ilk neden

ilk neden veya ilk neden argümanı.

evrenimizde görüyoruz ki açıkça mutlak bir determinizm hakim. yani her gerçekleşen şeyin, her oluşumun ve hareketin bir nedeni var. bu "neden" olarak gördüklerimizin de nedenleri var. işte bu nedenler zinciri bir "ilk neden" e kadar gidiyor. işte biz bu ilk, tek, sonsuz zeka ve bağımsız irade gücüne sahip nedene allah diyoruz.

bu argümana yöneltilen eleştiriler çok aptalcadır. örneğin en sık yapılanı "Sebepsiz bir "tabiat-üstü" kuvvet olabilirse, neden sebepsiz bir evren olmasın?" sorusudur.

sebepsiz bir evrenin olamayacağını biliyoruz çünkü maddede hüküm süren fizik kanunları bize açıkça gösteriyor ki bütün evren "ısıl ölüme" gidiyor. fiziğin en önemli ve tartışması yapılamayacak kanunu entropiye göre madde sürekli dağılma ve bozulma eğiliminde. ısı sürekli olarak fazla olduğu yerden az olduğu yere doğru akıyor ve bunun sonu uzayın her tarafının eşit ısıda veya ısısızlıkta olduğu, yani enerjinin ve hareketin olmadığı ısıl ölüm denilen durum. sonu mutlak olan evrenin sonsuzdan beri var olduğunu kimse iddia edemeyeceğine göre, evrenin kendisi ilk neden olamaz. ilk neden termodinamik kanunlarından bağımsız ve tabiatüstü olmalıdır.

bazılarınca da; "1. "ilk Sebep", sadece evrenin "ilk Anı" için varolmuştur; fakat, daha sonra "tabiat-üstü" bir boyut olarak her zaman evren içinde mevcut kalmamıştır ve halen yoktur; 2."ilk Sebep" evrendeki ilk olguya Tabiat Kanunları'na uygun olarak sebep olmuştur ve bu sebep oluş tarzı, şu anda bilinen veya keşfedilecek tabiat fenomenlerinden bir tanesi gibidir; yani, halen bilinen veya keşfedilecek bir tabiat fenomeninin ilk defa nasıl ortaya çıkmış olduğunun halen bilinmiyor oluşu dışında esrarengiz hiçbir şey yoktur; "tabiat-üstü" hiçbir boyut mevcut değildir."

diye öne sürülen ihtimallere gelirsek, yukarıda açıkladığımız gibi fizik bilgimizi ve bizi nedenselliğe götüren rasyonelliği birleştirdiğimizde ilk nedenin fizik kurallarından bağımsız olması gerektiği sonucuna varıyoruz. fizik kanunlarından bağımsız bir şey "zaman" mefhumundan da bağımsızdır. çünkü zaman fizik kanunlarına tabi olan madde için var olan bir olgu olup, maddedeki hareketin bir fonksiyonudur. zamandan bağımsız bir varlığın önce var olup sonra yok olması düşünülemez. çünkü önce ve sonra kavramları yoktur onun için. ve yine yukarıda açıkladığımız üzere ilk neden mantık gereği tabiat fenomenlerinin dışında olmalıdır. "halen bilinen veya keşfedilecek bir tabiat fenomeni" olamaz çünkü fiziğin en temel yasası entropi böyle bir keşfe izin vermez. madde ve enerjideki kanunları inceleyen fizik biliminin böyle bir keşfi, fiziğin en temel yasası entropinin yok sayılması anlamına gelir ki bu noktadan sonra artık fizik tabiat fenomenlerini inceleyen bir bilim olmaktan çıkıp metafizik olmuş demektir.