haiku

esmedi rüzgar
keskin kanın kokusu
kandırdı onu.

kent var marlboro

var kenzo var

joop var

mezuramda kaldı ölçülerim, kesilmiş hayallerim...

bir popmundo klasiği.

haiku yazmak sanıldığı kadar kolay değildir. haiku şiiri sadece üç dizeden ve 5-7-5 hece ölçüsüyle yazılmaktadır. anlam bütünlüğünün iyi sağlanılması gerekir. bu şiir türünde asıl vurucu olarak nitelendirebileceğimiz kısım ikinci ve üçüncü dizedir. söylenir ki, iyi bir haiku da sözcüklerin yerlerinin değiştirilmesi, anlam bütünlüğünü tamamen kaybettirir ve bu nedenle de sözcüklerin yerlerinin değiştirilmesi ya da yenilerinin eklenmesi imkansız olur.

bir türlü literatüre uyduramadığım denemedir. "sikerim lan" deyip bıraktım uğraşmayı.

haiku yazmak kolay
ama anlamsız olur bazen
pipi

kulağa uzak doğu dövüş sporlarından birinin adı gibi gelen kelimedir.

sen mezarım olsaydın
mışıl mışıl uyurdum
içinde. *

gonce açılır tebessüm etse,
cevher saçılır söz etse...

sabaha karşı
bilgisayar başında
ölmekteyim ben

erotik şiir
zor geldi şahsen bana
haiku kascam hep
*

veda etmeden
çektin gittin bebeğim
bok vardı sanki

dün gördüğümde
otobüsteki kızın
rüyasındaydın

böylesi güzel haikular daha çok yazılmalı...

giden her
sevgilinin ardından
biz olduk el sallayan.
* *

geri dönüyorum
kırgın ve öfkeli
söğüt bahçede bekliyor beni.

"gemlik'e doğru
denizi göreceksin
sakın şaşırma!"

orhan veli kanık

(bkz: kelebek düşleri)

cuce $iir.

"yağmur dinerken
hazırlanır çıkmağa
toprak kokusu"

Eski Japon şiir geleneği. 17 hece ölçüsüyle yazılır. En tanınmış şairi Başo'dur.

japonların boylarıyla ilgisi aranabilecek şiir türü. yelda karataş hocamız da Japonya'da yapılan 10. Mainchi Uluslarası Haiku Yarışması'na şu şiirle katılmış ve birincilik kazanmıştır...

"closer now to death

the blossom heavy lime tree

my childhood lingers"



Türkçesi:

"ölüme ne kadar yakın

unutulmaz çocukluğumun

ağır çiçekli ıhlamur ağacı"

japon şiiri haiku'nun en büyük ustası matsuo kinsaku (1644-1696) diğer adıyla, basho'dur. haiku'nun doruğunda bir muz ağacı. bir zen düşünürü olarak basho, hep hafifliği aradı.

go tahtasına
taşlarla yazılmış
bir haiku bugün

necip arman

yosun kokusu
ve bir tabak karides
sandıkburnunda

orhan veli

başlığı da "haykay" olan bu şiir kusursuz bir haiku olma özelliği taşır. öncelikle 5-7-5 ölçüsüne uygunkluk gösteren bu dizelerde, haikunun nüktedan, şakacı olma özelliğini de görmek mümkündür: sandıkburnunda kurulan çilingir sofrasında rakının, mezelerin yanında bir de denizden gelen yosun kokuları vardır. ne var ki yaşam alanları bu yosunlar olan karidesler, şimdi sofrada, tabakta yenilmeyi beklemektedir. anlaşılan orhan veli zamanında epeyce uğraşmıştır bu işle.

orhan veli ve haiku arasındaki bu ilişki ayrıntılı bir şekilde varlık yayınlarından çıkan haiku/başo adlı derlemede oruç aruobatarafından ele alınmaktadır. bu arada japonca bilmeden, ama epey kaynak tarayarak başonun haikularını iananılmaz güzellikte türkçeye çeviren oruç aruobaya da selamlar olsun...