uygunluk

bir sartın yerine getirilmesi

uygun olma durumu.

Uygun olmak yararlı olmaktır. Durum, olay, ilke, düşünce ve hayatın tamamının uygun olana göre şekillenmesi herkesin yararına olacaktır. Uygun eylemler bir başkasına zarar vermeden geçekleştirilen eylemlerdir. Uygun olan iyi olandır. Uygun, ölçü ve normal birbiriyle ilişkilidir fakat normal ve ölçü uygun olana yani yararlı olana göre şekillendinde iyidir.

Yerine göre Uygun olmamak absürtlüktür. Giyimi örnek alalım. Plajda uygun olan giyim şort veya bikinidir. Bu bir çıplaklık sınırıdır. Bundan fazla çıplaklık veya örtüklük uygunsuzluk ve absürtlüktür. Düğün veya özel davetlerde uygun olan şık giyim ve normalden özenli bir imajdır bundan daha az özen veya daha fazla şıklık absürtlüktür. Sporda uygun olan giyim eşofman, tayt, tişört veya sporcu sütyenidir. Bunun dışında giyinilenler uygun olmayanlardır.

Bir diğer uygun davranış konuşmaktır. Konuşmada uygunluk saygı ve karşındaki potansiyeline dayanır. Çirkinleşmeye başlayan bir sohbeti sonlandırmak uygunluktur. Uygun olmamak bu çirkinliğe laf ebeliği yaparak devam etmektir. Bu yüzden olgun kişi laf yetiştiren değil bazen sessiz kalandır. Çünkü karşısındaki ile neyi ne kadar konuşabileceğini bilen ve kontrolü ele alabilendir. Bu kontrol konuşmada uygunluktur. Tartışmayı bilmeyen ve hakaretler ile saygısızlığa varacak bir konuşmayı öngörüp karşısındakini aşağılamadan veya üzmeden sohbetin seyrini değiştirebilmek sosyal hayatın uygunluğudur. Uygunluk eğitim ile sağlanamayacak şeydir. insanın kendi kendine edinebileceği bir erdemdir. Çevrenizde gördüğünüz ses yükselten, insanları aşağılayan, burnu havada
zengin ve kariyer sahibi insanlar bu erdeme erişememiş insanlardır.

Eş tercihi bir uygunluk içerir. iki yetişkin sevişse güzel olur, iki genç sevişse de güzel olur ama iki çocuk yetişse bu bize yanlış gelir. Bir çocuk ve bir yetişkin sevişse bu suçtur. Sadece Zihinleri ve olgunlukları eş iki kişinin birlikteliği uygundur. Eş tercihinde insan nasıl uygun davranabilir. Uygun olan kafası denk, aynı dili konuşup benzer yaşayabilen ve iletişimi yakalayabilen iki kişinin birlikteliğidir. Uygunluk yararlılıktır dedik O zaman ne istediğini bilen iki kişinin birlikte olması bir uygunluktur. Ama kafası karışık bir kişi ve ne istediğini bilen bir kişinin birlikteliği uygun değildir çünkü kafası karışık olan kişi manipüle edilmeye ve ne istediğini bilmeden giriştiği eylemler için ileride pişman olmaya açıktır. Yani kafası karışık kişi zarara uğrayabilir. Bu uygun olmayandır.

Uygunluk en çok düşüncede üzerinde şekillenmelidir. insan yarara uygun ilke ve ideolojide olmalıdır. Edinilen bir ilke veya düşünce bir başkasına zarar veriyor ise bu uygun olmayan bir idealdir. insan çıkarcıdır ama uygun düşünmemek ve davranmamak kaosa neden olur. istanbul sözleşmesi kapsamında Kadın şiddetlerinin engellenmesi bir uygunluktur, yarardır. Ama bazı uygun olmayan insanlar ve onların uygun olmayan düşünceleri gereği aile yapısını bozduğu gibi gerekçelerle reddedilmesi korkunç, zararlı ve uygun olmayandır. Bazı ideolojiler uygun olan toplumsal yarara ket vuran hareketlerdendir.

Oy kullanmak bir uygunluktur. Devlet içinde bulunduğu tüm bireyleri hiçbir ayrımda bulunmaksızın refah içinde yaşatmalı ve en iyiye ulaştırmalıdır. Politikanın ereği budur. Politikacıların tek kitleye hitap etmesi uygunsuzluktur. Yararlı değildir. Politikacıların ayrımcı ifadelerde bulunmaları uygunsuzluktur bu toplumda kargaşa oluşturur. Uygun yaşayan kişi bu kaosun son bulması gerektiğini düşünendir. Bu bağlamda oy kullanan kişinin uygunluğu da ayrım yapmayan ve devletin amacını yerine getirme idealinde olan politikacıları seçmeye dayanır.

Giyimde uygunluk, eş seçiminde, düşüncede, politikada, yaşamada, insan olmada, ebeveyn olmada, meslek icra etmede, ideolojilerde... birçok konu ve kavram uygunluk dahilinde değerlendirilebilir ve bu kavramlar listesi oldukça uzundur. Bence doğru kalmak, kendin olmak, akıllı davranmak ve zararsız olmak tamamiyle uygunluğa dayanır. Uygun olan her zaman yararlı olandır. Bu yüzden insan her şeyi uygunluk bağlamında değerlendirmelidir.