jet set

Bizim algıladığımız gibi sosyetenin en üst tabakasını ifade etmeyen kavram.
26 Ekim 1958 tarihinde ABD merkezli havayolu şirketi Pan Am tüm dünyanın kültür haritasını değiştirecek, insanlığın ufkunu açacak bir değişikliğe imza atarak ilk Boeing 707'yi lanse edip, tarihin ilk ticari okyanus ötesi uçuşunu gerçekleştirir. New York'tan paris'e olan bu uçuş bugün bizler için çok bir olağanüstülük ifade etmeyebilir ama o dönem insanlık için çok büyük bir adımdı. Ve dünyayı küçülten ülkeleri birbirine yaklaştıran bu uçuş herkese açık bir bilet değildi. Pan Am'ın sunduğu eşsiz deneyimi sadece yeni keşifler ve hazlar peşindeki elit kesim karşılayabiliyordu. Bu öyle böyle bir pahalılık değildi. New York - Paris gidiş - dönüş iki kişilik uçak biletine o dönem son model chevrolet araba satın alınabiliyordu.

Her şeyi başlatan isim ise Pan Am'ın sahibi Juan Trippe'ydi. Trippe, Yale mezunuydu, elit bir ailenin çocuğuydu. ABD - Küba arasında ufak tefek nakliye işleriyle uğraşan kargo firması Pan Am'a 707'i katarak jet set döneminin başlamasını sağlamıştır. Bugünün bazı uçakları Pan Am'in ilk 707'lerinin yanında tavuk kümesi gibi kalırdı. Tamamen konformist ve hedonist düzen üzerine kurulu tasarımlar sözkonusuydu. Oturma grupları, kahve sehpaları ve bar bölümü gibi. Yolcular için de durum pek farklı sayılmazdı. Dönemin yıldızlarından Audrey Hepburn ve Brigitte Bardot uçak seyahatleri için modaevlerine özel kostümler diktirirdi.

Uçuş boyunca servis edilen yemekler ise Paris'in kült mekanı Maxim's'e emanetti. Istakoz, istridye ve havyar menünün olmazsa olmazlarıydı.

Jet Set yakıştırmasının ise hikayesi başka. Dönemin Hollywood yıldızlarından bile daha mühim bir aktörü vardı. O da Igor Cassini isimleri dedikoduları kaleme alan bir gazeteciydi. "Şöhret" kavramının altın çağını yaşaması onu da dünya çapında önemli bir aktör haline getirmişti. 'jet' ile dünyayı dolaşmaya başlayan varlıklı, şöhretli ve zevk sahibi kitlenin küçük maceralarını ve sırlarını okuyucularıyla paylaşıyordu. Yazılarında sık sık kullandığı "jet set" tabiri kısa sürede dünyaya yayıldı. Böylece, jet set'liğe ilk adım önce boeing 707'nin deri koltuklarından, sonra Cassini'nin köşesinden geçmeye başladı.

Gerçek olamayacak kadar bu destansı, ihtişamlı parlak büyüsü 60'ların sonu ile 70'lerin başında son buldu. Tarih yazdığını fark eden Pan Am'in sahibi Juan Trippe aristokratlığı bir kenara bırakarak taşınabileceği kadar yolcu taşınsın felsefesiyle orjinal jet set uçakları modifiye etmeye ve koltuğa boğmaya başladı. Daha büyüğünü yaparsak daha çok yolcu taşırız düşüncesiyle de sahneye Boeing 747'ler girdi. Ama dolmayan uçaklar 1991 yılında Pan Am'in sonunu getirir.