mikroskop

Küçük maddeleri büyütmek için kullanılan bir âlet. Gözle görülmeyen canlı ve cansızları, bazı büyük maddelerin parçalarını incelemekte kullanılır. Bu gördüğü işler bakımından mikroskop, hemen hemen bütün bilimlerin olduğu kadar, özellikle mikrobiyoloji biliminin ve tıbbın en önemli yardımcısı olan bir âlettir.

Normal bir mikroskop, başlıca a - gövde, b - ayak, c - hareketli tüp'ten meydana gelmiştir.

Gövdede ayna ve diyafragma bulunur. Tüpün üst kısmında oküler, alt kısmında da objektifler yerleştirilmiştir. Diyafragma açılarak ilkin ayna ile ışık ayarı yapılır. Sonra mikroskopta bakılacak cismin, preparasyonda hazırlanmış bölümü ya da kendisi, tablanın deliği üzerine konur; ilkin küçük numaralı objektifle genel bir görünüm, sonra da büyük numaralı objektifle istenen özel görünüm elde edilmiş olur.

Bilinen mikroskoptan başka son zamanlarda, elektronik mikroskop bulunmuştur. Bu mikroskopta ışık yerine elektron dalgalarından faydalanılmaktadır. Elektron dalgalar, ışık dalgalarından daha kısa olduğu için daha küçük cisimlerin görülmesi böylece sağlanmış olmaktadır. Bu âlet ilkin Alman bilgini Hans Buch tarafından 1826 yılında bulunmuştur. Bugün bu mikroskop, en küçük cisimleri gösterebilecek kadar gelişmiş bulunmaktadır.