andre gide

turklerden hic hoslanmadigini, ustelik millet kelimesini degil de yavas yavas moda olan 'irk' kelimesini kullanarak aciklar :
'bu irk, giydigi berbat kiyafetlerle mustehaktir!'

turkiye yolculugunun ona bati medeniyetinin, hatta fransa'nin ne kadar ustun oldugunu hatirlattigini ovunerek yazar. yayimlandiginda basta yahya kemal olmak uzere donemin onde gelen turk yazarlarini cok gucendiren bu laflara, boyle durumlarda gunumuzde yapildigi gibi populer turk basini, gazete ve dergilerde cevap yetistirmemis, istanbullu turk aydinlari hakaretlerini milletten sir gibi saklayip, icin icin uzulmuslerdi. gide'nin turk kiyafetlerini asagilayan yazilarinin kitap olarak yayimlanisindan bir yil sonra en buyuk batililasmaci ataturk, kiyafet devrimini yaparak batili olmayan butun bu kiyafetlerin giyilmesini yasakladi.

(kaynak : istanbul-orhan pamuk)