teori ve olgu arasindaki fark

öncelikle:

--vikipedi'den alıntı--

Bilimde kullanıldığı anlamıyla kuram, çok sayıda doğal gözlemi birbirine bağlayan bir gerçekler ve açıklamalar bütünüdür. Bir tahmin veya hipotez değildir. Kuantum kuramı, Görelilik kuramı, Evrim kuramı gibi birçok kuram, günümüz bilim çevrelerinde yaygın olarak kabul gören, az sayıda prensiple çok sayıda gözlemi birleştiren ve açıklayan kavramlar ve açıklamalar bütünüdür.
Şu an deneme aşamasında olan, ve bir gün yeteri kadar denendiklerinde kanun konumuna yükselecek olan tahminler değildir.

--vikipedi'den alıntı--

tanım: olgu, evrende var olan herhangi kanıtlanabilir özellikteki bir bilgi/durumdur. teori ise, olguyu, elde var olan bütün bilgiler dahilinde, bu bilgileri kullanarak -ve doğal olarak var olan rasyonel herhangi başka bir delille çelişmeyecek biçimde- açıklayan formülizasyondur. teori ile olgu arasındaki fark ise bu iki "bilginin"* birbiriyle farkı ve hatta korelasyonudur.

yani, birisi bir "varlıktır", diğeri ise bu varlığın işleyişini açıklayan "simülasyon".

buna karşılık, bir teorinin, yeni elde edilen ve daha önce insanlığın bilgi havuzunda bulunmayan herhangi bir bilgi tarafından değişime -ki asla ve asla bu değişim kökten olmayacaktır- uğraması gayet ihtimal dahilindedir. ama şu anki(tam şu andan bahsediyorum) bilgi birikimiyle bir teorinin değişmesinin mümkünatı yoktur. ileriki zamanlarda yeni bulgular neticesinde şekillense bile, örneğin, bir x olgusunu açıklayan "x teorisi", hala "x teorisi" adıyla kalacaktır. buradan anlayacağınız x'in, yani bir olgunun, -evrenin fizik kanunları değişmediği takdirde- değişme gibisinden bir olasılığı yoktur.

temennimiz, insanların olgu ve teoriyi(örneğin, çok sık karşılaşılan bir hata olarak: evrim ve evrim teorisi) birbirinden ayırt edebilmeleri ve herhangi bir teori hakkında şu klasik "kanun mertebesine yükselememiş önesürüm/ karşıtı kanıtlanamamış önesürüm" safsatalarını bir kenara bırakmalarıdır.