celal bayar

(bkz: Mason)

rothschild gibi aşırı zenginlerin desteğiyle 1860'ta paris'te kurulan alyans israilit, yahudilerin eğitimine ve meslekî gelişimine destek olmak amacıyla özellikle osmanlı topraklarında kurduğu okullarla meşhur.

eğitim dili fransızca olan bu okullardan mezun pek çok müslüman türk alyansist mevcut. ittihat ve terakki'nin yöneticilerinden biri olan talat paşa, birçok müslüman türk mebus gibi alyans mezunudur.

alyansçılar genellikle cv'lerinde bunu -en azından açıkça- yazmayı tercih etmiyorlar gibi duruyor. mesela türkiye'nin üçüncü başbakanı ve de cumhurbaşkanı celal bayar'ın tbmm'nin sitesindeki kısa özgeçmişinde "bursa fransız okulu" olarak geçen okulun asıl adı, bursa alliance israelite universelle.

mahmut şevket paşa, munis tekinalp (moiz kohen), sevim tarı gibi öğrencilik yapanlara ilaveten alyans israellerde öğretmenlik yapan müslüman türk alyansistler de mevcut. örneğin;
- ahmet rasim'in hasköy alliance israelite universelle okulunda edebiyat öğretmeni olduğu ve yahudi talebelere türkçe öğretmek için "ameli-nazari talim-i lisan-ı osmani” kaleme aldığı biliniyor.
- osmanlı imparatorluğunda açılan ilk alyans okulu olan 1867 tarihli edirne alliance israelite universelle mezunu talat paşa, sadece öğrencilik değil, aynı zamanda bu okulda öğretmenlik de yapmış.