marcus licinius crassus

örnek aldığı lucullus tigranocerta'yı fethedip ermeni krallığının gümüşlerini çalmış ve köşeyi dönmüştü (tigranocerta savaşı). onun kazandığı şan ve şöhreti kendisinin de kazanması gerektiği fikrini takmıştı aklına.

lucullus'un örneğini izlemek için yanıp tutuşan crassus, kuvvetlerini fırat nehri'nden geçirmiştir. crassus hangi hareket tarzını izleyeceğini düşünürken oraya urfa'lı bir arami gelir. aynı zamanda kendisi bir kabile şefidir. bu bölgede pompeius'un kumandası altında hizmet etmiş askerlerden bazıları bu adamın onun cömertliğinden yararlanmış olduğunu biliyorlardı. çünkü zamanında ittifak yaptığı ermenilere ihanet ederek roma ordularının galibiyetini sağlamıştı osroene'li aramiler. bundan dolayı onun, roma'nın bir dostu olduğunu düşündüler. ancak arami şeyhi parth generallerinin bilgisi altında crassus'un güvenini kazanmaya çalışmaktaydı. amacı crassus'un mümkün olduğu kadar nehirden ve dağların eteklerinden uzak tutup tutamayacağını ve böylece etrafının sarılabileceği uçsuz bucaksız bir ovaya götürüp götüremeyeceğini görmekti.

arami ajan bu planına uygun olarak crassus'un yanına geldiğinde pompeius'u velinitemi olarak övdü ve crassus'u kuvvetlerinden dolayı kutladı. daha sonra onu savaşı geciktirdiğinden ve hazırlıklar yapmakla boşuna zaman harcadığından ötürü eleştirdi.

böylece crassus'u ikna ettikten sonra barbar onu nehirden uzaklaştırdı ve ovanın tam ortasından , ilk başta uygun ve kolay görünen ancak daha sonra arkasından derin kum yığınlarının gelmesinden dolayı içinde ilerlemenin zorlaştığı bir yoldan götürdü. girdikleri ovada ne ağaç ne su ne de gözün uzanabildiği yerlerde herhangi bir sınır vardı. böylece sadece susuzluk ve yürüyüşün güçlükleri askerlerin güçlerini tüketmekle kalmadı gözlerinin ulaştığı her yer onları bitmeyen bir hayal kırıklığına sürüklerdi.

crassus yalnız başlarına kaldıkları bir sırada arami'ye sövüp saydı. ''insanların en aşağılığı, hangi kötü ruh seni bize getirdi ? hangi uyuşturucu ilaçlar ve hilelerle crassus'u ordusunu bu ıssız çölün uçurumuna dökmeye ve bir roma imparatorundan daha çok göçebe bir soyguncı çetesinin reisine uygun düşen bir yolu takip etmeye ikna ettin ?

ancak kurnaz ajan her türlü kölece davranışla onları cesaretlendirmeye çalıştı ve biraz daha tahammüllü olmaya teşvik etti. askerlerinden yanında yürür ve onlara yardım ederken gülerek onlara şakalar yapıyor ve şöyle diyordu: 'campania'da yürüdüğünüzü mü düşünüyor, onun pınarlarını, derelerini, gölgelik ve banyolarını, hamamlarınımı özlüyorsunuz ? ama unutmayın ki siz asur ve arabistan sınırları arasındaki bölgeden geçiyorsunuz. '' böylece barbar, romalılara hocalığı yaptı. hilesi ortaya çıkmadanda onlardan ayrıldı. çünkü crassus'dan, onun düşmanlarına yanlış öğütler vererek onları yanıltmak için gitme izni almıştı.

zaten yorgun düşmüş olan roma ordusuna artık son darbeyi onları gizlice kuşatan parthlar vuracaktır ve bu bozgunda crassus bile hayatını kurtaramayacaktır. m.ö 53 yılında öldürülür.