voltaire

aydınlanma çağının jean jacques rousseau ile birlikte baş aktörü olan fransız filozof. zannımca o da zamanın ötesine geçti.

--spoiler--
Önyargı, akıl yürütmeden kabul edilmiş bir inançtır. Onun için dünyanın her yerinde çocuklara, akıl yürütebilecek çağa gelmeden, istenilen bütün inançlar aşılanabilir.(...)

Sütnineniz size Keres'in buğdaylara gözcülük ettiğini, yahut Vişnu ve Xaca'nın birkaç kez insan biçimine girdiklerini, yahut Sammonokodom'un gelip bir ormanı biçtiğini, yahut Odin'in sizi Jutland dolaylarındaki salonunda beklediğini, yahut Muhammed'in veya başka birisinin gökyüzüne çıktığını söylemiş; son olarak lalanız da sütninenizin kafanıza kazıdığı şeyleri sonradan oraya büsbütün sokup yerleştirmişse, artık ölünceye kadar bunlara bağlı kalırsınız. Aklınız bu önyargılara karşı isyan etmeye kalktı mı, komşularınız, hele komşu kadınlar, dinsizlik ettiğinizi haykırır, sizi ürkütürler; gelirlerinin azalmasından korkan dervişiniz kadıya gider, sizi suçlar; bu kadı da, elinden gelirse sizi kazığa oturtturur, çünkü budalalara hükmetmek ister, budalaların başkalarından daha iyi boyun eğdiklerini sanır. Komşularınız da, derviş de, kadı da budalalığın hiç bir işe yaramadığını, insanlara baskı yapmanın yürekler acısı bir şey olduğunu anlayıncaya kadar bu böyle sürüp gidecektir." - Voltaire, "Felsefe Sözlüğü", (Özgün adı: "Dictionnaire Philosophique"), inkılap ve Aka Basımevi, cilt 2, Çeviren: Lûtfi Ay, istanbul, 1977, s. 290, 294-295
--spoiler--