bugün
- ak parti'nin birinci parti olmaması9
- düğünde gelinin annesinin giydiği kıyafet12
- 17 kasım sözcü tv'ye kayyum atanması31
- ev genci22
- azerbaycan'da din görevlilerine memurluk yasağı17
- 17 kasım 2026 ümit özlale polsan açıklaması8
- aleyna kalaycıoğlu5
- sözcü tv'ye kayyum atanması4
- tuncer bakırhan'ın öcalan açıklaması8
- türkiye'nin erken seçime gitmesi gerekliliği5
- elimizde kalan tek nick teknik11
- niğdelilerin cimrilikte bir numara olması5
- istanbul da 475 milyona villa olması3
- istanbul da yapılabilecek aktiviteler7
- tırnak ve tırnak eti bakım yağı2
- esenyurt belediyesi'nin yeni logosu3
- herzog'un avrupa'yı koruyoruz iddiası2
- the lord of the rings the rings of power2
- istanbul6
- zeynep sude oktay2
- akp mhp dem koalisyonu2
- yabancı kadınla evlenmek8
- ak parti'nin yuzde otuz ile iktidarda kalmasi7
- arkadaşlar nasılsınız7
- kadınların askerlik yapmamasının nedenleri6
- nokia 66002
- günün sözü4
- selam verdiğinizde kimsenin selamınızı almadığı an8
- ölüm haberi alınca buğulanan hayat görüşü3
- yazarların ileride yapmak istediği ev15
- aile5
- muşlettin emmi'nin hakkın rahmetine kavuşması18
- transeksüel ile sevişmek gay yapar mı8
- hayata karşı salmak4
- unutulmayan üniversite anıları8
- geceyi bir kamyon kasasında geçirmek3
- churros2
- türkiye milli futbol takımı3
- askerde sabah 5'te sakal kesmek6
- yeni açılacak bara alternatif isimler8
- dindeki kader kavramının tam olarak açıklanamaması13
- üniversiteye başlayacak kızlara tavsiyeler9
- kale3112'yi evlendirmek11
- hgs skandalı6
- gelin ve damadın yüzlerini gerdek gecesi görmesi9
- ak troller8
- saraca ö yıldırım9
- instagram7
- 16 kasım 2026 almanya hollanda maçı4
- arda güler12
squid game aslında ne anlatıyor
yönetmen hwang dong-hyuk bu distopyayı anlatmak için daha derin bir distopya oluşturmayı seçmiş ve süreci aşama aşama anlatmış. aslında dizide altı oyun var ama ‘kazanan’ olmanın yedi aşaması var. ilk aşama elbette işe alınma!
oyunlarda elenmenin iki türünü görüyoruz; bunlardan biri silahla vurulma, diğeri ise yüksekten düşme. yönetmen ilkini işyerinden atılma, sistemden dışlanma metaforu olarak kullanırken düşme daha çok kariyerini kaybetme, üst düzeyden aşağı kademeye kayma gibi okunabilir.
oyunda seong gi-hun yani oyuncu 456, istemese de sisteme uyum sağlamak zorunda kalan çoğunluğu temsil ediyor. seong, örgütlenmiş ve hatta greve katılmış eski bir işçi. bu, sistemin affetmeyeceği bir uyumsuzluk ve seong bu nedenle dışlanmış biri.
cho sang-woo yani oyuncu 218 ise seul üniversitesi işletme fakültesi’ni bitirmiş dahi bir profesyonel. aslında ‘oyun kurucu’ iken riskleri kontrol edemediği için kendini dipte bulmuş bir beyaz yakalı.
dizi çoğu zaman, aynı mahalleden çıkmalarına rağmen farklı hayatlar seçen ama sonunda yolları oyun alanında kesişen 456 ile 218 arasındaki gerilimden besleniyor. diğer yandan işletme dahisi 218’in tavsiyeleri ve fikirlerinin zaman zaman hayat kurtarması boşuna değil. okuyanla okumayan bir olmuyor!
