maximillien robespierre

ingilizcede "reign of terror", fransızcada "terreur" olarak adlandırılan, "terör rejimi" dönemi fransa'sının en bilinen jakoben liderlerinden birisi.

jean jacques russeau'nun öğrencisidir. fransız devrimi'nin ardından "kamu güvenlik komitesi"* üyeliğine seçildi ve sonrasında hızla güçlendi.

1793'te kraliyet dönemine geri dönülmesi ihtimalini ortadan kaldırmak için fransa kralı louis xvi'i idam ettirdi.

en güçlü olduğu 1793 ve 1794 yıllarında birçok muhalifini ve muhalif olduğu iddia edilen 35 bin kişiyi giyotine gönderdi. bu kişilerin çoğu açıkça bir suç işlemedikleri halde dönemin kontrol dışına çıkan muhalif avı refleksinin kurbanı oldular.

robespierre'in kurduğu terör rejiminin altında yatan amaç "erdem cumhuriyeti"* hedefine ulaşmaktı. yani fransız devriminin ve onun getirdiği yeniliklerin, halkın eski ve kemikleşmiş "düşünüş ve yaşayış tarzı"nın etkisinde kalıp deforme olmaması kaygısıydı. devrime karşı herhangi bir saldırıya girişebilecek veya herhangi bir karşı-reflekse sebep olabilecek herkes ortadan kaldırılmalıydı. binlerce insanın giyotine gönderildiği dönem bu şekilde başladı.

robespierre devrimi korumak adına, devrimin iki önemli lideri Jacques Hébert ve georges danton'u bile öldürttü.

kısaca bağlamak gerekirse ortaya çıkan bu öldürme refleksi ve sebep olduğu ağır gerginlik robespierre'in yönetiminin yıkılmasına ve sonuçta 28 temmuz 1794'te robespierre'in idam edilmesine sebep oldu.

robespierre'in terör rejimini uygulaması hakkında, ilginç ve bilinen bir benzerliği vurgulamak istiyorum.

benzerlik unsuru robespierre'in hedefe yöneliş tarzındaki jakobenlik, daha belirgin bir ifadeyle, yönetici konumundaki kişilerin idealize ettikleri bir tarzı ortaya çıkartmak adına otoriter bir sistem kurması ve muhtemel muhalifleri şiddet kullanarak bastırması.

lenin'in kurduğu, şiddetli bir diktatörlüğün yolunu açabileceği için eleştirilen ve sonunda da eleştiride bahsedildiği gibi kontrolden çıkıp* özgürlükleri kısıtlayan ve halkı çok ağır bir baskı altına alan bir bürokratik diktatörlüğe dönüşen proleterya diktatörlüğü*, yapılanma süreci, ortaya koyduğu sonuç ve temelde halkın devrime destek veriyor olması açısından terör rejimi ne benzemektedir.