uzviyye teorisi

ibni haldun'e ait bi teoridir. devletlerin bir canlı gibi doğup büyüdüğünü, büyümesinin toprak kazanarak gerçekleştiğini öne sürmüştür. bu gelişim şu şekilde olur:
1. devletler topraklarını genişletir ve toprakları genişledikçe yönetim alanıda büyür.
2. büyüyen devletlerin temas alanı artar.
3. temas alanı artan devletler başka kültürlerle kaynaşır. dil, din ve kültüründe değişiklikler meydana gelir.
4. devletler genişledikçe maddi kaynak tüketimi beraberinde vergilersin artması, halkın ihtiyaçlarını karşılayamama gibi sorunları getirir.
5. sorunlar ülke içi kargaşa, iç savaş gibi olaylara neden olur. ülke parçalanır. yok olma sürecine girer.
almanların organizma teorisiyle hemen hemen örtüşen bir teoridir.