fin mitolojisi

fin mitolojisi kendi kültürleri kadar diğer fin kökenli halkların da mitolojilerinden kaynak almakla beraber (bkz: estonya mitolojisi), fin kökenli olmayan baltık ve iskandinav mitolojisinden de beslenmektedir. 18. yüzyıla kadar ağızdan anlatılan efsaneler, hikayeler, şiirler ve söylenen şarkılarla korunmaya çalışılan kültür, daha sonradan çeşitli kitaplar altında derlenmiştir.

öncelikle çoğu şey kuşlar üzerine kuruludur. hikayeler ve inanışlar buna bağlanmıştır. mitolojiye göre dünya bir kuş yumurtasından patlak vermiştir ve gökyüzü yumurtayla çevrelenmiş ve korunmaktadır. aynı zaman da dünyanın düz olduğuna inanılır ve kenarına Lintukoto adı verilmiştir. samanyolu ise fince "kuşların yolu" anlamına gelen Linnunrata olarak adlandırılır. halen bu şekilde kullanılmaktadır.

yıldızların ve dünyanın dönüşü kendi etrafında ve yörüngesindekileri döndüren kuzey yıldızına bağlanmıştır. buna göre dünya büyük bir çark olarak düşünülmekte ve kuzey yıldızından, kuzey kutbuna bir sütun inmektedir. çark döndüğü müddetçe ruhlar ölülerin yeraltı dünyası olan Tuonela'ya gidebilecektir. (bkz: hades). diğer mekanlar ise Kyöpelinvuori, Kalevala ve Pohjola'dır.

kuşlarla ilgili bir başka inanış ise doğum ve ölüm sırasında, kişinin ruhunu iki dünya arasında taşıdığıdır. (bkz: Sielulintu)

ana tanrıları, fince yaşlı adam anlamına gelen, gökyüzü, hava ve ekinleri etkilediği düşünülen "gökyüzü ve şimşek tanrısı" ukko'dur. ana silahları kılıç, balta veya çekiçtir (bkz: vasara) ki ukko'nun her darbesinde yıldırım olarak vukuu bulur. (bkz: thor). eşi Akka ile çiftleştiğinde fırtına koptuğu söylenir.

bazı önemli kahramanlar, tanrılar ve ruhlar örnek vermem gerekirse; Ahti, ajattara, Äkräs, Antero Vipunen, Hiisi, Ilmarinen, Jumala, Kalevanpoika, Kave, Luonnotar, Mielikki, Perkele, Pellervo, Päivätär, Rahko sayılabilir.

(bkz: vainamoinen)