lazca

karedeniz yöresinde ölüm döşeğin de olan dildir.
Türkiye de ki asimile politikalar malesef dilleri körertme noktasında belirli yollar kat etmiştir.

Karadeniz bölgesinde celeyrum gideyrumdan ibaret olduğu varsayılan lazca aslında kafkas dil ailesinden gelen başlı başına bir dildir. Rizenin belli ilçelerinde bu dil kullanılır karadenizde herkes lazca bilmez ve laz değildir. Artık laz olduğunu öğerendiğiniz birine uy uşağum şeklinde kötü esprilerle yaklaşmamanız temenni edilir.

ağız yada şive değil başlıca bir dil olup Türkiye'de Artvin’in Hopa (Xopa), Arhavi (Arkabi), Borçka (Borçxa) ilçeleri ve Rize’nin Fındıklı (Viǯe), Ardeşen (Artaşeni), Pazar (Atina), Çamlıhemşin (Vija) ilçelerinde konuşulur.

biji serok lazca.

Lazların güzel dilidir eşimin laz olmasından dolayı az çok bildiğim dildir
m3ika lazuri mişkun.

Lazuri nena.

Hatta lazlar evlerine "skidas lazuri nena!" yazarlar, "yaşasın lazca!"

Gürcüce ile anlaşabilirler.

gürcüceyle benzerlikleri hat safada olan dildir.

Uyduruk bir dile benziyo.

laz dili.

lazuri nena var ğurasen.

1 yaşıma basmadan geldiğim rize- pazar'da öğrenmiş olduğum dildir.
öğrenmiş olduğum dediysek çok iyiyim demiyorum. ailem zaten laz değildi, evde konuşulmazdı. okulda eğitim de türkçeydi zaten.
fakat ben ne zaman pazar'da dışarı çıksan insanlar bu dili kullanırdı. çocukluğum laz çocuklarıyla geçti, onlarla sabahtan akşama kadar oynardım. kendi aralarında lazca konuşurlardı. biliyor musunuz insan küçükken çok çabuk öğreniyor. yani sabah akşam çocuklar başka dil konuşmayınca gerçekten bir ara ana dilim gibi kullanıyordum neredeyse. turan sevdalısı türkçü babam bana saymadığını bırakmıyordu, türksün türkçe konuş diye.

ha şimdi ne oldu, çocukluğumda bildiğim kadar değil. e tabiki olmayacak mk ben rizeden ayrıldığımda 12 yaşındaydım ve o günden bu yana tek kelime kimse ile konuşmadım bu dili. yalnızca bazen lazca şarkılar dinlerdim.

unuttum, silindi gitti hafızamdan. belki tekrar rizeye gitsem hatırlarım ama öyle bir amacım yok. bu dili bilince gürcüce'yi çok rahat anlıyorsunuz.

ara sıra yazdığım yazıları bu dilde yazayım diyorum ama tıkanıyorum ama ne zaman lazca duysam gülümsüyorum çünkü çocukluğumun esintilerini getiriyor..

o zaman aklımda kalan bir kaç lazca:

si heko, ma hakole*
var maziren si*
maçven guri*
skidas lazuri nena*
aha bu da benim yazdığım şiir gibin bişey:

atsi getsva vitsvalepe,
gitsitavar gogos vepe,
helecpuriş kurtalepe
curajore goligale..

ve tabiki..

e lazuri, cohos kani kurbani ! (ey lazca sana kurban olayım)

aşkva dovijnat, kai serepe*

Günler (Ndğalepe)

Pazartesi-Tutaçxa
Salı-ikinaçxa
Çarşamba-Cumaçxa
Perşembe-Çaçxa
Cuma-P'araske / Obişxa
Cumartesi-Sapat'oni / Şurişxa
Pazar-Mjaçxa

Pazartesi, salı, cumartesi ve pazar günlerinin ne olduğunu öğrenmek bile dili sevdirmeye yetiyor. çünkü tekerleme gibi geliyor cümleler.

Lazca sadece bir ağız değil tam anlamıyla bir yaşam biçimidir.

lazca şive yada ağız değil başlı başına bir dildir.

gayet eğlenceli bir dildir. ama anlayıp konuşamamak ayrı bir sıkıntı tabi.

'didi' lazcada 'büyük' demektir. konyalı bir kadının reklamlarında oynaması hangi aklın ürünüdür bilemedim.

2013-2014 eğitim öğretim yılında seçmeli ders olarak okutulabilecektir. kürtçe gibi.

günümüzde, türkiye de 250 bin kişi tarafından konuşulan, göçler sebebiyle almanya da da yaşayan dil.

bunu hâlâ türkçenin karadeniz şivesiyle karıştıran var.

Lazca öğrenmek isteyen var; ama öğretecek adam yok.
Bakınız:
http://galeri.uludagsozluk.com/r/lazca-407436/

çok ama çok öğrenmek istediğim dildir. sağlam bir hümanist olarak okullarda seçmeli ders olarak verilmesi gerektiğini düşündüğüm dildir.

Şiveli karadeniz türkçesi değildir , sağlam bir faşist olarak kaybolmasını istemediğim diller listesinde ilk sıralardadır. Kazım koyuncu abimiz ve marsis grubunun şarkılarında dinleyebileceğiniz güzel dildir.
Gürcüce ve türkçe kelimelerinde arasında sık bulunduğunu anlıyorsunuz dinlerken.

edit: Ulan hem övüyorum hem istediğim yazmışım vay arkadaş.
Düzeltildi.

annemler sayesinde hiç uğraşmadan ögrendiğim ve konuşması zevkli olan dil. kültürün devamı açısından ileride çoçuklarıma öğretmeyi düşünüyorum.

gayet antipatik ve itici bir dildir.