5g

5. nesil kablosuz iletişim teknolojisi. kendinden öncekilerle kıyaslanınca oldukça hızlı olması gibi bir avantajı var. ne kadar hızlı? mesela yüksek çözünürlüğe sahip bir filmi birkaç saniyede indirebilecek kadar.

bildiğim kadarıyla anlatmaya çalışayım bir şeyler.

farklı bir anten yapısı üzerine kurulan 5g teknolojisi, kullandığı bant genişliği bakımından da kendinden öncekilerden daha geniş bir yelpazeye sahip, ama tabi birçok yeni teknolojide olduğu gibi, bunu kullanabilmek için de büyük ihtimalle yeni aygıtlar satın almamız gerekecek. baz istasyonu dediğimiz anten yapıları bunlar için yeterli değil. o sistemin de yenilenmesi gerekiyor.

kablosuz ağlarda bilgi iletimi radyo dalgalarıyla yapılıyor. 5g'de dalgaların uzun mesafeye erişebilmesi için, birbirine yakın istasyonlar gerekiyor, çünkü bunda kullanılacak olan dalgaların seyahat mesafesi biraz kısa. ayrıca araya girebilecek ev, ağaç gibi şeyler nedeniyle de parazitlenmesi ihtimali çok yüksek.

bu duruma alternatif bir çözüm olarak, kullanıcı yoğunluğunun fazla olduğu bölgelerle az olduğu bölgelerde farklı frekanslardaki dalgaların birlikte kullanılması sunulmuş. böylece düşük frekanslı ve daha uzun mesafelerde sorunsuz seyahat edebilen dalgalar, az yoğun bölgelerde kullanılabilir. fakat tabi bu durum iletişim hızını düşürebilir.

5g'de indirme hızı saniyede birkaç gigabit'e kadar çıkıyor.

avantajları bir yana, dünyada bir tartışma da başlattı bu teknolojinin varlığı: bunda kullanılacak elektromanyetik dalgalar acaba sağlığımızı olumsuz etkileyecek mi?

elektromanyetik dalgalarda şöyle bir durum var; frekans arttıkça dalganın boyu küçülür. radyo dalgaları dediğimiz dalgalar, normalde kilometre mertebelerindeki boyutlara kadar çıkabilir. düşük frekanslı radyo dalgalarından, yüksek frekanslı gama ışınlarına doğru gidildikçe, dalga boyları küçülür, frekans ve enerji artar.

normal şartlarda cep telefonu ve diğer elektronik araçlarda iletişim için kullandığımız dalgalar, birkaç yüz megahertz frekanslı dalgalar ve boyları diğer dalgalara kıyasla oldukça uzun sayılır. fakat 5g için kullanılması planlanan dalgaların frekansı, 100 gigahertz'e kadar çıkabiliyor ve bunların boyutlArı çok daha küçük. milimetre dalgaları olarak adlandırıyoruz bunları fizikte. yukarıda söylediğim gibi, boyları kısaldıkça enerjileri artıyor. yani bu durumda, bu teknoloji için kullanılan dalgalara maruz kalan bir kişi, mesela 4g'ye kıyasla daha yüksek enerjiye maruz kalmış olacak.

yüksek enerjiye maruz kalmanın ne zararı olabilir diyeceksiniz. mesela bilinen dalgalar içerisinde en yüksek frekanslı olanlar gama ışınları. bunlara maruz kalmak vücudunuzdaki hücreleri mutasyona uğratarak kanserleşmeye neden oluyor. x ışınları gibi ışınlar da benzer etkilere sahip. bu yüzden mesela hamilelerin röntgen çektirmesi ya da güneş altında uzun süre kalmak gibi eylemler sakıncalı.

özetle, ne kadar kısa dalga, o kadar yüksek risk.

her ne kadar radyo dalgaları ya da mikrodalgalar, gama ışınları kadar belirgin kötü etkiler göstermese de, bunlara maruz kalma süresi önemli. eğer bu türden bir iletişim ağı kurulacaksa, bunlara sürekli maruz kalacağız demektir ki şu anda bunun zararsız olduğunu iddia edebilecek pek kimse yok. aslında bu tür dalgaların en belirgin özelliği, etkiledikleri bölgeyi ısıtmaları. fakat uzun süre maruz kalmanın neyi ne derece ısıtıp vücudumuza nasıl bir hasar vereceği ya da verip vermeyeceği konusunda çok net bir çalışma sonucu bulunmuyor. fareler üzerinde yapılan deneylerde birtakım olumsuz sonuçlar bulunmuş. bunu göz ardı etmemek gerekiyor.

bahsettiğim nedenlerden dolayı, başta bilim insanları olmak üzere birçok insan bu gelişmelerden tedirgin olmuş durumda. hatta bazı ülkeler yasakladı kullanımını şimdiden. bazılarına göre ise hiçbir tehlikesi yok. bu yüzden de endişelenmeye gerek yok.

anlaşılan o ki kobay gibi bekleyip başımıza geldikçe göreceğiz sonuçlarını, her zaman olduğu gibi.