bulunmaz hint kumaşı

(bkz: khadi)

yazın serin, kışın sıcak tutan kumaş.

işte bulunmaz hint kumaşı denilen kumaş bu, adı khadi...
elde dokunan ve ipekten elde edilen kumaş.
hintliler buna "tanrının ipeğinden dokunan kumaş" derler.
görsel

eski çağlarda çok tercih edilen bir kumaş çeşidi, zenginliğin ve aristokratlığın sembolü.
yunan mitolojisi ile alakalı tablolarda tanrıçaların, mitolojik kahramanların üzerinde bu kumaşı görürüz.
görsel

neyse...
hindistan'da bu ipekli dokuma işi almış yürümüştü.
fakat ingilizler hindistan'ı işgal ettiler.

bu arada sanayi devrimi ile birlikte dokuma işi de makineler ile yapılmaya başlandı.
fakat hintliler geleneksel yöntemlerle dokuma yapmaya devam ettiler.
bu durum ingilizlerin tekstil ticaretine engel oluyordu.

ve ingilizler khadi dokuyan hintli ustaların parmaklarını kesmeye başladılar.

khadi dokuyan az sayıda usta da yeraltına çekildi ve kumaşları el altından dokumaya başladılar.

böylece khadi üretimi oldukça düştü.
piyasada bulunmamaya başladı.
fiyatı arttı.
khadi artık yoktu.

bu yüzden bu kumaşa, "bulunmaz hint kumaşı" dediler.

yıllar sonra bir adam çıktı.
mahatma gandhi...

ingilizlere karşı hindistan'ın bağımsızlık mücadelesini başlattı. (bkz: swadeshi)

gandhi, swadeshi hareketini işte ingilizlerin yasakladığı bu kumaş üzerinden başlattı.
zira khadi dokumacılığı hint inancına göre tanrının bir lütfuydu ve halkı birleştiren, bir arada tutan bir etkendi.
gandhi hint halkından khadi kumaşı dokumalarını istedi.
hatta ilk olarak da kendisi dokudu.
görsel

bulunmaz hint kumaşı'nın etrafında kenetlenen hintliler 1947'de bağımsızlıklarını kazandılar. (özgürlükleri daim olsun...)

bağımsızlıktan sonra gandhi bizzat kendi dokuduğu bir bulunmaz hint kumaşını o zaman henüz prenses olan kraliçe 2. elizabeth'e gönderdi.

şimdi artık bu kumaşı kolayca bulabiliyorsunuz.
ama artık onu ustalar değil makineler dokuyor haliyle.

bugün hindistan'da hala geleneksel yöntemlerle khadi dokuyan ustalar ve atelyeler mevcuttur.

#tarih