magza szabo

Çağdaş Macar edebiyatının önde gelen kadın romancısı Magda Szabo 5 Ekim 1917 tarihinde Debrecen'de (Macaristan) doğdu. Latin ve Macar edebiyatı eğitiminin ardından öğretmenlik yaptı ve kültür bakanlığında çalıştı. Yazmaya şiirle başlayan Szabo, 1949'da Baumgarten ödülüne layık görüldüyse de ödül verildiği gün, politik nedenlerden geri alındı. Szabo, aynı yıl bakanlıktaki işinden kovuldu.

ilk kitapları 2. Dünya Savaşı sonrasında yayımlanan ve edebiyatın en büyük umutlarından biri olarak gösterilen Magda Szabó, 1949 -1958 yılları arasında sakıncalı yazar olarak bir ilkokulda öğretmenlik yapmaya zorlandı. 1958'de yayınlanan ve büyük başarı kazanan ilk romanı Fresco'yla bu zorunlu sessizliği bozan Szabo, bu tarihten sonra ulusal ve uluslararası ün kazandı, ödüller birbirini kovalamaya başladı. 1959'da "Atilla Jozsef" ve 1978 yılında "Lajos Kossuth" ödülünü kazanan Szabo; otobiyografik unsurlar taşıyan 1987 tarihli Kapı ile Fransa'nın saygın ödüllerinden olan 2003 Prix Femina Etranger ödülünü aldı. Yazarın kitapları bugüne kadar 30'dan fazla dile çevrildi.

19 Kasım 2007 tarihinde 90 yaşında evinde öldü.

En ünlü kitabı olan "Kapı" 2007 yılının Haziran ayında Yapı Kredi Yayınları tarafından Türkiye'de yayımlandı.

Çokluk romanlarıyla bilinse de şiirleri de olan yazardır.

karaağaçta balık

gördüm ben, eski hayaldeki gibi
karaağaçta balığı da, bir tek gümbürtü üzerine
yarılıp açılmasını da barna sokağının çepçevre
çürüdüler alık alık bakan vücutlar onun dibinde
ve sallandı semirmiş yeşil sineklerden oluşan duvak.
ve küçük arabalarda nasıl katar katar gidiyordu gördüm
kentler köylere ve köyler
kente doğru, cılız kör atlarını nasıl sürdü
savaş. ama görmedim denizi,
halkların o güzel konuşmalarını bilmem,
bana yalnız toplar seslendi. gençler,
kardeşlerim, benim yerime sizler yatıyorsunuz,
barış dolu ağızlarınız yok olup gitmenin
acı memelerine açıldı: nerde o
midye ve kayalar arasında halkların oturduğu
ve balığın geçmiş hayaldeki gibi karaağaçtan
sarkarak değil, onların o güzel konuşmalarını
dinlemek için kuyruğunun bir anlık
parlamasıyla suyun altından çıkıverdiği kıyı?