sürfaktan

akciğerde tip 2 hücreler tarafından sentezlenen, yüzey gerilimini artıran madde.

anne karnında fetüs akciğerinin gelişmesi için olmazsa olmaz denecek madde.

24.haftada sentezlenir. bu yüzden 24. haftadan sonra doğan çocukların yaşama şansı vardır.

orospu çocuğu maddedir kendisi. pek çok prematüre çocuğun ölüm sebebidir.

1929’da Von Neergard isimli bilim adamı, akciğerlerin en küçük odacıkları olan alveollerde nefes verme sonrasında oluşan yüzey geriliminin, normalde akciğerlerin tamamen sönmesine ve yeniden açılamamasına sebep olacak kadar yüksek olduğunu tespit etti. Akciğerin tekrar eski haline genişleyebilmesine yardımcı olan bir şey olmalıydı. Sonraki yıllarda bahsedilen bu faktörün yağ ve proteinlerin karmaşık bir birleşiminden oluşan sürfaktan adı verilen madde olduğu anlaşıldı.

Son 30 yıl içerisinde sürfaktanın tam yapısı ve proteinlerin genetik kodları tespit edildi ve değişik sürfaktan maddeleri üretildi.

Hyalen Membran Hastalığı gibi sürfaktan yapılamamasına bağlı bazı hastalıklar tanımlandığı gibi, miadından önce doğan bebeklerde sürfaktan eksikliğine bağlı akciğer problemlerinin de ortaya çıktığı biliniyor.
görsel

biyolojik yüzey aktif madde,tıpkı sabun deterjanlar gibi.tip 2 pnömositlerde sentezlenir hava-kan bariyerinde bulunur,yapısı:
%90 lipid
%10 proteindir.
başlıca görevleri,alveollerdeki yuzey gerilimini düsürmek ve ekspirasyon sonrasinda alveollerin kollabe olmasını önlemektir.

Gebeliğin 21. Haftasında salgılanmaya başlar. Yeterli seviyeye ulaşması yaklaşık bir ay sürer.

(bkz: yüzey aktif madde)
iki sıvı ya da bir sıvı ve katı arasındaki yüzey gerilimini azaltan maddelere verilen addır.

Deterjan, ıslatma ajanı, köpürtme ajanı, emülgatör, dispersant olarak kullanılır.