yengeç bulutsusu

evrenin en güzel görüntülerinden birini oluşturan gaz ve toz bulutudur.

daha önce ilgili bölgenin merkezinde bulunan büyük bir yıldızın patlayışı (süpernova) ile açığa çıkmış gaz yığınlarından ibarettir. bu patlama aslında m.ö. 6121 yılında gerçekleşmiştir fakat patlamanın görüntüsü dünya'ya m.s. 1054 yılında ulaşmış, çinliler de bu patlamayı gözleyip kayda geçmişlerdir 1054'de.

şu an bulutsuya olan uzaklığımız yaklaşık 6,500 ışık yılıdır. bulutsunun merkezinde patlayan yıldızın çekirdeği bulunmakta. ama bu çekirdek bilinen türden değil. Sadece "30 km" çapa sahip ama güneş'ten daha ağır (1.6 kat). Bu tür aşırı yoğun çekirdeklere nötron yıldızı veya pulsar deniliyor. Bunlar aynı zamanda felaket parlak cisimlerdir. bazıları saf elmastan oluşur. milyarlarca karatlık elmas...

görsel

aşağıdaki fotoğraflarda ise bahsettiğim milyarlarca karatlık elmas çekirdek görülüyor (merkezde):
görsel
görsel

Charles Messier'nin meşhur, kuyruklu yıldız olmayan şeyler listesine M1 adıyla ilk nesne olarak kaydedilmiştir. Yengeç, günümüzde, 1054 yılında şahit olunan büyük bir yıldızın ölümcül patlamasından arta kalan bir enkaz, yani bir üstnova kalıntısı olarak bilinmektedir. Bu görkemli yeni görüntü, Yengeç Bulutsusu'nu elektromanyetik tayfın görünür dalga boylarında gösteren bir 21. yüzyıl manzarası sunuyor. Uzaydan alınan Chandra (X-ışını), XMM-Newton (morötesi), Hubble (görünür) ve Spitzer (kızılötesi) verileri mor, mavi, yeşil ve sarı tonlardadır. Yeryüzündeki Very Large Array (VLA) teleskoplarından alınan radyo dalgası verileri kırmızı olarak görülüyor. Günümüzün gökbilimcileri için bilinen en garip nesnelerden biri olan Yengeç Atarcası (Crab Pulsar), resmin merkezine yakın duran parlak noktadır ve saniyede 30 kez dönen bir nötron yıldızıdır. Bu çökmüş yıldız çekirdeği kalıntısı, Yengeç'in elektromanyetik tayf boyunca yaptığı ışık salımına, bir uzay dinamosu gibi güç vermektedir. Yaklaşık 12 ışıkyılı genişliğindeki Yengeç Bulutsusu, Boğa Takımyıldızı içerisinde, 6500 ışıkyılı uzaklıkta yer almaktadır. evet.

görsel
görsel
görsel
görsel