ehadiyet

Cenâb-ı Allahın birliğini ve tekliğini her bir şeyde gösteriyor olması, her bir zerrede birliğinin tecellî halinde bulunması, her bir şeyin bir tek Allahı gösteriyor olması, Allahın birlik mührünün her bir zerreye vurulmuş olması, her şeyin dizgininin yalnızca Allahın elinde oluşu ve bu hakikati her bir zerrenin haykırış halinde olması cümleleriyle tarif edilebilir.

yaratılandan yaratanı tanıma.

(bkz: vahdeti vücut)

allah'ın birliği, tekliği.

fakat kainatta baktığı cihet şahıstan umumadır. Cüz den küll e geçer.

mesela ahmet'in iki gözü var. ve aynı zamanda tüm insanların iki gözü var. bu, bütün insanları tek bir yere bağlar. iki kol, iki bacak, iç organlar ve benzerleri bize bunların sanatkârlarının ve bilmâna fabrikalarının aynı yerler olduğunu gösterir ve işaret eder. Tek bir sanatkarın elinden çıktığına delalet eder. işte bu da bizlere allah ı gösteren başka bir delil olur.

Bu örnekler çoğaltılabilir ve allah 'ın varlığına işaretler gözle dahi görülebilir. Bu ise insana çok büyük bir zevk, lezzet verir.