bugün

tevriye hanım için yeni türkü bir şarkı yapmıştır...
(bkz: hiçbir yüz güzel değil senin yüzünden)
bir anlatım inceliği etmek için, birden çok anlamı olan br sözcüğün yakın anlamının değil de uzak anlamının kullanılması sanatı.
(#45235961)

nazlı kelimesi burada sıfat anlamında kullanılmıştır fakat aynı zamanda şiirin yazıldığı kişinin ismidir. tevriye işte budur.
aklımdan hiç çıkmıyor o nazlı gülüşlerin.
güzel kelime kullanılır bu.
aynı kelimeyi birden fazla şeyi çağrıştıracak şekilde ya da hem gerçek hem mecaz/yan anlamıyla kullanma sanatı.
kız ismi olabilecek söz sanatı.
"aklımdan hiç çıkmıyor o nazlı gülüşlerin"

buradaki nazlı kelimesi sıfat olarak kullanılmıştır fakat aynı zamanda şiirin yazıldığı kişinin ismidir. işte böyle birşeydir tevriye.
eş sesli bir kelimeyi şiirde 2 farklı anlama gelecek şekilde kullanma ya da yakın anlamını kullanıp uzak anlamını kastetme şeklinde yapılan söz sanatı.
gerçeğin yarısını söyleyip, diğer yarısını gizleme yöntemiyle yapılan yalancılık.
yapılması oldukça zor olan bir edebi sanattır. her yiğidin harcı değildir. hayal gücünün ve bilgi dağarcığının geniş olması gerekir. incedir. (bkz: dalgalandım da duruldum)
'sana bir çakmak lazım' cümlesiyle örneklenebilecek iki anlamlılık sanatı.
karı gördüm kaydım
kaymaz olaydım

(mahmut tuncer)

karı azmış aga.
çoğaltalım o zaman ha.

(iki acayip adam)

saygılar.
Tahir Efendi bana kelp demiş
iltifatı bu sözde zahirdir,
Maliki mezhebim benim zira,
itikadımca kelp tahirdir.
(Nef'i)
Tahir: dönemin şeyhülislamı
Kelp : köpek
Tahir : temiz, pak.
aşık veysel "dert yüreğimde, eller ne bilsin" derken,
eller sözünü, hem organ, hem de insanlar, memleketler anlamında kullanmıştır.
iki anlamlılık.

örneğin;

''Ulusun korkma nasıl böyle bir imanı boğar ?''

burada ''ulusun'' sözcüğü hem ''ulumak'', hem de ''ulu'' kelimesi anlamındadır.
meydan sözlük kaynıyor.
meydan sözlük kaynıyor.
birden çok anlamı olan bir sözün herkesçe bilinen anlamında değiş uzak anlamını kastederek kullanmaya denir.
(bkz: nefi)
(#10081939)
güncel bir örneği için:

(#8739701)
Tahir efendi bana kelp demiş
iltifatı bu sözde zâhirdir.
malikî mezhebim benim, zira
itikadımca kelp tahirdir"

burada tahir; temiz anlamına geliyor . Kelp de köpek anlamı taşıyor. maliki mezhebine göre köpek abdesti bozmaz cünkü temiz bir hayvandır diyerek tahire gönderme yapmıştır.
ayar vermek için de kullanılan söz sanatıdır.
(bkz: hiciv)
çok anlamlı bir kelimenin sadece yan anlamıyla kullanılması sanatıdır.
© 2005 – 2026 uludagsozluk.com