paganizm dinsel inançlarla çelişir mi

Efendim paganizm orta ve geç dönem hristiyanlarının köylü dini diyerek aşağılamak için kullandığı bir terim olarak ortaya çıktı. Bu bakımdan paganlik yunan ve romanın dinî kadar iskandinav dini için kullanıldı. Metafizik varlıklara gelecek olursak. Paganların da metafizik varlıkları vardı. Ölüler diyarının efendisi hades veya zeus thor. Madde ve olgulardaki görünen değişimlere görünen dışından müdahale eden tanrılardı. Misalen platonu okursak tanrılar gayet metafizik olarak görülüyor. Onlar metafizik evrenin bir parçası. Keza hepsinde olan kurban ritüelleri gayet eylemin ya da maddenin soyut bir düzleme aktarılıp metafiziğe taşınmasındır bence. Nitekim B. Russell'ın dediğine göre bir bacchussculuk kendine ritüel olarak yer buluyordu. Ritüel her zaman dinlerde numune ulaşmak için yapılan metafizik kökenli aktiviteler olduğu bence yadsınamaz. Paganlik gayet dindir. Dinlerin bu derece metafiziğe sarılması zaten 18. Yy sonrası başlayıp giderek artan bir korunma mekanizmasıdır