robert fulton

Robert Fulton buharlı geminin yelkenli gemiden üstün olduğunu kanıtlayan ABDli mühendistir. Pennsylvaniada, sonradan Fulton adı verilen Volney kentinde doğdu. irlanda göçmeni olan ana babası çok yoksuldu. Çizim konusundaki yeteneği nedeniyle 17 yaşında Philadelphiada bir kuyumcunun yanında çalışmaya başladı. Mücevherlerden çok resme ilgi duyan Fulton, boş zamanlarını resim yaparak geçiriyordu. Kısa sürede portre ressamı olarak tanındı. Tüccarlar ona Londra&ya yerleşmiş ABDli bir ressam olan Benjamin Westin atölyesinde çalışabilmesi için gerekli parayı sağladı. Londrada mekaniğe büyük ilgi duyan Fulton, yeni buluşlarla ilgili araştırma yapmak ve mühendis olmak için resmi bıraktı.

ingilterede zamanını genellikle kanal yapımında yeni bir yöntem geliştirme ve köprü tasarımıyla geçirdi. Aynı zamanda, mermer kesme ve cilalama makinesi, keten eğirme makinesi ve halat örme makinesi gibi pek çok buluşun patentini de aldı. Artık ünlü bir mucit olan Fulton 1797de Parise gitti. Orada, sualtında kol gücüyle çevrilen bir uskur (pervane) yardımıyla ilerleyen bir denizaltı yaptı. Bu tekne torpil fırlatabilecek biçimde tasarlanmıştı. Ne var ki, Fransızlar ve ingilizler için ayrı ayrı yaptığı iki deneme başarısızlığa uğrayınca, buluşuna ilgi gösterilmedi.

Fulton uzun süreden beri buharlı gemi tasarısıyla ilgileniyordu. O zamana kadar bu düşünceyi uygulamada kimse başarılı olamamıştı. Fulton 1801de Fransa&#daki ABD büyükelçisi Robert R. Livingstonla tanıştı ve birlikte buharlı gemi tasarımı üzerinde çalıştılar.

1803te Fulton Sen Irmağında küçük bir buharlı gemiyi suya indirdi. Gemi çalıştı ama Fransız hükümetinin ilgisini çekmedi. Birkaç yıl sonra New Yorka döndü ve 1807de Clermont adlı gemisini Hudsonda suya indirdi. Yelken ya da kürek kullanılmadan, akıntı ve rüzgâra karşı New Yorktan Albanyye doğru ilerleyen bu değişik araç tarihsel bir olaydı. 240 kilometrelik yolu 32 saatte aldı.

Saatte rahatlıkla 8 km hız yapabilen Clermont büyük başarı kazandı. Fulton başka buharlı gemiler de yaptı. Bunlardan bazıları Hudson Irmağı üzerinde yolcu gemisi olarak kullanıldı. Fulton 1814-15 arasında, ABD yönetimince ısmarlanan ve kendi adını taşıyan ilk buharlı savaş gemisini de yaptı