karay türkleri

karay türkleri,hazar imparatorluğunun bugünkü varisleridir,büyük başbuğ attila nın ölümü sonrası hazar çevresinde kurulmuş olan hazar imparatorluğunun çok dinli yapısı içerisinde museviliğe inanan türk topluluğudur yalnız günümüz musevileri gibi değillerdir, sadece tevratı ve talmudu kabul ederler günümüz yahudileri ise sonradan yahudi ilavesi olan kutsal kitapları, mişma, dimara ve diğer şeyleri kesinlikle kabul etmezler.
en önemli bir başka farklılıkları ise hz muhammet ve hz isa peygamberlerimizi de peygamber olarak görür ve dini mehzeplerinde ağırlıklı olarak şamanizm,göktengricilik izleri görülür bunların yanında da müslüman inanışlarını da kabul etmişlerdir.

karay türkleri diğer türk olmayan karaimlerle evlenmez,toplamda 50000 kişi olan karaim cemaatinin bugün sadece 2000 tanesi karay türküdür ve diğer karaimlerle bir bağlılık hissetmezler keza yüzyıllar boyunca diğer yahudilerle de yaşamalarına rağmen onlarla da hiç karışmamıştır bu zarureti gerek diğer yahudilerin dini farklılıklarını gerekse kültürel olarak aşağı derecede olmalarına bağlanır.ama tabii son yıllarda karay sayısınını azalması yüzünden malesef ki ya diğer musevilerle evlenmek zorunda kalmaktadırlar türklerle ve yaşadıkları yerlere göre diğer milletlerle evlenenleri de vardır ancak karaylar için asıl tehlike diğer musevilerle evlenmeleridir.

karay türkleri,çeşitli nedenlerle polonya,litvanya,istanbul ve dünyanın diğer yerlerine yayılmışlardır.ama anavatanlarını kırım olarak görürler,zamanla kıpçak türkleriyle de karışmışlardır.

2000 karay türkünden şuan birçoğu dillerini konuşamasa bile babalarının konuştuğunu iyi hatırlamaktadırlar ki konuşabilenler ve yeni öğrenenlerden karaycayı dinledikçe aslında ne kadar da türkiye türkçesiyle benzerlik olduğunu anlarsınız.

dilleri çok benzerdir dediğimiz üzere birkaç örnek vermek gerekirse,aslında çok örnek verilebilir de okunmayacağı için luzumsuz.

"yaza çıksam ev alsam, kiremit koysam ah. alırdım bir kızcık borç bulsam ah. borçla kız olmaz say parasını al."

"avazımıs"

"men karayçe ürenem"

açık ve seçik olarak o kadar izolasyona rağmen bildiğiniz türkçedir,yüzlerce yılın ayrılığı,araya karışılınan onlarca etnik topluluk ve her şeyden ötesi 19.yüzyılın sonlarına dek çarlık rusyasında dillerini,dinlerini korumaya hakları olan karay türklerini sovyet köpekler zamanındaki dini ve milli baskılar altında kalmalarına rağmen.

yanılmıyorsam kırımdaki mezarlıkları olan baltatiymez yani balta değmez,balta kesmemiş isimli mezarlıkları da evliya çelebinin yazılarında vardır ve bu mezarlıkta türk gelenekleri yani göktengrici şamanist gelenekler açık seçik görülmektedir.

dini görüşleri hakkında daha geniş bilgi için (bkz: karaizm)