kimdir bu mitat karaman

Kimdir Bu Mitat Karaman?
Mitat karakterinin analizi
Mitat oldukça silik, faydasız, ezik, işe yaramadığını hisseden, kaybeden biri. isminin ve soyadının “h” si yok. Küçük yaşta yetim kalmış. Özgüvenden yoksun ruh halini 3.ağız anlatıcı yoluyla zaten romanın başında anlıyoruz. Sayfa 73’te, Mitat’ı evdeki gereksiz eşyalara benzetiyor anlatıcı:
“Bir kere kullanıp gömleğini yakınca bir daha kullanmadığı, kenara koyduğu renkli düğmeleriyle devre dışı kalmış bir robot gibi olan ütü. Mitat oydu işte. Faydasız, işlevsiz ama orada. Duvara yaslanmış ütü masası da onun kadar işlevsizdi. Mitat evin içinde nereye baksa kendi soydaşlarını, gereksiz şeyleri görmeye devam etti. Herhangi bir ampülü yakmayan duvardaki düğme. Kapı koluna takılmış lastik tampon. Kablosuz internet kullandığından beri ihtiyaç duymadığı internet kablosu. Akıllı telefon kullandığından beri açmadığı laptopu. Kullanmadığı dijital televizyon platformuna ait tv kumandası. Okunmayan kitaplar. Tükenmiş tükenmez kalemler. Yanmayan ince uzun mutfak çakmağı. Bir teki kayıp olan çekmeceye attığı tek çorap. Mitat o tek çoraptı.
106.sayfa: Mitat’ın ortaokul 3.sınıfta Biyoloji öğretmeninin sorduğu “insan vücudunda bir organ olsanız hangisi olurdunuz?” sorusuna verdiği cevap apandis. Hoca neden apandis diye sorunca Mitat: “ Vücutta hiçbir işlevi yoktur.” Yanıtını veriyor. Devamında diğer organların görevlerini sıralayıp sıra apandise gelince “orada durmak dışında hiçbir şey istemiyor. istese de bir işe yaramıyor zaten. Bence süper bir şey.” tespitinde bulunuyor. Böylece Mitat’ın neden “başarısının sınanacağı hiçbir ortama girmek istememesini” anlamış oluyoruz.
Olaya dayalı her türde karakterin yolculuğu anlatılır. Silik ve özgüvenden yoksun olan Mitat, Yıldız Hanım’ın vefatından sonra Yıldız’ın eşi Kadim Bey’in zorlamasıyla apartman yöneticisi oluyor. Kendisinin hep uzak durduğunu bildiğimiz batıl inançlara inanmaya başlıyor. Alt komşusu Ceylan’ın anlatıığı astrolojik bilgileri saçma bulan, en alt kattaki Eylem ve Büşra’nın anlattığı cin hikayelerine burun kıvıran Mitat, bir yöneticinin her şeyi düşünmesi gerekir düşüncesiyle onlara hak veriyor. Hatta polise verdiği ifadede Yıldız Hanım’ı cin çarptığını belirtiyor.
Mekan
Mekan tasvirlerinde zamanın eşyalar üzerindeki etkisi, benzetmeler, sıkça isim kullanma, sahnelere dram etkisi katma, cansız nesnelere duygu verme gibi mekan ögesini güçlendiren daha görünür olmasını sağlayan unsurlara yer verilmiş.
Diyalog
Diyaloglar küçük eylemlerle desteklenmiş. Örneğin sayfa 86: “ Mitat soldan sağa dönerek ‘Ben otuz beşimi geçtim, yolun ikinci yarısındayız.’ cümlesinin hecelerini kuşlara yem atar gibi serpti.” Diyaloglar küçük eylemlerle desteklendiği için sanki o mekanda oturanlardan biri de biziz ve olan biten gözümüzün önünde canlanıyor gibi. Böylece okur, oldukça gerçekçi mekan-diyalog ikilisiyle büyüleniyor.
Ayrıca diyaloglar bilgi veriyor, karakteri açığa çıkarıyor, hikayeyi ileriye taşıyor. 95.sayfada Kadim Bey ile Başar Bey arasında daha önce apartman toplantısında kamera için tartışma yaşandığını öğreniyoruz. Yine romanın sonunda Kadim Bey’in apartmana kamera sisteminin kurulmaması için Başar Bey’le niçin tartıştığını anlıyoruz. Çünkü Kadim Bey ileyeceği cinayete odaklanmış. Kamera çok büyük bir engel. Romanın mantıksal kurgusu için müthiş bir detay bu. 95.sayfada geçen kamera diyaloğu romanın sonlarına bağlanıyor planlı bir şekilde.
Kısmetim Sensin
Yazar Doğu Yücel; güncel, toplumsal, magazinsel hayatları eserine ustaca işlemiş. 15 Temmuz darbe girişimi ve o dönemki tartışma programlarını, siyasetçilerin demeçlerini, insanların ruh hallerini hemen hemen her bölümde diyaloglarla ya da anlatıcının ağzıyla aktarmış. “Kısmetim Sensin” evlenme programı da nasibini almış bu ustalıktan. Mürüvvet- ölen Yıldız Hanım’ın kızı- bu programda meşhur olmuş. isminin mürüvvet olması da ilginç bir detay. Cenazeden üç gün sonra televizyon kanalı Mürüvvet için görkemli bir düğün tertip ediyor. Cenazedeki teyzeler bunu ballandıra ballandıra anlatıyor. Romanın sonlarına doğru Kadim Bey, Mitat’a bir itirafta bulunuyor: “Aile” adlı gizli bir tarikattan bahsediyor. Tezgahlarla, planlanmış tesadüflerle insanları evlendirmeye çalışan gizli bir örgüt. Suikastler planlayan, hayat sigortalarından kendi payını almak için çiftlerden birini kaza süsüyle öldürten kirli bir örgüt. Romanın son sayfasında Hera, sevgilisi Mitat’a hamile olduğunu söyleyince Mitat bu örgütü hatırlıyor ve roman bu finalle sona eriyor.
Çatışma
Romanın çeşitli yerlerinde toplumsal sınıflara açık ve örtük bir şekilde değinilmiş: “ Belki de ait olduğu dünya beyaz Türklerin cirit attığı çağdaş dünya değil, çocukluğuna dair kokunun bile muhafaza edildiği burasıydı.(Muhafazakar aile kastediliyor.)” Bu gönderme metnin alt yapısında akılda kalan bir çatışma yaratmış.
Taziye evinde Fatiha okunurken Mitat’ın kollarının iç tarafındaki Zeus ve Medusa dövmeleri görünüyor ve oradaki muhafazakar insanların sinirleri bozuluyor. Bu detay seküler(laik)- muhafazakar çatışmaya dikkat çekiyor.
Zaman
Mitat’ın hikayesi 15 Temmuz 2016 darbe girişimin olduğu geceyle başlıyor. Bu, romandaki geçmiş zaman. Romandaki olayların gerçekleştiği zaman ise Darbe girişiminden sonraki aylar olarak anlatılmış.
Anlatıcı ve Bakış Açısı
Anlatıcı 3.ağız ile ilahi anlatıcının bakış açısını kullanmış. Mitat ve diğer kişilerin duygularını, geçmişlerini, hislerini bilen bir anlatıcı var.