alfred rüstem

osmanlı devleti'nin son dönem büyükelçilerinden ve kurtuluş savaşı'nın daha ilk döneminde bile önde gelen destekçilerinden olan devlet adamı. 1862'de polonya'dan göç eden ve müslüman olarak osmanlı devleti hizmetine giren bir babanın oğlu olarak midilli'de doğdu. babası gibi kendisi de müslümanlığı kabul edip ahmed adını almış, ama nüfustaki kaydı silinmediği için ismi alfred olarak kalmıştır. babasının izini takip ederek hariciyede göreve başladı. dürüstlüğü ve vatanseverliği ile tanındı. ilk görevlerinden sonra abd'ye maslahatgüzarı olarak atandı. hariciye kadroları içinde dönen yolsuzlukların üzerine sertçe ve cesaretle gitmesi görevden alınmasıyla sonuçlandı. ancak abd'ye görevli olarak birkaç kez daha gidiş gelişi olup en sonunda abd büyükelçimiz olacaktı. balkan savaşı çıktığında karadağ büyükelçisi pozisyonunda olan rüstem bey, yurda döndü ve gönüllü er olarak orduya katıldı. savaş dönüşü abd büyükelçiliğine atandı. görevi sırasında, özellikle ermeni meselesinde devleti savundu. 1915'te Amerikan basınında Ermeni Tehciri konusundaki yayınlara karşı gazetelere gönderdiği yazılar ve verdiği demeçlerde ingiliz ve Fransız sömürgelerinde yerlilere, Çarlık Rusyası ve Avusturya'da azınlıklara karşı uygulanan baskı ve işkencelerden örnekler verdi. ABD'nin zencilere karşı tutumunu, Filipinler'de halka yaptığı baskıyı anlatıp Türkiye'de bunların hiçbirisinin olmadığını belirtti. Bu demeçleri dönemin ABD Başkanı Wilson'u ve yönetimi kızdırdı. ABD Dışişleri Bakanlığı Rüstem Bey'in özür dilemesini istedi. Osmanlı Devletinin onurunu korumak için özür istemini reddeden Rüstem Bey, ABD tarafından "istenmeyen kişi" ilan edildi ve ABD'yi terk etmesi istendi. yurda döndü ve dış basına yönelik olarak yurdun işgaline karşı yazılar yazdı. sıvas kongresine katıldı. ankara mebusu olarak meclisi mebusan'a seçildi. meclisi mebusan dağıtıldıktan sonra ankara'ya geldi ve tbmm'de görev aldı. 1935'te vefat etmiştir.

benim özel dikkatimi çekip bu ismi araştırmaya iten yönü ise istanbul'a isyan edip kurtuluş savaşı'na katılmaları nedeniyle atatürk'ü de içeren ölüm cezası kararında adı geçen birkaç kişiden biri olmasıdır (anıtkabirdeki müzede söz konusu emrin kopyası vardır).

eserleri:
La Guerre Mondiale et la question turco-armenienne (1918)
La Crise Proche-Orientale et la question des Détroits de Constantinople (1922)
La Paix d'Orient et l'accord franco-turc, "L'Orient et Occident" (1922)

kaynak: bilgilerin büyük bölümü wikipedia'dan derlenmiştir. "eserleri" kısmından önceki son paragraf bana aittir.