vesvese şekilleri

"şeytan evvela şüpheyi kalbe atar. eğer kalp kabul etmezse şüpheden şetme döner. hayale karşı şetme benzer bazı pis hâtıraları ve münâfi-i edep çirkin halleri tasvir eder. kalbe 'eyvah!' dedirtir. ye'se düşürtür. vesveseli adam zanneder ki, kalbi rabbine karşı sû-i edepte bulunuyor. müthiş bir halecan ve heyecan hisseder. bundan kurtulmak için huzurdan kaçar, gaflete dalmak ister."

"şetim": kaba söz, kötü düşünce, edebe aykırı hal, kalbi sıkan düşünceler, insanın kalbine yerleşmiş gibi sanılan imana aykırı hayali sözler, özellikle namaz kılarken aklın ve kalbin kabul etmediği çirkin hatıralar...

vesvese bir şeytan işidir, şeytandan kaynaklanan bir musibettir. şeytanın kalbi kurcalaması, karıştırmasıdır. şeytanın tek hedefi kalp'dir. tek emeli, kalbi bozmak, onu işe yaramaz hale getirmektir.

neden kalp şeytanın hedef tahtasıdır? cevabı kur'ân'-dan alalım:

"bilin ki, allah kişinin kalbine ondan daha yakındır."(1)

"kim allah'a iman ederse, allah onun kalbine hidayet verir."(2)

"kalbler ancak allah'ın zikriyle huzura kavuşur."(3)

"imanlarına iman katmak için mü'minlerin kalblerine sükûnet ve emniyet veren odur."(4)

"allah size imanı sevdirdi, onu kalblerinize benimsetti."(5)

"mü'minler o kimselerdir ki, allah'ın adı anıldığı zaman kalbleri titrer."(6)

kalb hakkında yüzlerce âyetten sadece mealini verdiğimiz bu birkaç âyette kalbin şu özelliklerini öğreniyoruz:

1. allah kalbe yakındır.
2. allah kalbe hidayet verir.
3. kalb allah'ın zikriyle huzura kavuşur.
4. allah kalbe sükûnet ve emniyet verir.
5. allah imanı kalblere benimsetir.

evet, kalb imanın merkezi, zikrin merkezi, hidayetin merkezi, sükûn ve huzurun merkezi ve bütün duygularımızın merkezidir. şeytan ise mü'mindeki bütün bu güzelliklerin düşmanıdır. mü'mini bunlardan mahrum kılmak için elinden gelen düzenbazlıkları, hileleri ve oyunları yapar. bunun için bütün mesele kalbi şeytanın hilelerinden uzak tutmaktır. yoksa kalb bir kere bozuldu mu, bütün beden ve duygular bozulur. hadis-i şerifte ifade edildiği gibi, "dikkat ediniz!

bedende bir et parçası vardır; o düzeldiğinde bütün beden düzelir, o bozulduğunda da bütün beden bozulur."

vesvese ilk defa şüphe şeklinde gelir. şeytan önce şüpheyi kalbe atar. ancak kalb hemen tepki gösterir, savunmaya geçer. fakat savunmayı bırakır, kabul ederse, şeytan birinci atışta hedefe isabet ettirmiş demektir.

fakat kalb kabul etmezse, orada bir iz bırakır, sonunda bir pus, bir leke oluşturur. bir süre sonra hayal aynasına bazı pis düşünceler yansır, edebe aykırı bazı çirkin görüntüler oluşur. zaten bu görüntü ve leke kalbin hırçınlaşıp feryat etmesine, sıkılıp daralmasına kâfi gelmiştir. sonunda "eyvah!" diyerek ilk hastalık mikrobunu kapmış olur ve ümitsizliğe düşüverir.

vesvese mikrobunu kapan insan, kalbinin rabbine karşı edepsizlikte bulunduğunu sanır, telaşa kapılır, titrer ve birdenbire heyecan dalgası bedeninin her yanım sarar. bütün duygular yaralanmıştır, kalb penceresi puslanmış görüntüler netliğini kaybetmiştir. insan bu halden kurtulmak için çırpınıp durur. ancak kalbinin gerçek sesine, yani kalbe gelen melek ilhamına kulak vermediğinden bir an için kendini boşlukta hisseder ve neticede huzurdan kaçar, gaflete dalar.

alıntı