şimdi gelelim oyunlara. ama oyuna katılmadan önce işe kabul edilmeniz lazım değil mi! işte birinci aşama. istasyonda tokat bahsiyle girişilen zarf oyunu, aslında iş görüşmesini anlatıyor. insan kaynakları sizi çağırıp görüşüyor ve tokat yemeye ne kadar hazır olduğunu ölçüyor. istasyondaki elemanın sözünü unutmayın: ‘az önce para için kişisel haklarınızdan vazgeçtiniz’ demek ki şirket için uygun kişisiniz. buyrun şimdi oyuna…
ilk oyunın adı ‘kırmızı ışık yeşil ışık.’ bu oyun ‘uyum’u anlatıyor. yani girdiğiniz ortama; yani şirkete uyum sağlayacaksın. öyle çıkıntılık yapmak, ileri geri konuşmak, örgütlenmek yok! aslında formül basıt yürü dendiğinde yürüyeceksin, dur dendiğinde duracaksın. burada dahi çocuk 218’in “birinin arkasına saklan” tavsiyesi de çok önemli.
gelelim ikinci oyuna; şekerin içinden şekil çıkarma… bu oyun şirkette yükselme oyunu. oyuncu 456’nın şekli nasıl çıkardığını hatırlayın. yalayarak değil mi! burada fazla söze gerek yok. yükselmek için yapılması gereken belli. bence yönetmen hwang dong-hyuk’un en acımasız metaforlarından biri buydu ve seyrederken kendimi bir anda kahkaha atarken buldum.
kariyerinizde biraz ilerlediniz ve artık üçüncü aşamaya geçebilirsiniz. bu aşama, dizide ‘halat çekme‘ yarışıyla tasvir edilen takım oyunudur. neoliberal işletmede takımlar kendilerine benzer takımlarla yarıştırılır ve elbette iyi olan hayatta kalır, kaybeden düşer. halat çekme yarışıyla anlatılan oyunda, takımın içinde yer alan 001 gibi deneyimli biri hayat kurtarır.
nasıl daha güçlü olunacağını işin nasıl kolaylaştırılacağını deneyim gösterir. ama öldürücü darbe yine 218’den gelir. çünkü beyaz yakalı profesyonel, karşı takımı çökertecek ayak oyunlarını iyi bilir. burada yine yönetmen hwang’ı neoliberal işletmenin içini bu kadar ince gördüğü için tebrik ediyoruz.
ve dördüncü aşama misket oyunu! sıra takım arkadaşlarını satmaya gelmiştir. isteyerek ya da istemeyerek takımda kendine rakip olacaklar elenir. sonuçta kazanan bir kişi olacağına göre artık her birey yalnızca kendini düşünecektir. burada yine 218 dikkat çeker: oyunun kuralı, sonuca ulaşmaktır. yani aslında kural yoktur.
yine sennett’a atıfla neoliberal şirkette, kuralların belirsizleştiğine, sistemin okunaksız hale geldiğine vurgu yapalım.
size rakip olabilecek takım arkadaşlarınızı devre dışı bıraktıktan sonra artık sona çok yaklaştınız ve cam köprüye geldiniz. bazı camların sağlam bazı camların zayıf olduğu bu köprü, kariyer yolculuğunuzda artık risk alma vaktinizin geldiğini anlatıyor.
bu noktada yapacağınız seçimler düşmenize de neden olabilir, zirveye tırmanmanızı da sağlayabilir. o zaman ne yapmalısınız. evvela sizden önce kimin ne yaptığını iyi bilmelisiniz. hangi kararlar hangi sonuçlara yol açmış ve sizin için en emin yol hangisi bunu bulmalısınız. ha tabii bir de riski sizin yerinize birilerinin üstlenmesini sağlarsanız ne alâ. yine 218’e bakalım: kaç adım peşinden gittiği eski cam ustasını, son adımda tabiri caizse ‘mayın eşeği’ olarak kullanmadı mı…
neyse sonunda beşinci aşamayı da geçtiniz. arkadaşlarınız, ya da rakiplerinizin kimi atıldı, dışlandı, kimi düştü, kimi tarafınızdan satıldı her ne olduysa oldu zirveye çok yaklaştınız. sıra artık kalamar oyunu’nda ve bu oyunda kazanmak için artık her şey mübah. kazanan hepsini alacağına göre zirve yarışı kimsenin kimseye acımayacağı bir yer artık.
şimdi içinden soranlar olacaktır: neden oyunun sonu böyle bitti ve neden finalde sokaktaki sarhoş adama biri yardım etti? senarist ve yönetmen hwang burada bence keskin bir neoliberalizm eleştirisi yapmakla birlikte, karamsarlık yaymak da istememiş. yani durum ne kadar kötü olsa da siz enseyi karartmayın mesajı vermek istemiş.
bitirmeden önce, birinci ve ikinci oyun arasında oyuncuların oy çokluğuyla oyunu bitirmeleri ve sonra tekrar geri dönmelerine de dikkat çekmek isterim. burada bir oy farkı sağlayan son oyu kimin verdiğini aklınıza getirin ve daha sonra oyuncuların çoğunluğunun kendi ayaklarıyla nasıl geri döndüğünü düşünün.
