şahi

bu isimle anılan iki farklı top vardır.

bunlardan ilki eflaklı orban tarafından çizimleri önce bizans'a, daha sonra osmanlı'ya sunulan ve yabancı kaynaklarda adı basilic olarak anılan. diğeri ise münir ali tarafından tasarlanan, biraz daha küçük olan ve yabancı kaynaklarda adı dardanelles gun olarak anılandır.

basilic'in öyküsü: eflaklı orban çizimlerini önce bizans'a gösterir. ancak bizans'ın ne orban'ın yüksek maaşını ödeyecek parası ne de topun yapımı için gereken hammaddesi vardır. bunun üzerine orban ikinci mehmet'in huzuruna çıkar. istanbul kuşatması'na hazırlanan mehmet'e "babil'in surlarını bile deler" diyerek topu satar ve edirne'de yapımına girişir. saruca usta ve muslihiddin usta'nın da yapımlarında çalıştıkları topun yapımı tamamlandıktan sonra istanbul'a götürülmesi 60 öküz tarafından çekilerek olur. top teknolojisinin çok yeni olması dolayısıyla kuşatma sırasında pek çok sorun yaşanır. aşırı ısınmadan kaynaklanan çatlama, nişan almanın imkânsıza yakın olması v.s. olağan sorunlardı. aşırı ısınmaya engel olmak için günde yalnızca üç kez ateşlenen top, arda kalan zamanda zeytinyağı ile soğutuluyordu. çoğu zaman ıska geçse de isabet kaydettiğinde istanbul'un surlarında hayâl edilemez tahribata yol açıyordu.

boyu: 7,32 metre
çapı: 76,2 cm
gülle ağırlığı: 544 kg
menzili*: 1,6 km

dardanelles gun: münir ali'nin orban'ın tasarımından hareketle 1464'te tasarladığı ve kolay taşınabilmesi için vida sistemi ile parçaları ayrılabilen kuşatma topu. 1807'ye kadar tam 340 yıl boyunca hizmette kalmıştır ve son olarak ingilizlere karşı ateşlenerek 28 kişiyi öldürmüştür. sonrasında sultan abdülaziz tarafından kraliçe victoria'ya hediye edilmiş ve uzun süre londra kulesi'nde sergilenmiş, daha sonra portsmouth'ta, hâlâ bulunduğu konuma konuşlandırılmıştır.

namlu boyu: 5,18 m
çapı: 105 cm
ağırlığı: 16,8 ton

ekleme: bu ikisi de gelmiş geçmiş en büyük top değildir. onun için sizi çar topu'na yönlendiriyoruz.