arşetip

Eşyanın yüksek ve üstün örneği, ilk numunesi anlamında terim. Sokrat'a göre; Bütün varlıkların iştirak ettiği örnektir. Madde değildir. Başkalaşım ve değişimden uzaktır. Eşya bunların kopyalarıdır. Tanrı eşyaya bu ilk örneklerine göre şekil vermiştir. Yaratılıştan önce Tanrı'nın biliminde varolan bütün eşyanın imajları, Eflatun'nun ideleride böyledir. Saint Agustin '' pek yüksek idareci fikirler'' demiştir.

Modern Psikoloji'de; G.G Jung kendi psikolojisini izah ederken şuur dışına pek büyük bir ölçüde makbul ''psişik süreçler'' insanlığın esaslı deneyimlerini içeren kolektif şuur dışı terimini uyguladı. Bizi çevreleyen ve dış dünya dediğimiz koca alem kollektif şuurdışını karşılar. Bu kollektif şuur dışı '' ilk derin imajlar'' ismiyle anıldı, ki bunlar şuur içinde rüya ve rüyetler yoluyla zorlanarak imaj şekli adı altında ortaya çıkan olaylardı. Daha sonra Jung '' Arşetip imajlardan' veya sadece '' arşetip'' lerden söz etti.

Arşetiplerden ancak bir tanım olarak söz edilebilmektedir. Jung şöyle demektedir. '' Kolektif şuur, özellikle derin ilkel imajlarla doludur. Arşetipler, kuvvetler ve şuura yakın olmalarına rağmen sadece açık ve etkin imajlar şeklinde beliren psişik görevlerdir.

Arşetipler dünyanın tasarımlarını, dinamik görünümlerini emerler. Ve böylece görünebilir halde ruhsallaşırlar.

Jang bu Arşetipleri, sadece esas anlamıyla Psişik kuvvetler gibi değil, Psişik kuvvetlere yakın veya benzer olan içgüdülere karşıt olan '' psişik kuvvetler'' gibide nazarı itibare almaktadır. Buna psikoid ( ruhumsu, ruha benzer ) diyor.

Hiç şüphesiz Arşetipler insanlığın saklı ve yoğun esaslı deneylerini içermektedir. Arşetip'de insanlığın her devirde yaptığı bütün deneyler; serpilip gelişme, tedrici büyüme, mutluluk ve tehlike, doğa kuvvetleri, insan ve hayvanlarla karşılaşma, çeşitli olaylar sembolik bir şekilde ifade edilmiştir. Arşetip geleneksel imajları, kaybolmuş imajları, yukarıdan ve aşağıdan gelen kuvvetlerle ilgili imajlarıda içerir. Kendinde, böylece büyük dinsel sembolleri taşır.

Arşetipsel sembollerin sayısı sınırlıdır, fakat onlar gerçek enerji merkezleridir ve her şahısta doğuştan vardır. Hayatın ilk anından beri hazır haldedir. Biz onu bilmeyiz, fakat o faaliyetimizi düzenler. Aksine bizim faaliyetimiz onu düzenlerse bir iyi bir yoldayız demektir.

Arşetipler eski bir mühürle yeni bir hayat yaratılar.

Arşetipler son derece eski elemanlardır, edebi varoluşlardır ve böylece hareket ederler.

içgüdüyle yakınlığından dolayı, bellidir ki Arşetip, ruhun gerçek bir unsuru, insan aklıyla aynı kimlikte olmayan fakat sevk edici olan ruhun gerçek bir öğesi olabilir. Şuur dışı aracılığı ile her insanın gerçek ruhsal yönünü meydana getirirler.

Arşetip bizi geçmişe bağlar, bizi şimdi içinde belirler, şuur bakımından kudret halinde bütün geleceği içerir.