miktar teorisi

Para miktarı ile fiyatlar genel düzeyi arasındaki ilişkiyi açıklayan görüşler Eski Yunanlılar'a kadar inmektedir.18. YY'da klasik ekonomistlerce de benimsenen ve miktar teorisi adı verilen bu görüş, Birinci Dünya Savaşına kadar eleştirilere rağmen kabul görmüştür.

Miktar teorisine göre, paranın değeri ekonomideki para miktarına bağlıdır. Nasıl bol olan malın değeri azalır, kıt olan malın değeri artarsa, aynı kural para içinde geçerlidir. Ekonomideki para miktarı (para arzı) arttıkça, satın alınan mal ve hizmet miktarının sabit kalması halinde, fiyatlar yükselecek yani paranın değeri düşecektir.

Kısaca mantığını vurguladığımız miktar teorisini savunan ekonomistlerin görüşleri arasında birtakım farklar vardır.En gelişmiş şekliyle Neo-klasikler tarafından öne sürülen miktar teorisi, mübadele yaklaşımı ve para tutumu yaklaşımı olmak üzere iki şekilde açıklanmıştır.

(bkz: copy paste yazarcılığı)

para değerindeki yada aynı anlama gelen genel fiyat düzeyindeki değişmeleri, para miktarındaki değişmelerle açıklayan görüşe miktar teorisi denir.para miktarındaki değişmeler doğrudan doğruya ve aynı oranda fiyat değişmelerine neden olur. örneğin para miktarı %10 artmış yada azalmış ise fiyatlar da aynı oranda artacak yada azalacaktır.

(bkz: ders çalışırken entry girmek)

aslında insanlığın başından beri var olan bir soruna getirilen açıklamadır. insanlar takas yaparken dahi hangi malın hangi malın ne kadarına denk olduğu konusu tartışıla gelmiştir. bu soruna para'nın icadıyla geçici bir süre çözüm bulunsada, enflasyonun ortaya çıkmasıyla yeniden sorun haline gelmiştir.

birçok iktisatçı tarafından açıklanmaya çalışılan bu sorun en somut verilerle ve en anlaşılır haliyle Irving Fisher tarafından açıklanmıştır. Aslında başarısız bir spekülatör olan irving fisher bir sigorta firması için yaptığı kartonlarla bunu açıklamıştır.
Fisher para arzını baz alarak bu sorunu açıklarken istihdamı sabit kabul etmiş, para talebini dikkate almamıştır.
keynes tarafından spekülasyon saikinin paranın talep unsuru olarak görülmesiyle, fisher'ın spekülatör olması arasındaki ilişki kaçırılmamalıdır. fisher biraz daha akıllı olsaydı muhtemelen spekülasyon saikiyle beraber para talebini fonksyonuna ekleyecek, kendisinden daha sonra bu soruna değinen para talebini dikkate alan ama spekülasyon saikini göremeyen marshalın önüne geçecekti.

m.v=p.t
m:para miktarı
v:dolaşım hızı
p:fiyat
t:üretim miktarı