obsesif kompülsif

obsesyon(takıntı) engellenemeyen rahatsız edici düşüncedir. kişi bu düşünceden kurtulmak için saçma bulduğu, yineleyici haraketler yapmaya başlar.örneğin kirlilik takıntısı olan bir insanın sürekli ellerini yıkaması gibi. bu durumda kişinin günlük hayatını işgal eder bu durum. kişinin işlevselliğini azaltır. bu gibi durumlarda tedavi gereklidir.

en yaygın olanı 'bulaşma obsesyonları'dır. kişi bu durumda her yerden mikrop ve hastalık kapacağı korkusu yaşar. kapı tokmaklarına ellemez, el sıkışmaz, öpüşmez. ellerini yıkamakla fazla zaman geçirir. günde 2-3 saatini el yıkamak gibi temizlik işlerine ayırır.bu durumdaki kişilerin suyla sürekli temas haline olan ellerinin soyulmaya ve kurumaya başladığı göze çarpar.

'kuşku obsesyonları' da oldukça yaygındır.kişi bir şeyi yapıp yapmadığından emin olamaz. bu kişide sürekli kontrol etme davranışı meydana gelir. ocağı kapadım mı? kapıyı kilitledim mi? gibi kuşkularının sonucunda emin olmak için kapıyı, ocağı defalarca kontrol eder.

bazen de düşünceler davranışa dönüşmez. bu saplantılı düşünceler kişinin aklını sürekli doldurur, başka bir şey düşünemez hale gelir. kafasından bu düşünceleri atmak ister fakat düşünceler daha da şiddetlenir.

'simetrik ve eksiksiz olma saplantıları' da oldukça sık görülür. kişi yaptığı işin eksiksiz olmasına, eşyaların ya da herhangi bir şeyin düzgün olmasına hastalık derecesinde dikkat eder. eğer istedikleri gibi düzenleyemezlerse bunu yapabilmek için saatlerce uğraşabilirler. bu nedenle işlevsellik önemli ölçüde azalır.

'metafizik ya da din obsesyonları' da vardır. tanrı var mıdır gibi sorular sorar. tanrının olmadığı gibi şeyler düşünür. bazen tanrıya küfür şeklinde düşünceler oluşturur kafasında. eğer inançlı biri ise pişmanlık duyar. bu düşünceler arttıkça kişi günlük işlerini yapamaz hale gelir. işlevselliği azalır.

hastalık obsesyonlarında ise kişi sürekli hasta olduğunu düşünür. hastaneye gidip olmadığını öğrence bile bu düşünceyi kafasından atamaz ve sürekli hasta olduğunu düşünür.

bina katlarını sayma, otomobilleri sayma gibi 'sayma obsesyonları' da görülen obsesyon çeşitleridir.