ali şeriati

dava adamı.. her şeyiyle.. ateşli bir devrim savunucusu

eserlerinde ve söylemlerinde daha çok varoluşçu filozoflardan etkilenmiştir.
örnek olarak jaspers, kierkegaard, erich fromm ve hocası sartreyi zikredebiliriz. ama bunların arasında birisi var ki, onunla diğer tüm mütefekkirlerin düşüncelerini kıyaslarken, "konuşmaya yeni başlamış bir çocuğun, bir filozofla konuşması" gibi çok iddialı bir benzetmeyle dile getirir. neyse sizleri fazla çatlatmadan söyliyeyim, bu mübarek zat fromdur. dr. şeriati frommun psikolojik semboller(şifreler) teorisinden o kadar etkilenmiş ki, tefsir(hermenötik), tasavvuf ves. gibi alanlarda bile bu teorini uygulamaktan geri durmamış. şimdi azacık ta şeriatini bu haktaki görüşlerini özetimsileyelim*. "dini metinlerde geçen her hangi bir söz, salt sembolik bir anlam taşıyor ve asıl anlam onun arkasındadır". burda jaspers etkisini görmemek elde değil. zira jaspersin, "kişinin her an yorumlamak zorunda bulunduğu tek şey varlığın şifresidir. kişi ancak bu şifreyi çözmekle bilgi edinir, yoksa nesnel dünyayı algılayarak değil" sözlerini, şeriatinin hermenötiği ile birlikte okursak; ateist olmayan varoluşçuların öze inme metotlarını, oldukça güzel bir şekilde islami alanlara adapte ettiğini görürüz..

şeriatinin,devrimin sosylojik arkaplanını hazırladığı herkesçe bilinir. zira kerbela vakıasına atıfta bulunurak, "zalimin zülmüne karşı ya hüseyn olup isyan ediceksin, ya zeynep (hüseynin kardeşi) gibi zalime zülmünü açık açık söyleyeceksin, ya da yezid olacaksın" diyerek, zaten bu konuda hassaslığı ile bilinen iranın şii nüfusunu, o zamanın zalimi - yezidi şaha karşı ayaklanmasında büyük rol oynamıştır. her ne kadar girişiminde büyük ölçüde başarılı olsa da, bu konuda -ehli beyt fenomenini devrime malzeme yapması- seçici davrandığını- görüyoruz. zira ehlibeytte, imama cafer sadık gibi sadece sivil - entelektüel zeminde muhalefet yapan, imama hasan gibi zalim olsa bile, fitneyi önlemek için, muaviye lehine hılafetten çekilen, imam rza gibi halifenin yanında yer alarak zulmü öyle önlemeye çalışan şahsiyetler var. bu sebepten dolayı olsa gerek ki, ayetullah mutahhari, misbah yezdi, allame tabatabai ve abdülkerim süruş gibi düşünürler onu katı bir biçimde eleştirmişlerdir.
dr. süruşun bu konudakı düşünceleri için: http://www.drsoroush.com/...nt-shariati_june2008.html