bu, dizi süresini uzatmak için yapılmış sıradan bir senaryo atraksiyonu değil. burada, çoğunluğun oy ve seçme hakkı olsa da, en başta anlattığım nedenlerle dönüp dolaşıp aynı şeyi ya da bir benzerini seçmek zorunda kalacağı vurgulanıyor.
yine sona yaklaşırken yapılan atları da vururlar göndermesi hayli çarpıcı ve düşündürücü. ancak bu iki filmin evreninin birbirinden oldukça farklı olduğunu hemen hatırlatalım. evet ikisi de kapitalizmi anlatıyor ama iki ayrı kapitalizmi anlatıyor.
içinde yaşadığımız düzeni anlatmak için kapitalizmin başına ‘vahşi’, ‘kuralsız’, ‘ultra’ ve benzeri sıfatlar koymak emin olun ki, dardot ve laval’in dünyanın yeni aklı’nda dediği gibi ‘neoliberalizmi hafife almak’ olur.
yönetmen hwang dong-hyuk bu distopyayı anlatmak için daha derin bir distopya oluşturmayı seçmiş ve süreci aşama aşama anlatmış. aslında dizide altı oyun var ama ‘kazanan’ olmanın yedi aşaması var. ilk aşama elbette işe alınma!
oyunlarda elenmenin iki türünü görüyoruz; bunlardan biri silahla vurulma, diğeri ise yüksekten düşme. yönetmen ilkini işyerinden atılma, sistemden dışlanma metaforu olarak kullanırken düşme daha çok kariyerini kaybetme, üst düzeyden aşağı kademeye kayma gibi okunabilir.
oyunda seong gi-hun yani oyuncu 456, istemese de sisteme uyum sağlamak zorunda kalan çoğunluğu temsil ediyor. seong, örgütlenmiş ve hatta greve katılmış eski bir işçi. bu, sistemin affetmeyeceği bir uyumsuzluk ve seong bu nedenle dışlanmış biri.
cho sang-woo yani oyuncu 218 ise seul üniversitesi işletme fakültesi’ni bitirmiş dahi bir profesyonel. aslında ‘oyun kurucu’ iken riskleri kontrol edemediği için kendini dipte bulmuş bir beyaz yakalı.
dizi çoğu zaman, aynı mahalleden çıkmalarına rağmen farklı hayatlar seçen ama sonunda yolları oyun alanında kesişen 456 ile 218 arasındaki gerilimden besleniyor. diğer yandan işletme dahisi 218’in tavsiyeleri ve fikirlerinin zaman zaman hayat kurtarması boşuna değil. okuyanla okumayan bir olmuyor!
şimdi gelelim oyunlara. ama oyuna katılmadan önce işe kabul edilmeniz lazım değil mi! işte birinci aşama. istasyonda tokat bahsiyle girişilen zarf oyunu, aslında iş görüşmesini anlatıyor. insan kaynakları sizi çağırıp görüşüyor ve tokat yemeye ne kadar hazır olduğunu ölçüyor. istasyondaki elemanın sözünü unutmayın: ‘az önce para için kişisel haklarınızdan vazgeçtiniz’ demek ki şirket için uygun kişisiniz. buyrun şimdi oyuna…
ilk oyunın adı ‘kırmızı ışık yeşil ışık.’ bu oyun ‘uyum’u anlatıyor. yani girdiğiniz ortama; yani şirkete uyum sağlayacaksın. öyle çıkıntılık yapmak, ileri geri konuşmak, örgütlenmek yok! aslında formül basıt yürü dendiğinde yürüyeceksin, dur dendiğinde duracaksın. burada dahi çocuk 218’in “birinin arkasına saklan” tavsiyesi de çok önemli.
gelelim ikinci oyuna; şekerin içinden şekil çıkarma… bu oyun şirkette yükselme oyunu. oyuncu 456’nın şekli nasıl çıkardığını hatırlayın. yalayarak değil mi! burada fazla söze gerek yok. yükselmek için yapılması gereken belli. bence yönetmen hwang dong-hyuk’un en acımasız metaforlarından biri buydu ve seyrederken kendimi bir anda kahkaha atarken buldum.
kariyerinizde biraz ilerlediniz ve artık üçüncü aşamaya geçebilirsiniz. bu aşama, dizide ‘halat çekme‘ yarışıyla tasvir edilen takım oyunudur. neoliberal işletmede takımlar kendilerine benzer takımlarla yarıştırılır ve elbette iyi olan hayatta kalır, kaybeden düşer. halat çekme yarışıyla anlatılan oyunda, takımın içinde yer alan 001 gibi deneyimli biri hayat kurtarır.
