1. 1.
    jirayr çakır 5 şubat 1921'de istanbul'da doğdu. babası markiz pastanesi sahibi ve türk silahlı kuvvetlerini güçlendirme vakfı'nın en büyük bağışçısı merzifonlu avedis çakır, annesi ise bursa-orhangazi'li anna-mari idi. nor tıbrots, pangaltı mhitaryan ve galatasaray lisesi'nde öğrenim gördü. satrançla galatasaray lisesi'nde tanıştı; hocaları doğan taner ve orhan özdoğancı idi. 1943'te sınıf arkadaşı turan başak ile birlikte istanbul satranç derneği'ne üye olarak kaydoldu. 1944'te üstad selim palavan'dan bir yıl süreyle özel ders aldı.

    1945'te açtığı ilk satranç kursunda elli öğrencisi oldu. aynı yıl şişli spor klübü'nde altı kişilik kadroyla ilk satranç takımını kurdu. 1950'de şişli spor klübü'nün umumi kaptanı oldu. 1963'te dünya satranç şampiyonu dikran petrosyan ile tanıştı. 1964'te şişli spor klübü başkanı seçildi. aynı yıl, tel aviv satranç olimpiyatı'nda türk milli takım kafile başkanlığı ve takım kaptanlığı yaptı. 1964-1977 yılları arasında, tam altı dönem, türkiye satranç federasyonu idare heyeti üyeliğinde bulundu. 1972'de üsküp'teki, 1974'te ise nice'deki f.i.d.e. kongrelerine müşavir delege olarak katıldı. 1974'teki i.c.c.f. kongresi'nde ilk türk milli delegasyonu üyelerindendi. 1975'te istanbul'da sait halim paşa yalısı'nda gerçekleşen 7'inci balkan şampiyonası organizasyonunu üstlendi. 1966-1977 yılları arasında, iki dönem, istanbul satranç derneği başkanlığı görevini yürüttü. 1976'da gerek atina'daki 8'inci balkan birinciliğinde, gerekse libya'daki satranç olimpiyatı'nda milli takım kaptanıydı. 1976-1986 yılları arasında 6 nokta rehabilitasyon merkezi'nde görmeyenlere satranç hocalığı yaptı. 1977-1981 yılları arasında, iki dönem, türkiye satranç federasyonu başkanı seçildi ve görevini büyük başarıyla yürüttü. 1977'de taksimliler dereği'ne başkan seçildi. 1980'de istanbul'da pera palas oteli'nde gerçekleşen 12'inci balkan satranç şampiyonası'nın organizasyonunu üstlendi. 1982'de kendisine türkiye satranç federasyonu fahri başkanlık payesi verildi. aynı yıl, uluslararası hakemlik diploması hakkını kazanarak, katerini balkan bireysel birinciliği'nde başhakemlik, plovdiv 14'üncü balkan birinciliği'nde milli takım kaptanlığı ve milli eğitim bakanlığı'nın istanbul liselerarası birinciliği'nde başhakemlik yaptı. 1984'te, her yıl satranç oscar adayını seçen uluslararası satranç yazarları basın birliği jüri üyeliğine seçildi. 1986'de türkiye satranç federasyonu genel sekreterliği görevini üstlendi, 1988'de ise aynı federasyonun danışmanlık ve haysiyet kurulu üyeliğine seçildi.

    1989'dan itibaren başta galatasaray lisesi, üniversitesi ve ilkokulu olmak üzere, feriköy merametciyan ortaokulu, esayan lisesi, karagözyan yetimhanesi, surp haç tıbrevank lisesi, pangaltı mhitaryan lisesi, bezciyan ortaokulu, sahakyan nunyan lisesi, yeşilköy ilköğretim okulu, fındıklı ilköğretim okulu ve birçok kurumda satranç hocalığı yaptı, sayısız satranç oyuncusu ve şampiyon yetiştirdi. düya şampiyonu gary kasparov'u istanbul'a davet etti, çırağan sarayı'nda simultane tercümeleri bizzat kendisi yaptı. *
    ... yasakani