uğur mumcu

Bundan 27 yıl önce kaybettiğimiz çok önemli bir gazetecidir.2020 Türkiyesi’nde insanların yapamadığı şeyi 1970-80 lerde yapmış,her kesime eleştiri getirmiştir.
7 ocak 1993 yani ölümünden 17 gün önce Mossad ve Barzani başlığı ile yazdığı yazı ise üzerine düşünmeye değerdir.Aşağıya yazıyı bırakırken şunu da koyalım:
https://m.youtube.com/watch?v=A4bq3vNA7ts

“ortadoğu’nun karanlık bir kuyu olduğu her gün biraz daha anlaşılıyor.
kanıtlanan son ilişki mossad-barzani ilişkisidir.
mossad, israil’in gizli istihbarat örgütüdür.
bu örgütün, kürt lideri molla mustafa barzani ile ilişkileri olduğu söylense daha önce kim inanırdı?

barzani’nin cia ile ilişkisi artık belgelendi.
kimse bu ilişkiye, “hayır olmadı” diyemiyor.
cia-barzani ilişkileri biliniyordu da mossad-barzani ilişkileri bilinmiyordu.
mossad’ın barzani ile ilişkileri londra ve sydney’de yayınlanan “israel’s secret wars-a history of israel’s intelligence services” adlı kitapta sergileniyor.
kitap, ingiliz the guardian gazetesinde 1984 yılından bu yana tel-aviv muhabirliğini yapan ian black ve washington’daki brooking enstitüsü‘nde çalışan öğretim üyesi benny morris tarafından yazılmış.
kitapta mossad-barzani ilişkileri, israil dışişleri bakanlığı ve mossad yazışmalarına dayanılarak açıklanıyor.
önsözde, kitabın yayından önce israil ordu yetkilileri tarafından da incelendiği yazılıyor.

* * *

kitapta 1967 arap-israil savaşı’ndan sonra, mossad’ın kürtlerle ilişki kurduğu (sh.327), mısırlı ünlü gazeteci hasan el-heykel’in israilli subayların kürtler aracılığıyla ırak’tan radyo bağlantıları kurduğunu 1971 yılında açıkladığı anlatılıyor.

1969 yılı mart ayında kerkük petrollerine yapılan saldırının da israil tarafından yapıldığı açıklanıyor. 1972 yılında imzalanan sovyet-ırak dostluk antlaşması’ndan sonra iran şahı abd başkanı nixon ile gizli görüşme yapıyor; bu gizli görüşmeden sonra cia tarafından “kürdistan demokratik partisi”ne üç yıl içinde 24 milyon dolar gönderiliyor.

barzani’nin ırak rejimine karşı ayaklandığı yıllarda, abd-israil-iran üçlüsü bu ayaklanmayı destekliyor. barzani-abd ilişkileri, abd dışişleri eski bakanı henry kissinger eliyle yürütülüyor.

mossad-barzani ilişkileri de israil’in tahran’daki askeri ateşesi yaakov nimrodi (mossad ajanı) aracılığı ile gerçekleşiyor.

nimrodi’nin üstlendiği görev ilginç:
nimrodi sovyet silahlarının barzani’nin eline geçmesinde rol oynuyor. (sh. 328-329)
kitapta, mossad’dan kürtler’e 50 milyon dolar para verildiği, abd kaynaklarına dayanarak açıklanıyor. (sh.328)

* * *

70’li yıllardaki bu ilişkiler bugün sürüyor mu?
kitaba göre sürüyor.
“körfez savaşı” sırasında ırak’ın attığı scud füzelerinin tel-aviv’e düşmesi üzerine bu ilişkiler yeniden başladı. (sh.521)
baba molla mustafa barzani ile kurulan ilişkiler, şimdi de oğul mesud barzani ile sürüyor.
mossad, barzani’ye avrupa kahvelerinde çekler vererek bu desteği sürdürüyor.
kitapta, mesud barzani’nin israil’e gizlice giderek yardım istediği yazılıyor.
bu ilişkiler sürüyor ve anlaşılıyor ki daha da sürecek...
gizli yollarla sürecek, açık yollarla sürecek...
ilgi belli...
ilişki de belli...
kürtler sömürgeciliğe karşı bağımsızlık savaşı yapıyorlarsa ne işi var cia ve mossad’ın kürtler arasında?
yoksa cia ve mossad, antiemperyalist savaş veriyorlar da dünya bu savaşın farkında değil mi?”