izban

hakkında şöyle bir sosyal psikolojik gözlemim var:
bu banliyö trenleri normalde 10 dakikada bir sefer yapmakta, ancak zaman zaman bazı trenlerde çeşitli nedenlerden dolayı gecikme yaşandığı için bu hedef tutturulamamakta. ayrıca bazı trenler 2 vagonlu, geri kalan trenler de 3 vagonlu olarak çalışmakta.

bu bilgileri aktardıktan sonra şimdi şöyle bir durumdan söz edeceğim:
1. trenin ardından gelen 2. tren 2 vagonlu ve 5 dakika gecikmeli çalışıyor, yani 2. tren 1. trenden 15 dakika sonra aynı istasyona varıyor.
2. trenin ardından gelen 3. tren ise 3 vagonlu ve gecikmesiz çalışıyor, yani 3. tren 1. trenden 20 dakika, 2. trenden de 5 dakika sonra aynı istasyona varıyor.
2. trenin 5 dakika gecikmeli olarak çalışması özellikle halkapınar gibi otobüsten, metrodan aktarma yaparak gelen yolcular nedeniyle kalabalık olan istasyonlarda yolcu yığılmalarına neden oluyor.

ve şimdi asıl çarpıcı noktaya geliyorum:
2. trenin 5 dakika gecikmeli olarak çalıştığının (dolayısıyla 3. trenin 2. trenden 5 dakika sonra geleceğinin) farkında olmayan yolcular, istasyondaki yolcu yığılmasının yarattığı sosyal etki nedeniyle gecikmeli gelen 2. trene 2 vagonlu ve ağzına kadar dolu olmasına aldırış etmeden istasyona gelir gelmez biniyorlar ve trende balık istifi olarak yolculuk yapmaya razı oluyorlar.
2. trenin 5 dakika gecikmeli olarak çalıştığının (dolayısıyla 3. trenin 2. trenden 5 dakika sonra geleceğinin) farkında olan yolcular ise, gecikmeli olarak gelen ve ağzına kadar dolu olan 2. trene kasten binmeyip 5 dakika sonra gelen, 2. trenin büyük ölçüde üzerine aldığı yolcu yığılmasının da etkisiyle az yolcusu olan ve 3 vagonlu olması sayesinde fazlasıyla oturulacak yeri bulunan 3. trene biniyorlar ve böylece sakin bir tren yolculuğunun keyfini sürüyorlar.

bu gözlemimden çıkardığım sonuç: gündelik hayattaki öngörüleri ve analiz yetenekleri güçlü olmayan insanlar sırf bu yüzden daha rahat yaşamak için ellerine geçebilecek fırsatları göremiyorlar ve dolayısıyla bu fırsatlardan yararlanamayıp en sonunda çile çekerek yaşamayı içselleştiriyorlar.

bonus gözlemim: çok sayıda yolcunun indiği istasyonlarda çıkış için herkes yürüyen merdivenleri kullanmaya kalkınca normal merdivenlerden çıkmak yürüyen merdivenlerden çıkmaktan daha kısa sürüyor. çünkü normal merdivenler bomboş kaldığı için öndeki hiçbir insan engelinin aradan çıkmasını beklemek zorunda olmamak çıkış süresinin kısalmasını sağlıyor.