herbert spencer

1820-1903 yılları arasında yaşamış olan ingiliz düşünür, sosyolojinin önemli isimlerindendir. Ona göre toplum, tıpkı insan gibi canlı bir organizmadır; doğar, gelişir ve ölür. Yine her canlı organizmada olduğu gibi, toplum işlevsel olarak birbirinden ayrılmış parçalardan oluşur. Bu parçaların herbiri toplumsal bütünleşmeye katkı sağlarlar.

spencer, ekonomik olarak zayıf olanların tpolum dışına sürülmesine ve güçlü olanların ekonomideki görevlerinin zayıfları yok etmek olduğunu savunurdu.

spencer, sosyolojinin ikinci kurucusu olarak tanınır. toplumun barbarlıktan medeni toplum aşamasına doğru geliştiğini, yetenekli ve zeki insanların ayakta kalabileceğini, yeteneksizlerin yok olacağını savunur. bu görüş darwin'in kuramına benzediğinden sosyal darwinizm olarak da adlandırılır. spencer'ın düşünceleri fonksiyonalist yaklaşımın ortaya çıkışında etkili olmuştur.

toplum evrimcisi.spencerde insan hareketinin kendi yolunu bulacağı inancı vardır. insan populasyonunda olan değişmenin toplumu dönüştüreceğini,bu dönüşen insanlar arasında uyum sağlayamayanların zamanla yok olacağını,sağlayanların ise hayatta kalacağını ve daha güçlü olacağını söyler.

19. yuzyilda bilimlerin sentezini yapmaya calismis ingiliz filozof ve biyologudur. serbest rekabetin onun acilmasiyla insanlarin yeteneklerine en uygun yeri bulacaklarina inanmistir.

parcalarin birbirleriyle iliski icerisinde oldugu bir organizma olarak toplumu incelemis ve toplumun tipki organizmalar gibi gelistigini soyleyerek evrim teorisini gelistirmistir, ayni zamanda bu soylemleri; sosyolojiye onemli iki katkisini olusturmaktadir.

toplumsal evrimi savunmaktadır. spencer'a göre toplum da aynı dopal hayat gibi acımasızdır bu nedenle toplumda ayakta kalan özneler(sınıflar) bunu hak eden başarılı bir evrim geçirmiş öznelerdir. spencer adalet dağıtılmasını ve sosyal yardımları aylakları korumaya yardımcı olduğu iddiasıyla reddeder.

jack london okuyan herkesin mutlaka merak edip araştırdığı kişi.

toplumların da evrim geçirdiğini söylemiş filozof. patron-köle savaşında patronun haklı olduğunu çünkü daha evrimleşmiş olduğunu düşünmüş. kanaatimce tez antitez i bulmuş kendisi ancak sentez eksik kalmış. (bkz: haşa)

doğal seleksiyon fikrini benimseyen spencer'e göre doğada olduğu gibi toplumdada güçlü olanlar hayatta kalmalı zayıf olanlar elenmelidir. hayatta kalmak için yeterince güçlü olamayanlara devlet desteğinde bakılması bu grupların nüfusunu artırarak gelecek kuşakların mükemmelliğe ulaşmasına engelleyecektir der.

bu nedenle nasıl doğa zayıf olanlardan kurtuluyorsa toplumda zayıfları elemeli onlardan kurtulmalıdır. bu düşüncelerine sosyal darwinizm denmiştir. düşünceleri ırkçılara trafından benimsenmiş, hitler iyi bir uygulayıcısı olmuştur.

"Bilinmeyenden başka tanrı yoktur ve herbert spencer onun peygamberidir."

(bkz: Martin eden)

--spoiler--
herkes ahlaklı olmadıkça kimse tümüyle ahlaklı olamaz.
--spoiler--

Toplumu sadece bireylerden oluşan bir yapı olarak görmemektedir. Ona göre toplum işbirliği ile karakterilize edilen canlı bir organizmadır.

Güçlü olan hayatta kalır sözü aslında ona aittir darwin bu evrim teorisi için kullanmıştır..hayatını kendi çabalarıyla ilerletmiştir fakir bir ailede büyümüş ve toplumu iyi gözlemlemiştir bu sürede söylediği sözün bunda etkisi vardır.

''doğa bilimleri ile toplum bilimleri arasındaki sınırları ortadan kaldırıp toplumu geniş bir biyolojik organizma olarak düşünmüştür. bir grup ya da bir toplum, bir organizma gibi, birbirini tamamlayan, farklılaşmış işlevlerin bir bütünüdür ve toplumun üyeleri, organlar gibidir. Ve toplumun değişik öğeleri birbirlerine bir çeşit iç amaçlılık ile bağlıdır.''

Sosyal Darwinist biri olarak Devletin güçsüzler ve dezavantajlılar lehine ekonomi ve toplumsal yaşama müdahil olmasına karşı çıkan (sosyal devlet anlayışına karşı anlayacağınız), Sadi Şirazi'nin yüzyıllar öncesinde kabaca söylemiş olduğu "Eğitim eşeği adam etmez. Tahsilli eşeğe dönüştürür sadece. Yanlış araziye tohum atılmaz, çaba verilmesi de anlamsızdır (yani hak edene verilmeli eğitim diyor biraz havass yani seçkinci bir anlayış denebilir)" düşüncesine benzer şekilde insanların eğitim yoluyla çok da fazla değiştirilemeyeceğini, birine eğitim yoluyla ahlaklı biri haline getirme çabasının gereksiz olduğunu dillendiren ingiliz düşünür. Üstelik kendisi devlet eliyle kitlelere verilen ücretsiz eğitime de olumsuz bakar. Çünkü devlet kitlelere kendi ideolojisini ve düşüncelerini aşılayarak eğitimi propaganda malzemesi olarak kullanacak ve tektipleşen, bireyselleşememiş yığınlar ortaya çıkacaktır, evet.