neron

5. Roma imparatorudur. Neron, milattan sonra 15 Aralık 37 tarihinde italya’da Roma yakınlarındaki liman kenti Antium'da doğmuştur. Esas adı adı Lucius Domitius Ahenobarbus olan Neron’un tam adı Nero Cladius Divi Claudius filius Caesar Augustus Germanicus’dur. Annesi imparator Caligula'nın kız kardeşi Genç Julia Agrippina idi. Babası Gnaeus Domitius Ahenobarbus ise konsül idi. Neron'un babası, tarihçi Suetonius tarafından bir katil olarak tasvir edilmiş ve imparator Tiberius tarafından vatana ihanet, zina ve ensest ile suçlanmıştır. Tiberius'un ölümü bu suçlamalardan kurtulmasını sağlamıştır. Baba Gnaeus, Neron henüz üç yaşındayken ödem (ya da "su toplanması") sonucu 39 yılında ölmüştür. Babası ölünce annesi sürgüne gönderildi ve yetiştirmesi için Neron, teyzesi Domitia Lepida'nın yanına gönderilmiştir.

41 yılında dayısı olan imparator Caligula ve ailesi öldürülünce büyük amcası Claudius imparator oldu ve Neron’un annesinin sürgünden dönmesine izin verdi. 48 yılında imparator Claudius eşi Messalina’yı idam ettirdi, sonra da 49 yılında Neron’un annesi ile evlendi. Neron, büyük amcası Claudius tarafından tahtın vârisi olarak 50 yılında evlatlık edinildi. Resmi olarak evlat edinilince Lucius Domitius Ahenobarbus olan adı Nero Cladius Divi Claudius filius Caesar Augustus Germanicus olarak değiştirildi.

Neron, 51 yılında henüz on dört yaşındayken yetişkin ilan edildi ve Senatoya girmenin ilk basamağı olan prokonsül olarak atandı, imparator Claudius'la birlikte halk önünde görünmeye başladı ve sikkeler üzerinde tasvir edilmeye başladı.

Amcası imparator Claudius'un ölümünün ardından, 13 Ekim 54 tarihinde Julio-Claudian Hanedanı'nın beşinci ve son Roma imparatoru olarak 17 yaşında Roma tahtına oturmuştur.

Neron, 54 - 68 yılları arasında Roma imparatorluğunu yöneterek saltanatı boyunca daha çok diplomasi, ticaret ve imparatorluğun kültürel sermayesinin arttırılması için uğraştı. Sanatçıları korudu. Neron, dört atın çektiği yarış arabaları kullanmaktan, arp çalmaktan ve şiir okumaktan hoşlanırdı

Saltanatının ilk yıllarında yararlı işler yaptı. Ordu ve dış politikayı yönetmekle yetinerek öteki alanlardaki yönetimi Senato’ya bıraktı. Vergileri hafifletti. Devlet işlerini Seneca ve Burrus’a bırakmıştır.

Annesi, oğlu üzerindeki etkisini yitirmeye başladığını anlayarak imparator Claudius'un Messalina ile evliliğinden olan oğlu Britannicus’u (d.41) desteklemeye başlayınca, üvey kardeşini 55 yılında, annesini de 59 yılında vatan hainliğiyle suçlayarak öldürttü.

53 yılında evlendiği Claudia Octavia’yı sürgüne gönderip orada öldürttü. Bu arada Poppea Sabina ile evlenerek, spor ve müzikle ilgilenmeye başladı.

62 yılında Burrus’un ölümü ve Seneca’nın da yönetimden çekilmesi onun despotluk ve vahşet döneminin başlamasına neden oldu. 19 Temmuz 64’te Roma’da başlayan ve 10 gün süren büyük yangından sonra, yangının etkilerini azaltmak amacıyla evsiz kalanlara barınak sağladı. Başka kentlerden yiyecek getirerek ucuz fiyatla dağıttı. Askerlerini görevlendirerek yağmacılığı önlemeye çalışmıştır.

