hoparlör

Bilgisayarda işlenen ve depolanan seslerin dış dünyada duyulması için gerekli bileşendir.
Hoparlörler analog olup gücü sesin kuvvetini ve şiddetini belirler.
Sony, Philips, Creative ve Logitech yaygın üreticilerdir.
Havada ses dalgaları hızlı hava basıncı üretip kulak zarımızı titreştirerek bu titreşimden beynin sesi algılaması ile çevremizdeki sesleri iştir ve yorumlarız.
Doğadaki titreşerek havaya basınç uygulayan tüm nesneler ses çıkarırlar.
Ses kaynağından çıkan dalgalar komşu hava parçacıklarını zincirleme olarak titreştirerek ses havada iletilir

Ses - Frekans ilişkisi: Frekansın yüksek olması sesin sahip olduğu hava basıncının birim zamanda daha çok değiştiğini gösterir. Frekans yüksekse sesi daha ayrıntılı duyarız.

Hava- Basınç seviyesi ilişkisi: Basınç seviyesi ses dalgasının genliğini gösterir. Ses dalgası da sesin kuvvetliliğini(yüksek ses derecesini) gösterir.
Yüksek basınç kulak zarını daha kuvvetli titreştirir.
Hoparlörün sesi üretmesi, değinildiği gibi titreşimle sağlanır.
Titreşim manyetik alanla sağlanan kuvvetle oluşturulur.
Mıknatıs içerisindeki ses sargısına uygulanan belirli genlik ve frekanstaki elektriksel işaret sargıya bağlı konik şekildeki diyaframı titreştirerek ses üretilir.
Her bir yapı ses frekans bandındaki yüksek, orta ve düşük frekansları daha iyi üretebilmek ve daha geniş bir frekansa sahip olabilmek için geliştirilmiştir.

Woofer(Bas): Düşük frekanslı ve kuvvetli sesler üretmek için kullanılır. Fiziksel olarak en büyük boyutlara sahiptir.
Midrange(Orta): Orta seviye frekanslar için kullanılır. Fiziksel olarak orta boyutlara sahiptir.
Teweeter(Tiz): Yüksek frekanslı sesler için kullanılır. En küçük yapıdadır.

Hoparlör Parametreleri

Güç:
Watt olarak değerlendirilir. Sesin şiddetini belirler. Gücün büyük olması daha kuvvetli ses anlamına gelir.
Sesin dinleneceği ortamın büyüklüğüne ve yapısına göre seçim yapılmalıdır.
25W, 40W, 80W, 100W gibi değerler hoparlörün gücünü gösterir.

Hoparlör sayısı:
Özellikle ev sinema sistemlerinde hoparlör sayısı önemlidir.
Oda büyüklüğü ile doğru orantılı sayıda ve güçte oda içerisine yerleştirilen hoparlörler sesin zayıflamadan ve kuvvetli bir biçimde duyulmasını sağlar.
Ayrıca günümüz ses sistemlerinde, şarkı veya filimdeki bazı sesler tüm hoparlörlerden değil de bazı hoparlörlerden verilerek izleyici veya dinleyiciye karşı daha çekici, eğlenceli ve gerçekçi etki oluşturabilmektedirler
Tabi bu etki ses kartı, hoparlör ve filmin uyuşması ile mümkündür.

Woofer/Midrange ve Tweeter:
Çeşitli frekanslarda ki sesleri rahatlıkla, karışmaksızın net olarak duymak için bir hoparlör sisteminde yukarıda anlatıldığı gibi bu üç yapının olması gerekmektedir.

Kasa Yapısı:

Sesin frekansına göre çeşitli şiddetlerde titreşim yapan hoparlörler bağlı oldukları kasayı da titreştirirler.
Titreşerek bir ses kaynağına dönüşmemesi için hoparlörlerin bağlı olduğu kasa, ağır metallerden veya da ağaç malzemelerden yapılır.
Amaç titreşimleri absorbe ederek istenmeyen seslerin oluşumunu engellemektir.
Konik diyafram sesi ön taraftan yaydığı gibi titreşimden dolayı aslında arka tarafında da basınç kaynaklı ses oluşturmaktadır.
Kapalı kasalarda içeri hava geçişi olmadığı için içeri ve dışarı hava basıncı farklı olacaktır. Bu oluşan basınç farkı, sesin oluşumuna direnç göstererek sesin kuvvetlenmesine yardım etmez.
Bu durum hoparlörün verimini düşürür ve sesin netliğini –ses sinyallerinin neden olduğu basınç farkının azalmasından dolayı- azaltan bir etki oluşturur.
Fakat bu durum hoparlörün bir sonraki ses işareti için tekrar denge konumuna gelmesini sağlayacak etki oluşturur.
Bas etkili kasada ise kasa kasanın içerisine hava giriş çıkışını sağlayan bir hava kanalı vardır.
Kasa içerisindeki basınç arttığında kasa içinden dışarı doğru hava çıkarak basıncın düşmesini tersi durumda da basıncın artmasını sağlayacaktır.
Dolayısı ile bu etki bas yönünde sese etki ederek verimliliği artıracaktır.
Bu kasa tipi, hoparlörün dengeye gelmesi geciktiği için, ses sinyallerinin birbirini etkileyerek bozucu etki kabiliyetine sahip bir yapıdır.