iskandinav mitolojisi

iskandinav ya da norveç mitolojisi *, hristiyan din, inanç ve efsanelerinden ve iskandinav halkından beslenerek ortaya çıkmıştır. benzer yanları olsa da fin mitolojisiyle karıştırılmamalıdır. daha ziyade Anglo-Sakson mitolojisinin bir kolu olan germen mitolojisine yakınlığı ile dikkat çekmektedir. zira kuzeyli germen kabilelerin hikayeleri ve inançlarından oluşmaktadır.

kısaca kosmolojisine değinmek gerekirse; öncelikle gündüz ve gecenin zıtlaşması göze çarpar. ancak iyilik ve kötülükten ziyade düzen ve kaos olarak düşünülür.çoğu karakterin hem düzeni temsil eden gündüz, hem de kaosu temsil eden gece versiyonu vardır.

genel inanış olarak dünyanın düz bir tabak şeklinde, bir ağacın üstüne kurulu olduğuna inanılır ve bu ağaca Yggdrasil adı verilmiştir. tanrıların yaşadığı asgard ise bu düzlemin merkezinde yer alır ve ancak gökkuşağından geçmek suretiyle buraya ulaşılır (bkz: Bifröst).

doğaüstü varlıklara değinmek gerekirse; devler ve tanrılar baz alınmak suretiyle temel olarak 3 farklı klan bulunmaktadır: Aesir*, Vanir ve Jötnar...

Æsir ve Vanir'in klanlarının yaptıkları ve Æsir'in kazandığı büyük savaş sonrasında aralarında barış sağlanmıştır. bazı tanrıların iki kabileninde üyesi olduğu varsayılır.ikamet ettikleri yer ise asgardtır. buna karşı iki kabile Jötnar'a (bkz: jotun) (bkz: jotunheim) düşmandır. titan, troll ya da demon olarak adlandırılan devler özelliklerine göre temel olarak 3 gruba ayrılmıştır: stone-giants, frost-giants ve fire-giants. devlere ilişkili olarak elfler ve dwarflar da unutulmamalıdır.

light elfleri Álfheim'da, dark elfler Svartálfaheim'da, cüceler ise Nidavellir'da yaşamaktadır. Asgard ve Niflheim arasında ise insanların yaşadığı Midgard bulunur.

loki'nin kızı hel'in hükmettiği Niflheim'da ise ölüler ikamet etmektedir. ateş devlerinin bulunduğu muspell ise güneyde yer almaktadır. (bkz: tuonela) (bkz: hades)

diğer doğaüstü varlıklara değinirsem, fin mitolojisindeki ajatar'la benzerlikleri bulunan ve dünya çevresinde dolandığına inanılan su yılanı/solucanı Jörmungandr ve dev kurt Fenrir loki'nin çocukları olarak bilinir. buna karşılık olarak ise odin'in kendisini bilgilendiren ve koruyan Hugin ve Munin adında 2 kuzgunu ve Ratatosk adında bir sincabı bulunmaktadır.

daha ayrıntılı bilgi için:

(bkz: norse pantheon)
(bkz: Völuspá)
(bkz: Ragnarök)
(bkz: saga)
(bkz: Norse paganism)
(bkz: Germanic neopaganism)

not: taktirinizdir ki koskoca bir tarihi bir çırpıda anlatmak kolay değil. o yüzden biraz daldan dala atlamışım havası olduğunu ben de farkettim. zamanım oldukça entryi genişleteceğim ve bkzları dolduracağım.