the elephant man

vücudunda o zamana değin görülmemiş bir deformasyon olan joseph merrick isimli bir ingilizin hayatından esinlenilerek kurgulanmış 1980 yapımı david lynch filmi.

filmi daha geçen hafta izledim ve bunca zamandır neden izlemedim diye kahroldum. ayrıca buraya filmin içeriği hakkında birkaç ufak not düşmek istedim. yani buradan sonra okuyacaklarınız spoiler içerecektir.

--spoiler--
film için "fil adam' ın john merrick' e dönüşmesini konu alıyor." da diyebiliriz.
fil adam, hayatının bir kısmını ucube şovlarında insanlara sergilenerek ve dövülerek geçirdiği için artık kendi insanlığını dahi unutmuş bir karakter ve bu psikolojiden dolayı herhangi bir insanın ona "insan gibi" davranabileceğini düşünemez hale gelmiş. bu nedenle onu sergilendiği ucube şovundan alıp çalıştığı hastanede himayesi altına alan doktor frederick treves' la bile konuşmaya korkuyor.

fil adam zamanla hastane ortamına alışıp oradaki çalışanlarla güzel ilişkiler kuruyor ve kendini "normal bir insan" gibi hissetmeye başlıyor. ayrıca odasının penceresinden ufak bir kısmını gördüğü katedralin ahşaptan bir maketini yapmaya başlıyor. ancak bu makete sadece hobi gözüyle bakmak hatalı olur. çünkü bu maketin yapımı aynı zamanda john merrick' in insanlığını yeniden inşa etmesini simgeliyor.
görsel

tüm bunlara rağmen geçmişi fil adamın peşini bırakmıyor ve hastanede de onun vücudundan para kazanmaya çalışan biri (hastanenin gece bekçisi) karşısına çıkıyor. bu andan sonra gündüzlerini john merrick olarak, gecelerini ise insan içine çıkarken kafasına bez maske geçirdiği zamanlardaki gibi fil adam olarak yaşamaya devam ediyor.

bu sekansta david lynch, john' un fil adama dönüştüğünü akıllıca bir metaforla gösteriyor. ilk sahnede john odasında dururken gece bekçisiyle karşılaşıyor ve ardından ekrana o maske geliyor.
http://i.hizliresim.com/9GOL98.png
http://i.hizliresim.com/Nk7EEN.png

o ucube şovunun olduğu akşamlardan birinde, john' un maketi orada eğlenen insanlar tarafından parçalanıyor. tabii aynı zamanda john' un insanlığı da parçalanmış oluyor.
http://i.hizliresim.com/nEBraN.png

eski sahibi tarafından ucube şovlarında sergilenmek için kaçırılan fil adam, kapatıldığı kafesten yine onun gibi ucubeler sayesinde çıkıp serbest kalıyor ve sokaklarda yine o eski günlerdeki haline dönüyor.
http://i.hizliresim.com/qErB5W.png

bir süre sonra bulunup hastaneye geri getirilen fil adam birçok insan tarafından kabul görüyor ve parçalanan maketini tamamlamayı başarıyor.
http://i.hizliresim.com/E3Z3EZ.png

sırt üstü yattığında soluğu kesildiği için hayatı boyunca oturarak uyuyan fil adam' ın normal bir insan olmak için yapması gerektiğine inandığı bir şey daha var; normal bir insan gibi uyumak. önceki sahnelerde de bu isteğini dile getiren fil adam, filmin sonunda sırt üstü yatarak uyuyor ve gözlerini dünyaya john merrick olarak kapatıyor.
http://i.hizliresim.com/qErE4d.png
--spoiler--