını kazanmış, her konuda kendine güven duyulan, sofrası eşe - dosta yoksula düşküne açık, iyi bir aile reisidir.

Ayrıca gakkoş'un Erzurumlu hali deyip basitleştirmemek lazım, kıskanmamak lazım dediğimiz durumdur. Dadaş ayrıdır Gakkoş ayrıdır. Ayrıca ne pezevenk anlamına gelir, dada mada da değildir. Dadaş zamanımızda çok az kalmasıyla birlikte, çoğu dadaşım diyene de güven olmaz. Dadaş olan Dadaşım demekten gurur duyar ve çevresinin onunla gurur duymasını da sağlayacak nitelikte insandır.

Dadaş olmak bi ayrıcalıktır.

anne tarafından mensubu olduğum erzurum'un yerli halkının kullandığı hitap sözcüğü. her yanı ayrı güzel memleketimin, -30 lar da dahi insanın içini ısıtan bir sözcüktür bu. eskiden anlamı farklıydı, eskiden erzurum'da hele dadaş bi yardım edebilirmisen bana derdik. şimdi ben erzurumluyum diyen herkesin dilinde dolanıyor.

dışarıdan bakıldığında, yiğido, çotanak gibi yerel halkı tanımlamak için kullanılan sevimli (?) sözcüklerden biri gibi görünse de işin aslında, kürtleri ve türkleri kendilerince ayırt etmek için kullanılan faşist sözcüktür. kelimenin farsça olmasıysa ayrı ironik.

ekmeğin adını lavaş koymuşlar,
godoşun adını dadaş koymuşlar.

Aslında Türkçe değil gürcüce olan sözcük.

Kardeş kelimesinden türediği doğrudur. Gürcüce tada (t ve d peltek söylenir) kardeş demektir. Rusça'nın da etkisiyle sözcük sonuna gelen -ş sözcüğe sevgi anlamı katmıştır. Pavel, pavloş gibi.

Bir de t-d değişimi diye birşey var. Kuzeydoğu Anadolu'dan Kafkasya'nın kuzeyine kadar uzanan geniş bir coğrafyadaki müslüman olsun olmasın pek çok halk hatta Ermeniler bile kelimenin orjinalinde başta t varsa d ile, d varsa t ile değiştirerek söylüyor. Doktor-tohtor, dut-tut, domuz-tonğuz, davit-tavit, tarak-darak, taş-daş gibi.

Zaten köklerinde kıpçak ve oğuz türkleri harici hafiften gürcü vardır.

kürt olmayan erzurumluların genel adı.

hayatımda izlediğim en sikimsoniks film. işte bunlar hep kurtlar vadisi yüzünden oluyor.

Kadhaş sözcüğünden evrilmiştir Gürcüce ile alakası yoktur.