Ne var ki halk arasında genel kanı, yangını kendisinin çıkardığı yolundaydı. Suçlamalardan kurtulabilmek için yangının Hıristiyanlar tarafından çıkarıldığını ileri sürerek, büyük bir kıyıma girişti. Kendisini ulaşılmaz bir varlık olarak görmeye başladı.

Roma’yı yeniden kurmaya kalkışması, paraların değerini düşürmesi ve hükümdarlık yasasını çıkararak servetlere el koyması, Senato’nun onu tahttan indirmeye karar vermesine yol açmıştır.

65 yılında Seneca ile şair Lucan’ın da içinde bulunduğu darbe hazırlığını öğrenerek Roma geleneği uyarınca darbecilerin kendilerini öldürmelerine izin vermiştir. Bundan sonra her an bir komplo sonucunda öldürüleceği korkusuyla yaşamıştır. imparatorluğunun son döneminde zevk ve eğlenceye düştüğü kadar Roma’da terör rüzgârlarını da estirmiştir. 66 yılında Yunanistan’a giderek kendisine karşı düzenlenen darbe girişimlerini bastırmıştır. Ancak Senato’nun kendisini vatan haini ilan etmesi üzerine Mısır’a kaçmaya çalıştıysa da başarıya ulaşamaması üzerine intihar ederek, yaşamına son vermiştir.

Neron, milattan sonra 9 Haziran 68 tarihinde Roma, italya’da 31 yaşında ölmüştür. Ölümüyle birlikte, Julio-Claudian Hanedanı sona ermiştir. Bunu Dört imparator Yılı olarak da bilinen bir kaos dönemi takip etmiştir.

Neron, 16 yaşında iken 53 yılında üvey kardeşi, Claudia Octavia ile evlenmiştir.

Roma’da yaşanan büyük bir yangın:
Milattan sonra 64 yılında 18 Haziran'ı 19 Haziran'a bağlayan gecede meydana gelen ve Roma’da yaşanan büyük bir yangın en büyük felaket olarak tarihe geçecekti.

Aslında Roma’da yangın hiç eksik olmazdı, çok sayıda yüksek bina yüzünden kent her zaman yangın tehdidi altındaydı. Ayrıca yemekler açık ateşte pişiriliyordu ve yoksul semtlerdeki evler genelde çabuk alev alan ahşap ve kerpiçtendi.

Yangın Circus Maximus'un güneydoğu köşesinde çabuk tutuşan mallar satan küçük bir dükkânda başladıktan sonra rüzgarın şiddetiyle büyük bir hızla tüm Circus’a yayılmış ve bir anda yollara sıçradı. Roma’daki on dört semtten dördü yangında zarar görmedi ama altı gün ve yedi gece kenti yalayıp geçen alevler, sonunda Roma’nın üçte birini yok etti.

Yangın sırasında Neron, yangından 56 kilometre uzakta deniz kenarındaki yazlık evindeydi. Neron, haberi aldığında hemen Roma'ya gitti ve yangın söndürme çalışmalarına başladı.

Yangının gerçek nedeni olasılıkla ocak başında yaşanan bir dikkatsizlikti tabii ki ancak danışmanları Neron’a halka bir suçlu gösterilmesi için baskı yapınca Hıristiyanlar kundakçı olarak ilan edildi ve yargılananlar da korkunç bir şekilde cezalandırıldı.

Neron’un kuşkulu kişi olabileceği daha sonra akla gelecekti. Gerçi o zamanki kaynaklarda hep dikkatsizlik sonucu meydana gelen yangından söz ediliyor, ama Neron’un Roma’yı yeniden kurmak gibi ilginç bir fikri de vardı. Roma eskisinden çok daha görkemli olmalıydı ve Neron yangından sonra gerçekten de dev bir saray kompleksi inşa ettirmişti.

Ne var ki, Neron’un kundakçı olduğu söylentisi bir türlü kanıtlanamadı. Hatta o dönemin yazarları ve daha sonraki tarihçiler bile Nero’nun kundakçı olduğuna inanmadılar.