nasıl daha güçlü olunacağını işin nasıl kolaylaştırılacağını deneyim gösterir. ama öldürücü darbe yine 218’den gelir. çünkü beyaz yakalı profesyonel, karşı takımı çökertecek ayak oyunlarını iyi bilir. burada yine yönetmen hwang’ı neoliberal işletmenin içini bu kadar ince gördüğü için tebrik ediyoruz.
ve dördüncü aşama misket oyunu! sıra takım arkadaşlarını satmaya gelmiştir. isteyerek ya da istemeyerek takımda kendine rakip olacaklar elenir. sonuçta kazanan bir kişi olacağına göre artık her birey yalnızca kendini düşünecektir. burada yine 218 dikkat çeker: oyunun kuralı, sonuca ulaşmaktır. yani aslında kural yoktur.
yine sennett’a atıfla neoliberal şirkette, kuralların belirsizleştiğine, sistemin okunaksız hale geldiğine vurgu yapalım.
size rakip olabilecek takım arkadaşlarınızı devre dışı bıraktıktan sonra artık sona çok yaklaştınız ve cam köprüye geldiniz. bazı camların sağlam bazı camların zayıf olduğu bu köprü, kariyer yolculuğunuzda artık risk alma vaktinizin geldiğini anlatıyor.
bu noktada yapacağınız seçimler düşmenize de neden olabilir, zirveye tırmanmanızı da sağlayabilir. o zaman ne yapmalısınız. evvela sizden önce kimin ne yaptığını iyi bilmelisiniz. hangi kararlar hangi sonuçlara yol açmış ve sizin için en emin yol hangisi bunu bulmalısınız. ha tabii bir de riski sizin yerinize birilerinin üstlenmesini sağlarsanız ne alâ. yine 218’e bakalım: kaç adım peşinden gittiği eski cam ustasını, son adımda tabiri caizse ‘mayın eşeği’ olarak kullanmadı mı…
neyse sonunda beşinci aşamayı da geçtiniz. arkadaşlarınız, ya da rakiplerinizin kimi atıldı, dışlandı, kimi düştü, kimi tarafınızdan satıldı her ne olduysa oldu zirveye çok yaklaştınız. sıra artık kalamar oyunu’nda ve bu oyunda kazanmak için artık her şey mübah. kazanan hepsini alacağına göre zirve yarışı kimsenin kimseye acımayacağı bir yer artık.
şimdi içinden soranlar olacaktır: neden oyunun sonu böyle bitti ve neden finalde sokaktaki sarhoş adama biri yardım etti? senarist ve yönetmen hwang burada bence keskin bir neoliberalizm eleştirisi yapmakla birlikte, karamsarlık yaymak da istememiş. yani durum ne kadar kötü olsa da siz enseyi karartmayın mesajı vermek istemiş.
bitirmeden önce, birinci ve ikinci oyun arasında oyuncuların oy çokluğuyla oyunu bitirmeleri ve sonra tekrar geri dönmelerine de dikkat çekmek isterim. burada bir oy farkı sağlayan son oyu kimin verdiğini aklınıza getirin ve daha sonra oyuncuların çoğunluğunun kendi ayaklarıyla nasıl geri döndüğünü düşünün.
bu, dizi süresini uzatmak için yapılmış sıradan bir senaryo atraksiyonu değil. burada, çoğunluğun oy ve seçme hakkı olsa da, en başta anlattığım nedenlerle dönüp dolaşıp aynı şeyi ya da bir benzerini seçmek zorunda kalacağı vurgulanıyor.
yine sona yaklaşırken yapılan atları da vururlar göndermesi hayli çarpıcı ve düşündürücü. ancak bu iki filmin evreninin birbirinden oldukça farklı olduğunu hemen hatırlatalım. evet ikisi de kapitalizmi anlatıyor ama iki ayrı kapitalizmi anlatıyor.
içinde yaşadığımız düzeni anlatmak için kapitalizmin başına ‘vahşi’, ‘kuralsız’, ‘ultra’ ve benzeri sıfatlar koymak emin olun ki, dardot ve laval’in dünyanın yeni aklı’nda dediği gibi ‘neoliberalizmi hafife almak’ olur.
Gündemdeki Haberler
Güncel Önemli Başlıklar
© 2005 – 2026 uludagsozluk.com